ΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ, ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ
Του
Π. Κλαυδιανού
Τι λέμε στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, τι λέμε στις 3 του Σεπτέμβρη; Να το μεγάλο πρόβλημα του πρωθυπουργού αυτές τις μέρες. Κάποια στιγμή οι σύμβουλοί του και οι προπαγανδιστές της κυβέρνησης τροφοδοτούσαν την κοινή γνώμη με την εκδοχή ότι ο κ. Παπανδρέου θα ανακοινώσει ένα «κοινωνικό πακέτο» μέτρων, ως –μερικό έστω– αντιστάθμισμα στα ως τώρα σκληρά μέτρα, μια και όλα πάνε καλά, καλύτερα και απ’ ότι προβλέπει το σχέδιο της τρόικας.
Η παρένθεση, όπως ήταν αναμενόμενο εξάλλου, κράτησε εξαιρετικά λίγο. Πλήθος τοποθετήσεων, γεγονότων και δημοσιευμένων δεικτών την εξαφάνισαν από το προσκήνιο και η κυβέρνηση βρίσκεται ξανά μπροστά στη σκληρή πραγματικότητα. Αυτή διαμορφώνει το πλαίσιο στο οποίο θα κινηθούν οι πρωθυπουργικοί λόγοι και μάλιστα υπό το βλέμμα της τρόικας και των αγορών. Θα επιχειρήσει, παρουσιάζοντας μια εικόνα θετικών πρώτων βημάτων στην υλοποίηση του μνημονίου, να επιχειρηματολογήσει πολιτικά. Να μιλήσει για «εθνική αναγκαιότητα» για «υπευθυνότητα» και για «ανάγκη μεταρρύθμισης», ίσως και για «δίκαιη κατανομή των θυσιών». Ταυτόχρονα, θα εγκαλέσει την ΝΔ για «εθνική αδιαφορία» και την Αριστερά για «λαϊκισμό».
Το μνημόνιο μας έσωσε...
Τα περισσότερα απ’ αυτά τα «δομικά υλικά» των παρεμβάσεων Παπανδρέου ήδη τα συναντά κανείς διάσπαρτα σε τοποθετήσεις κυβερνητικών στελεχών. Ο κ. Ραγκούσης, για παράδειγμα, την Παρασκευή στο «Μέγκα» σημείωνε χαρακτηριστικά: «Όποιος εθνικώς ανεύθυνα λέει κάτι εναντίον του Μνημονίου, δηλαδή του μηχανισμού στήριξης, να φέρει και 110 δισ. για να στηρίξει τη χώρα. Αυτή είναι η απάντηση σε όποιον λαϊκιστικά θέλει να παραποιήσει την ουσία. Εθνική αδιαφορία εκφράζει η ΝΔ. Εμείς λέμε πως δεν είμαστε υπηρέτες του Μνημονίου αλλά της χώρας. Ο ελληνικός λαός διαπιστώνει μέτρα που δεν τα ήθελε, είναι βαριά και άδικα μέτρα. Έχουμε αποφασίσει να κάνουμε ό,τι χρειάζεται, ακόμη και το πολιτικό κόστος, για να σωθεί η χώρα. Θέλουμε να διορθώσουμε τις αδικίες των μέτρων σύντομα», είπε. Και για να μη μένει καμία αμφιβολία για την απόλυτη αποδοχή του μνημονίου, απαντώντας ιδιαίτερα στις φωνές από τα σπλάχνα του ΠΑΣΟΚ, θα προσθέσει ότι το μνημόνιο συνδέεται με τη δανειοδότηση που εξασφάλισε η χώρα: «Χάρη σε αυτά τα χρήματα λειτουργούν νοσοκομεία, σχολεία, πανεπιστήμια, ακόμα και οι Ένοπλες Δυνάμεις»!
Νέα μέτρα για τη 2η δόση
Με τέτοιες τοποθετήσεις κορυφαίων υπουργών οι τροϊκανοί δεν θα έπρεπε να ανησυχούν καθόλου. Όμως, επειδή έχουν καλύτερη γνώση της πραγματικότητας, των συνεπειών των μέτρων που πάρθηκαν ως τώρα και αυτών που θα παρθούν στο μέλλον, μαζί με τους επαίνους για την ως τώρα υλοποίηση του προγράμματος προαναγγέλλουν και νέα μέτρα διασφάλισης.
Τα πρόσθετα μέτρα, που αναφέρονται με αρκετά συγκεκριμένο τρόπο στην έκθεση προόδου της Κομισιόν, όπου δίνεται και η έγκριση για την δεύτερη δόση του δανείου, κατευθύνονται σε πέντε τομείς: τα εργασιακά, το ασφαλιστικό, τους μισθούς, το κράτος πρόνοιας (δαπάνες υγείας και συγκοινωνιών) και τις ΔΕΚΟ (ΟΣΕ, ΔΕΗ κ. ά.) και το φορολογικό. Όσοι είχαν πιστέψει έναν εκπρόσωπο της τρόικας, που σε συνέντευξή του έλεγε ότι «αρκετά πλήρωσαν οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι, τώρα ήρθε η σειρά των πλουσίων», βιάστηκαν.
Στη Θεσσαλονίκη, όπως φαίνεται, η κυβέρνηση θα βρεθεί μπροστά σε μια μεγάλη διαδήλωση που ήδη σχεδιάζεται από πρωτοβάθμια σωματεία, δημοτικές κινήσεις και άλλες κοινωνικές οργανώσεις αλλά και από την ΓΣΕΕ και την ΑΔΕΔΥ. Ο κόσμος της εργασίας, οι άνεργοι, οι νέοι, οι μετανάστες έχουν καταλάβει πολύ πριν τον κ. Σόιμπλε το «ασυνήθιστα σκληρό» –έτσι τα χαρακτήρισε σε δηλώσεις του– περιεχόμενο των μέτρων, έχουν όλα τα δίκια να κάμουν μια «θερμή υποδοχή» στον κ. Παπανδρέου. Η ανεργία τείνει προς το 20% και οι επιχειρήσεις συνεχίζουν τις απολύσεις. Ο πληθωρισμός μεγεθύνεται και μειώνει ακόμη πιο πολύ τους κομμένους μισθούς. Η ύφεση βαθαίνει τρίμηνο το τρίμηνο.
Σε αδιέξοδο το σύστημα
Όμως, ένα νέο στοιχείο την τελευταία εβδομάδα ήρθε στην επιφάνεια. Αυτό είναι οι τεράστιες δυσκολίες των μικρομεσαίων, τα λουκέτα. Αν αυτό συνδυαστεί με τη μεγάλη δυσκολία, πλέον, της οικονομικής δραστηριότητας να αποδώσει έσοδα, παρά την αυξανόμενη φορολογία τότε βρισκόμαστε μπροστά σε ένα μεγάλο αδιέξοδο του ίδιου του συστήματος. Προφανώς, οι τροϊκανοί γνωρίζουν ότι τα μέτρα θα προκαλέσουν ύφεση και το επιθυμούν, διότι θέλουν να επιτύχουν ένα βαθύτατο αντιδραστικό μετασχηματισμό της οικονομίας με ταυτόχρονη πίεση στις δυνάμεις της εργασίας. Όμως, αυτό προϋποθέτει και την είσπραξη εσόδων, εφόσον υπάρχει το χρέος και το ζήτημα της χρεοκοπίας δεν έχει καθόλου κλείσει. Οι Γερμανοί –ιδίως– βρίσκουν συνεχώς ευκαιρίες να το κρατούν ανοιχτό –και ως φόβητρο που διευκολύνει τα όλο και πιο σκληρά μέτρα.
Η ΓΣΕΒΕ συγκεκριμένα, με έκθεσή της που κοινοποίησε στην κυβέρνηση παρουσιάζει μια εικόνα ζοφερή για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Από τους 830.000 ασφαλισμένους στον ΟΑΕΕ οι 410.000 δεν καταβάλλουν πλέον εισφορές, 375.180 επιχειρήσεις βρίσκονται στο «κόκκινο» και 176.100 εξ αυτών πιθανόν αναστείλουν την λειτουργία τους. Εικάζεται ότι η απώλεια θέσεων εργασίας θα είναι 305.000. Την ίδια στιγμή προκύπτει ότι ο ΦΠΑ χρησιμοποιείται ως κεφάλαιο κίνησης, εφόσον οι τράπεζες δεν δίνουν δάνεια (η Εθνική, πάντως, είχε κέρδη...). Τέσσερις στους 10 μικρομεσαίες επιχειρήσεις προκρίνουν ως αποτελεσματικό τρόπο αντίδρασης στην κρίση το σύνθημα του Ντάριο Φο «δεν πληρώνω, δεν πληρώνω»: δηλώνουν ότι ο πιο αποτελεσματικός τρόπος αντίδρασης είναι «η οργανωμένη στάση πληρωμών προς το Δημόσιο και τους ασφαλιστικούς οργανισμούς»!
Στην πολιτική της κυβέρνησης, όμως, αρχίζουν ν’ αντιδρούν και οι μεγαλομεσαίοι επιχειρηματίες. Σε ασυνήθιστη σίγουρα γλώσσα το ΕΒΕΑ, απευθυνόμενο στην κυβέρνηση και τα κόμματα ζητεί την κατάργηση του μνημονίου ή κάποιων όρων του. Το χαρακτηρίζει «τροχοπέδη της ανάπτυξης» και «τοκογλυφική διαδικασία επιβολής εύκολων, ισοπεδωτικών και αναποτελεσματικών επιλογών που αντί να εκσυγχρονίζουν, κατεδαφίζουν, αντί να αναπροσανατολίζουν, αποσυνθέτουν, αντί να εξοικονομούν πόρους, προσθέτουν φτώχεια, διευρύνουν ανισότητες και αποδυναμώνουν ελπίδες και προοπτικές».
Θερμό φθινόπωρο εν όψει
Η φτώχεια «κλειδώνει», λοιπόν, στην ελληνική κοινωνία και αυτό θα φαίνεται όλο και περισσότερο στην πορεία προς τις εκλογές της 7ης Νοεμβρίου. Εκτός από την άνοδο της ανεργίας, ιδιαίτερα μετά την τουριστική περίοδο που έστω και συμπιεσμένη προσέφερε θέσεις απασχόλησης, θα έχουν συμφωνηθεί και τα νέα πρόσθετα μέτρα για το 2010 όπως και αυτά για το 2011. Θα έχουν φανεί και οι υστερήσεις και οι εκθέσεις θα διαδέχονται η μία την άλλη, τα σπρεντ θα επιμένουν...
Η κατάσταση γίνεται όλο και πιο εκρηκτική και τα κόμματα θα βρεθούν γυμνά μπροστά στην πραγματικότητα. Αυτό ισχύει και για την Αριστερά, βεβαίως. Το ΚΚΕ εξαγγέλλει τη συμπόρευσή του με το λαό. Δεν βλέπει άλλες δυνάμεις στα αριστερά. Ο ΣΥΡΙΖΑ ασφαλώς και βλέπει. Όμως, για άλλη μια φορά βρίσκεται παγιδευμένος, στις αντιφάσεις του και κινδυνεύει να απεμπολήσει μια μεγάλη δυνατότητα και ακόμα μια μεγάλη υποχρέωσή του έναντι των εργαζόμενων τάξεων, των λαϊκών στρωμάτων, των νέων, των μεταναστών, των αυτοαπασχολούμενων. Πολύ περισσότερο που από τον χαρακτήρα του, την ιδεολογία του και τη δομή του είναι το μόνο αριστερό κόμμα, αυτή τη στιγμή, που μπορεί να συνεισφέρει στην έκφραση ενός αντιμνημονιακού μετώπου στις δημοτικές εκλογές.
•
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|
