Η αριστερά και ο «κακός λύκος»
Της
Μαρίας Λούκα
Για τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, νέο υπουργό «Προστασίας του Πολίτη», δε χρειάζονται 100 μέρες, αρκούν οι πρώτες 20 για να απαντηθεί το δίλημμα σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα. Τα επικοινωνιακά τεχνάσματα της μετονομασίας του υπουργείου Δημόσιας Τάξης σε Προστασίας του Πολίτη και οι δηλώσεις εντυπωσιασμού για «αποπομπή από το Αστυνομικό Σώμα όποιου αστυνομικού ακουμπά παρανόμως πολίτη», κατέρρευσαν όταν οι «αντιεξουσιαστές της εξουσίας» ανέλαβαν δράση. Ο κος Χρυσοχοΐδης απέδειξε ότι το δόγμα «δημοκρατία και πυγμή» που εγκαθίδρυσε - με το σκέλος της δημοκρατίας να επιτελεί μάλλον ένα συνοδευτικό, διακοσμητικό ρόλο - αποτελεί επί της ουσίας μετεξέλιξη του δόγματος της «μηδενικής ανοχής» που λάνσαρε η απελθούσα κυβέρνηση.
Υιοθετώντας τη φρασεολογία των πλέον συντηρητικών κύκλων περί «ανομίας και άβατου των Εξαρχείων» από την επομένη της ανάληψης των καθηκόντων του, μετέτρεψε τα Εξάρχεια σε περιοχή που τελεί υπό καθεστώς έκτακτης ανάγκης. Οι αστυνομικές δυνάμεις στρατοπέδευσαν στη γειτονιά, πραγματοποιώντας καθημερινά δεκάδες προσβλητικούς ελέγχους και αναίτιες προσαγωγές με κριτήρια αμιγώς στιλιστικά. Στοχοποιούν όχι μόνο τα διαφορετικά φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά, αλλά εν τέλει και το διαφορετικό τρόπο σκέψης. Πρόκειται για μία κατάσταση για την οποία διαμαρτύρονταν καθημερινά οι κάτοικοι, οι εργαζόμενοι, οι κοινωνικοί και πολιτικοί φορείς της περιοχής και η οποία έσπασε το διθυραμβικό τείχος των ΜΜΕ την περασμένη Τετάρτη, όταν πλέον έφτασε στα όρια της.
Σε μια σπάνια επίδειξη βίας και αυθαιρεσίας οι δυνάμεις της ΕΛ.ΑΣ. εισέβαλλαν στον πολυχώρο Φλοράλ, όπου μόλις είχε ολοκληρωθεί η παρουσίαση του βιβλίου του Χριστόφορου Κάσδαγλη «Η αριστερά και ο κακός λύκος - το γαμώτο ενός αριστερού» και προχώρησαν με έξαρση αλαζονείας στις βίαιες συλλήψεις δύο ανήλικων παιδιών, του συγγραφέα γνωστού πια ιστορικού εκφωνητή της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, Δημήτρη Παπαχρήστου και των δημοσιογράφων, Σωτήρη Δαματόπουλου και Στέλιου Ελληνιάδη. Βεβαίως λίγη ώρα αργότερα, αφέθηκαν όλοι ελεύθεροι, ο υπουργός ζήτησε συγνώμη από τα φυσικά πρόσωπα και καρατόμησε τον αρχηγό της ΕΛ.ΑΣ. Βασίλη Τσιατούρα. Από κει και πέρα, ο υπουργός αποποιήθηκε τις ευθύνες της πολιτικής ηγεσίας της Αστυνομίας, αγνοώντας σκοπίμως ότι η συγκεκριμένη αστυνομική έφοδος και τα όσα επακολούθησαν, συντελέστηκαν ως παρεκτροπή του δόγματος της «κατάργησης του άβατου των Εξαρχείων» που ο ίδιος εισήγαγε. Εξάλλου, η εμμονή του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη μετά τα γεγονότα για «παραμονή της αστυνομίας στα Εξάρχεια μέχρι να φύγει ο τελευταίος χούλιγκαν», είναι ενδεικτική της τύχης που επιφυλάσσει το κατ ’ ευφημισμόν υπουργείο Προστασίας του Πολίτη σε μια από τις πλέον ζωντανές, πολιτικοποιημένες και πολιτισμικά αναβαθμισμένες γειτονιά της Αθήνας.
Η διγλωσσία και οι αντιφάσεις
Από την άλλη, αν κάποιος πρόσβλεπε στις προγραμματικές δηλώσεις για να κατανοήσει την πολιτική του ΠΑΣΟΚ στο ζήτημα των δικαιωμάτων, μάλλον απογοητεύτηκε καθώς αυτές χαρακτηρίστηκαν από έντονη αοριστολογία σε βαθμό που να μοιάζουν με προεκλογικές εξαγγελίες. Η μοναδική συγκεκριμένη προαναγγελία στην οποία προέβη ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης αφορούσε τη συγκρότηση Γραφείου κατά της αστυνομικής αυθαιρεσίας με τη συνεργασία του Συνηγόρου του Πολίτη, χωρίς περαιτέρω διευκρινήσεις, μιλώντας παράλληλα και για καθιέρωση του θεσμού του αστυνομικού της γειτονιάς. Ενώ ο Χάρης Καστανίδης μίλησε για ευρεία αποποινικοποίηση αδικημάτων ήσσονος σημασίας, για αποσυμφόρηση των φυλακών και ενδυνάμωση των ανεξάρτητων αρχών, χωρίς σχεδιασμό και χρονοδιάγραμμα.
Παράλληλα, ο 25χρονος Πακιστανός Μοχάμετ Καμράν Ατίφ ξυλοκοπήθηκε άγρια στο Αστυνομικό Τμήμα Νικαίας επί Νέας Δημοκρατίας και υπέκυψε στα τραύματά του επί ΠΑΣΟΚ. Χρειάστηκαν όμως αρκετές κινητοποιήσεις για να σταματήσει η προσπάθεια συγκάλυψης και να παραπέμψει το θέμα στον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου ο αρμόδιος υπουργός. Σε μια απ’ αυτές τις πορείες, οι διαδηλωτές αντιμετωπίστηκαν με τη δικομματική μέθοδο των γκλομπς και των δακρυγόνων, με αποτέλεσμα να ξυλοκοπηθεί ο δημοσιογράφος Σπύρος Χαλκιάς από το ραδιοφωνικό σταθμό City και ενώ είχε γνωστοποιήσει στις αστυνομικές αρχές την ιδιότητα του και να συλληφθούν βίαια άλλα 8 άτομα. Οι 5 εκ των συλληφθέντων διώχθηκαν σε βαθμό κακουργήματος σύμφωνα με τον πρόσφατα ψηφισμένο νόμο περί «απόκρυψης των χαρακτηριστικών κατά την τέλεση αδικήματος που αφορά σε διατάραξη κοινής ειρήνης», δηλαδή το περίφημο ιδιώνυμο της κουκούλας.
Η στάση του ΠΑΣΟΚ απέναντι στον κουκουλονόμο μόνο ως παλινωδία μπορεί να χαρακτηριστεί. Ενώ το ΠΑΣΟΚ ως αντιπολίτευση καταψήφισε τη συγκεκριμένη διάταξη και ο κος Χρυσοχοΐδης προσωπικά ισχυριζόταν τότε ότι «οι ρυθμίσεις αυτές καθαυτές είναι αστείες. Πέραν του ότι δεν στέκουν νομικά, θα πέσουν και αυτομάτως σε αδράνεια διότι πολύ απλά προσκρούουν πρακτικά στην ίδια την κοινή λογική», ωστόσο η ενεργοποίηση της διάταξης έγινε επί των ημερών του. Έπειτα από αρκετές ακροβασίες, οι συναρμόδιοι υπουργοί επανέφεραν τη δέσμευση για κατάργηση του νόμου. Μένει να φανεί αν σ’ αυτό το επίπεδο τουλάχιστον θα είναι συνεπείς.
Περά από το σοκ του υφυπουργού στην Παγανή
Οι εικόνες ντροπής από το κέντρο κράτησης μεταναστών στην Παγανή, όπου εκατοντάδες μετανάστες και πολλά ανήλικα παιδιά στοιβάζονται σε άθλιες συνθήκες σε ελάχιστα εκατοστά, είχαν αναδειχθεί από τις αλλεπάλληλες διαμαρτυρίες των αντιρατσιστικών φορέων, της αριστεράς, των μη κυβερνητικών φορέων, αλλά και τις εξεγέρσεις των ίδιων των μεταναστών και άρα δεν ήταν ξένες σε κανέναν. Εκτός μάλλον από τον υφυπουργό Σπύρο Βούγια, το σοκ του οποίου ήταν απαραίτητο για την επικοινωνιακή πολιτική της κυβέρνησης και η συνακόλουθη «συγνώμη για το έλλειμμα ανθρωπιάς». Εκτός από τα συγνώμη όμως που αφειδώς μοιράζει η νέα κυβέρνηση, χρειάζονται και συγκεκριμένες πρωτοβουλίες, όπως το κλείσιμο των στρατοπέδων συγκέντρωσης μεταναστών και η δημιουργία ανοιχτών δομών φιλοξενίας που θα εξασφαλίζουν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης.
Τώρα στα υπόλοιπα ζητήματα που άπτονται της μεταναστευτικής πολιτικής της κυβέρνησης επικρατεί η ίδια ανακολουθία. Η προεκλογική δέσμευση για χορήγηση ελληνικής ιθαγένειας στους μετανάστες δεύτερης γενιάς, περιορίστηκε στη μετεκλογική αναστολή των απελάσεων της συγκεκριμένης κατηγορίας με μια θολή υπόσχεση για ένα ασαφές και απροσδιόριστο μέλλον για αλλαγή του Κώδικα Ιθαγένειας. Οι μετανάστες δεύτερης γενιάς όμως δε μπορεί να αντιμετωπίζονται με λογικές «ανοχής» αλλά να απολαμβάνουν τα πλήρη δικαιώματα του πολίτη, όπως εξάλλου ισχύει στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες και το ελληνικό κράτος να απεμπλακεί επιτέλους από τη θλιβερή αποκλειστικότητα του «δικαίου του αίματος».
Επίσης, ο κος Χρυσοχοΐδης μίλησε για προσλήψεις ψυχολόγων και κοινωνιολόγων στα Αστυνομικά Τμήματα περιοχών που ζουν αρκετοί μετανάστες - την ίδια στιγμή που ο κοινωνιολόγος Δημήτρης Παρσάνογλου πέρασε δύο μέρες στα κρατητήρια επειδή αντέδρασε στην άσκηση αστυνομικής βίας σε μετανάστη - καθώς και για προσλήψεις μεταναστών σε θέσεις μεταφραστών και διαμεσολαβητών, ρύθμιση που αφήνει αρκετά ερωτηματικά για τη σκοπιμότητα που εξυπηρετεί. Κατατέθηκε επιπλέον πρόταση του Υπουργού το ζήτημα του ασύλου να φύγει από τις αρμοδιότητες της Αστυνομίας και να ενσωματωθεί στο Υπουργείο Εσωτερικών. Η πρόταση είναι θετική και αποτελούσε πάγιο αίτημα του αντιρατσιστικού κινήματος αλλά καθίσταται κενό γράμμα αν δε συνοδευτεί από ριζικές αλλαγές στη διαδικασία χορήγησης πολιτικού ασύλου, ώστε να ξεπεραστεί το απελπιστικά ελάχιστο σε σύγκριση με πάρα πολλές χώρες της Δυτικής Ευρώπης, 0,6% έγκρισης των αντίστοιχων αιτημάτων. Τέλος, η παραδοχή της ύπαρξης περιστατικών συνεργασίας αστυνομικών με φασιστικές συμμορίες θα ήταν αρκετή για έναν δημοσιογράφο. Ο ρόλος του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη όμως δεν είναι να περιγράφει απλώς την πραγματικότητα, αλλά να δρομολογεί κινήσεις για την αλλαγή των αρνητικών της στοιχείων. Το να τεθούν εκτός νόμου η νεοφασιστική οργάνωση Χρυσή Αυγή και εκτός του Αστυνομικού Σώματος όσοι συνεργάζονται μ’ αυτήν, είναι ένα πρώτο βήμα σ’ αυτή την κατεύθυνση.
Τα πρώτα δείγματα γραφής της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ στο ζήτημα των δικαιωμάτων δεν είναι θετικά. Η πραγματικότητα δείχνει ότι εκτός από τον «κακό λύκο» όμως, υπάρχει και η αριστερά, υπάρχουν και οι πολίτες που παραδίδουν με τη δράση τους μαθήματα πολιτικής της καθημερινότητας. Η υπεράσπιση των δημοκρατικών ελευθεριών είναι πρωτίστως δικό τους έργο.
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|