Αρχείο


Το «θερμό φθινόπωρο» μόλις άρχισε

Του
Αργύρη Παναγόπουλου


Η φασιστοειδής, ρατσιστική και αντιλαϊκή κυβέρνηση Μπερλουσκόνι κατάφερε να πυροδοτήσει έντονη ζωντάνια και να ξεσηκώσει αντιστάσεις ανάμεσα σε όλες τις κοινωνικές ομάδες που πλήττονται από τα μέτρα που παίρνει. Η νέα κοινωνική και πολιτική αντιπολίτευση που δημιουργεί η πολιτική της αιφνιδίασε και τους ίδιους τους διοργανωτές των μεγάλων κινητοποιήσεων οι οποίες σάρωσαν τις τελευταίες μέρες την Ιταλία.
Τη CGIL που οργάνωσε κινητοποιήσεις σε 150 ιταλικές πόλεις, κατεβάζοντας στους δρόμους πάνω από ένα εκατομμύρια άτομα, ακολούθησε στις 11 Οκτωβρίου η μεγάλη διαδήλωση της αριστεράς, της Επανίδρυσης, των Ιταλών Κομμουνιστών, των Πράσινων και της Δημοκρατική Αριστεράς. Κι ενώ τα δεξιά και κεντροαριστερά μέσα μαζικής ενημέρωσης κράτησαν πλήρη σιγή, η αριστερά κατάφερε να κινητοποιήσει 300.000 κόσμο στη Ρώμη, ξεπερνώντας τις εκτιμήσεις των διοργανωτών.
Λίγες μέρες αργότερα, στις 16 Οκτωβρίου, σε 90 πόλεις οι μαθητές και οι καθηγητές πραγματοποίησαν εκδηλώσεις διαμαρτυρίας εναντίον της διάλυσης και συρρίκνωσης της δημόσιας παιδείας, στις οποίες συμμετείχαν άνω του ενός εκατομμυρίου άνθρωποι. Η υπουργός Παιδείας προτείνει την κατάργηση 100.000 καθηγητών στα σχολεία και πλήττει 10.000 ερευνητές στα πανεπιστήμια, μεταξύ άλλων «αλλαγών».
Την ακριβώς επόμενη ημέρα, στις 17 Οκτωβρίου, τα συνδικάτα βάσης με άξονα τις Επιτροπές Βάσης COBAS, Cub, SdL, πραγματοποίησαν απεργία καταφέρνοντας να συγκεντρώσουν στη Ρώμη και κάτω από συνεχή βροχή άλλες 300.000 άτομα, που μέσα στη μέθη της επιτυχίας οι διοργανωτές ανέβασαν στις 500.000.
Οι κινητοποιήσεις του Οκτωβρίου συνεχίστηκαν το περασμένο Σάββατο με τη μεγαλειώδη διαδήλωση του Δημοκρατικού Κόμματος στη Ρώμη, με 2.5 εκατομμύρια κόσμο, στις 30 Οκτωβρίου ακολούθησε η απεργία των δασκάλων και στις 14 Νοεμβρίου τα συνδικάτα βάσης έχουν προγραμματίσει μια νέα γενική απεργία σε όλους τους τομείς της Παιδείας, με τη συμμετοχή τμημάτων του δημοσίου τομέα.
Η ατζέντα των κινητοποιήσεων παραμένει ανοικτή σε καθημερινή βάση. Ο αυθορμητισμός και η μαζικότητα των κινημάτων διαμαρτυρίας οδηγεί σε μια νέα γεωγραφία αντίστασης στον μπερλουσκονισμό.
Το πρώτο στοιχείο αυτής της αντίστασης είναι ότι υπάρχει μια ισχυρή ανταγωνιστική και κυρίως κομμουνιστική αριστερά στην κοινωνία, που απαιτεί εδώ και τώρα αντιπολίτευση στην κυβέρνηση, με οποιοδήποτε τρόπο, χωρίς να κοιτά πίσω από τις μορφές του σεκταρισμού που κρύβεται στις ηγεσίες της αριστεράς και των συνδικάτων της. Το γεγονός ότι γνωστά στελέχη της αριστεράς του Δημοκρατικού Κόμματος συμμετείχαν στη διαδήλωση της κομμουνιστικής αριστεράς και έκαναν δηλώσεις χωρίς κανένα πρόβλημα αποδεικνύει ότι έχουν υποχωρήσει αρκετές από τις εντάσεις των προηγούμενων μηνών.
Η διαδήλωση της αριστεράς, με κυρίαρχη την παρουσία της κομμουνιστικής αριστεράς, αιφνιδίασε τους πάντες για τη μαζικότητα και τον ενθουσιασμό της. Εάν από τη μια πλευρά θα έλεγε κανείς ότι δικαιώθηκε η άποψη της νέας ηγεσίας της Επανίδρυσης για την ανάγκη μιας άμεσης απάντησης στον μπερλουσκονισμό, από την άλλη πλευρά θα ήταν άτοπο να μην παραδεχθεί ότι ο κόσμος της αριστεράς ξεπέρασε τις διάφορες ηγεσίες του και ενοποιείται στη βάση. Οι αποδοκιμασίες εναντίον του Μπερτινότι από ομάδες νεολαίων της Επανίδρυσης και η αντιφατική αντιμετώπιση του φαινομένου, με αποδιοπομπαίο παράδειγμα τις ύβρεις και τους προπηλακισμούς που εξαπέλυσε ο Ρίτσο των Ιταλών Κομμουνιστών εναντίον της τάσης του Μπερτινότι και του Βέντολα, δείχνουν ότι η ηγεσία των κομμάτων της αριστεράς που συμμετείχε στην Αριστερά Ουράνιο Τόξο δεν έχει ξεφύγει από το σοκ που προκάλεσε η εκλογική πανωλεθρία.
Ο Φερρέρο υποστήριξε την άμεση ανάγκη του συντονισμού των κομμάτων της αριστεράς, ενώ τόσο ο ίδιος όσο και ο Γκράσι φαίνονται ανοικτοί σε ενδεχόμενη κάθοδο στις ευρωεκλογές με τους Ιταλούς Κομμουνιστές. Εάν βέβαια ο Μπερλουσκόνι καταφέρει να περάσει μέσα σε σύντομο χρόνο την κατάργηση της απλής αναλογικής και του σταυρού προτίμησης για τις ευρωεκλογές. Ο Φερρέρο ζήτησε από το Δημοκρατικό Κόμμα να υπερασπιστεί στη Βουλή τον πλουραλισμό του ιταλικού πολιτικού συστήματος ακολουθώντας πολιτική κωλυσιεργίας των συνεδριάσεων στη βουλή, για να μην υπάρξει τεχνικά ο χρόνος για την αλλαγή του εκλογικού νόμου.
Το δεύτερο στοιχείο της νέας κατάστασης είναι ότι η εκλογική ήττα όλων των δυνάμεων της αριστεράς, από την Αριστερά Ουράνιο Τόξο έως την Κριτική Αριστερά και τα ανεξάρτητα συνδικάτα βάσης, και η επιθετικότητα του μπερλουσκονισμού φαίνεται να οδηγεί στην πτώση αρκετών στερεότυπων ανάμεσα στα κινήματα όπου δρα η αριστερά. Στην απεργία που είχαν συγκαλέσει τα ανεξάρτητα συνδικάτα συμμετείχαν μαζικά όλες οι συνιστώσες της αριστεράς, από την Επανίδρυση και τους Ιταλούς Κομμουνιστές, τις αναρχικές ομάδες και συνδικάτα, τις διάφορες τάσεις του τροτσκισμού και του μαοϊσμού. Θα έλεγε κανείς ότι δεν έλειπε κανείς από την πολιτική και κινηματική αριστερά. Στην απεργία και διαδήλωση των ανεξάρτητων συνδικάτων βάσης συμμετείχαν και πολλά μέλη της CGIL, που ένοιωσαν την ανάγκη της κινητοποίησης για δίκαια αιτήματα, χωρίς να ταυτίζονται με τους διοργανωτές.
Το τρίτο στοιχείο είναι ότι υπάρχει ακόμη μια βαθιά τομή ανάμεσα στο Δημοκρατικό Κόμμα και την κομμουνιστική αριστερά, εάν όχι στην αριστερά στο σύνολό της. Ο Βελτρόνι και το μεγαλύτερο τμήμα του Δημοκρατικού Κόμματος ήταν κάποτε αριστεροί. Σήμερα λένε ότι είναι Δημοκρατικοί και βλέπουν ως παράδειγμα το αμερικανικό μοντέλο. Μπροστά τους όμως ο Ομπάμα, με την κριτική του για την κοινωνία και την πολιτική της νεοφιλελεύθερης πολιτικής του Μπους, φαίνεται πραγματικός επαναστάτης.
Η έλλειψη μιας πολιτικής από τις διάφορες μορφές που μπορεί να έχει η σοσιαλδημοκρατία ή ο φιλελευθερισμός και ριζοσπαστισμός σε μια χώρα αποτελεί μπούμερανγκ για όλο το δημοκρατικό χώρο. Ο αυτισμός έχει οδηγήσει πολλούς από αυτούς που σήμερα χαρακτηρίζονται ως Δημοκράτες και που στα νιάτα τους διάβαζαν και εμβάθυναν τη σκέψη του Γκράμσι να μην θυμούνται ούτε δυο τρεις βασικές θέσεις του για την ηγεμονία, τις κοινωνικές ομάδες και τα ιστορικά μπλοκ.
Ο Βελτρόνι υποσχέθηκε ότι «θα σώσει την Ιταλία», αντιγράφοντας απλώς την εθνοσωτήρια λογική του Μπερλουσκόνι. Η μετριοπάθεια και η έλλειψη ενός οποιοδήποτε οράματος εκ μέρους του αποδεικνύονται όμως πραγματικό πολιτικό φιάσκο από τη στιγμή που έχει απέναντι του τη χειρότερη κυβέρνηση που δημιούργησε ποτέ η ιταλική δεξιά μετά την πτώση του φασισμού. Η κυβέρνηση αυτή έχει προχωρήσει στην κατάληψη κάθε κρατικής μορφής εξουσίας, που την χρησιμοποιεί αρκετές φορές ξεδιάντροπα για τα προσωπικά οικονομικά και άλλα οφέλη του πρωθυπουργού, διαλύει κάθε μορφή έννοιας του κοινωνικού κράτους και των θεσμών του, εντείνει τις κοινωνικές ανισότητες οδηγώντας στην εξαθλίωση σημαντικό τμήμα από τα ασθενέστερα στρώματα της κοινωνίας.
Η κυβέρνηση αυτή έχει δώσει το υπουργείο Άμυνας σε έναν φασιστοειδή τραμπούκο και το υπουργείο Εσωτερικών σε έναν χυδαίο και κοινότυπο ρατσιστή, δημιουργώντας ένα επικίνδυνο μίγμα σε μια περίοδο κοινωνικών και πολιτικών αγώνων και έντονων εσωτερικών προβλημάτων για τη δημόσια ασφάλεια από τις νεοφασιστικές και ρατσιστικές συμμορίες στην Κεντρική και Βόρειο Ιταλία και τους μαφιόζους στη Νότιο Ιταλία.
Ο Μπερλουσκόνι κατάφερε να χαρίσει μέχρι την Alitalia στους φίλους του. Να γεμίσει υποσχέσεις τους τραπεζίτες, προσφέροντας ως σωσίβιο το δημόσιο χρήμα. Σε λίγες εβδομάδες θα πρέπει να αποδείξει στη FIAT που έχει το μονοπώλιο της κατασκευής αυτοκινήτων στην Ιταλία, και στις άλλες μεγάλες εταιρείες ότι ελέγχει τους δρόμους και τα πεζοδρόμια όχι μόνο από τους μαφιόζους και την «εγκληματικότητα των ξένων μεταναστών», αλλά και από τους εργαζόμενους που θα διαμαρτύρονται για το κύμα απολύσεων, που θα συμπληρώσει την κατάρρευση της οικονομίας. Τότε θα αρχίζει και το πραγματικό «θερμό φθινόπωρο».