Η τέχνη είναι δίκαιη μόνο τη στιγμή που συμβαίνει
Με το αυτί στον Σκανδάμη περνάω τις τελευταίες εβδομάδες! Η καινούργια δουλειά του Θέμου Σκανδάμη, που ερμηνεύει η Μάρθα Φριντζήλα, είναι το ένα από τα δύο cd που διαρκώς μπαινοβγαίνουν στο cd player και ανά μερικές μέρες αλλάζω αγαπημένο τραγούδι. Δέκα τραγούδια ένα κι ένα, σε στίχους και μουσική του Θέμου Σκανδάμη, και ενορχήστρωση του Βασίλη Μαντζούκη, που διηγούνται ιστορίες με έντονη επιθυμία. Μια δουλειά «αλά παλαιά» που μόλις έπαιξε αισθάνθηκα ότι ήρθε να συναντήσει μια δυσεκπλήρωτη επιθυμία για καλά λαΐκά τραγούδια από νέους δημιουργούς. Η ερμηνεία της Μάρθας Φριντζήλα εκφράζει ταμάμ το λαϊκό αυτό αίσθημα. Κι εκεί που νόμιζα ότι σε αυτήν την εκδοχή τους έχουν εκπληρωθεί τα τραγούδια, είδα και τη ζωντανή εκδοχή της δουλειάς, όπου με την Σταυρούλα Παυλίκου στο τραγούδι και το φλάουτο και τον Δημήτρη Κουφογιώργο στην κιθάρα, το μαντολίνο και το μπουζούκι, τα τραγούδια αποκαλύπτουν και μια άλλη πλευρά τους, πιο αφηγηματική, πιο λυρική, αλλά εξίσου ζουμερή και επικοινωνιακή. Μη την χάσετε την Τετάρτη 25 Ιανουαρίου, στις 9.30 μ.μ., στο Baumstrasse (Σερβίων 8, Βοτανικός)!
Τη συνέντευξη πήρε
η Ζωή Γεωργούλα
Λαϊκά τραγούδια λοιπόν. Επιτέλους καλά τραγούδια για όλους! Μετά το «Μακροβούτι» (Καθρέφτης, 2008), πώς προέκυψε η στροφή αλά παλαιά;
Το λαϊκό στοιχείο υπάρχει πάντα με κάποιο τρόπο στις δουλειές μου. Αισθάνομαι ότι δεν γίνεται να γράφεις τραγούδια στην Ελλάδα και να αγνοείς τη λαϊκή και ρεμπέτικη παράδοση, γιατί είναι ένα πολύ μεγάλο μέρος της ελληνικής ποπ μουσικής. Τα δικά μου ακούσματα ήταν τέτοια και έχω δουλέψει με αυτή τη μουσική. Αυτός ο δίσκος προέκυψε όμως και λίγο σαν άσκηση ύφους. Είναι μια προσπάθεια να γραφτούν και να τραγουδηθούν κάποια τραγούδια με απλό και άμεσο τρόπο και να χρησιμοποιηθεί η λαΐκή ορχήστρα με ένα τρόπο καθαρό και πιο ανοιχτό σε σχέση με τον τυπικό τρόπο.
Οι στίχοι στα τραγούδια της δουλειάς αυτής είναι επίσης πολύ ενδιαφέροντες. Πολύτιμο επικοινωνιακό εργαλείο.
Θεωρώ ότι το τραγούδι είναι καταρχάς στίχος, αλλιώς θα ήταν ορχηστρικό κομμάτι. Εφόσον μπαίνει η ανθρώπινη φωνή σε ένα τραγούδι, και δεν μπαίνει σαν μουσικό όργανο, θεωρώ ότι είναι το πιο σημαντικό μέρος του τραγουδιού. Η αλήθεια είναι ότι έχω μεγαλύτερη εξοικείωση με το λόγο, ενώ στη μουσική, αν και την αγαπάω πολύ, έχω μεγαλύτερη ανασφάλεια.
Είναι αυτός ο λόγος που οι παραστάσεις σου έχουν έντονο αφηγηματικό στοιχείο;
Το στοιχείο αυτό έχει να κάνει με το ψώνιο μου να λέω ιστορίες ή να γράφω ιστορίες. Το θέατρο ή τα κόμικς που με γοήτευαν μικρό, όπως και η δημοσιογραφία που επίσης μου άρεσε, αυτήν την ανάγκη εξυπηρετούσαν.
Τα τραγούδια στη δισκογραφημένη εκδοχή τα τραγουδάει η Μάρθα Φριντζήλα και στη ζωντανή, εσύ μαζί με την Σταυρούλα Παυλίκου. Αν και τραγουδάς, λοιπόν, εμπιστεύτηκες αυτά τα τραγούδια στην Μάρθα, αλλά εξερευνάς και άλλες πλευρές τους.
Η επιλογή να μην τραγουδήσω εγώ τα τραγούδια μου, δεν είναι θέμα δυνατότητας φωνητικής, είναι θέμα ρόλου. Νομίζω ότι αυτά τα τραγούδια θέλανε τραγουδιστή. Η συνάντηση με την Μάρθα σε αυτήν τη δουλειά ήταν με σκοπό να πει αυτά τα τραγούδια στο cd. Δεν αποφασίσαμε ότι θα βγούμε μαζί στη σκηνή. Με την Σταυρούλα συνεργαζόμαστε από όταν ξεκίνησα να γράφω τα δικά μου τραγούδια και θέλω να συνεχίζουμε να συνεργαζόμαστε. Αφενός, το τρίο των ζωντανών παραστάσεων εξυπηρετεί την πρακτική ανάγκη ενός σχήματος με το οποίο να μπορούμε να βρισκόμαστε εύκολα να κάνουμε τις πρόβες μας και να έχουμε ευελιξία στο να παρουσιάζουμε τη δουλειά ζωντανά. Αφετέρου, δουλεύοντας τα τραγούδια αυτά με το τρίο, βρίσκουμε ένα χαρακτήρα που δεν τον είχα εξαρχής σκεφτεί ή μάλλον δεν τον είχα δοκιμάσει και που με ένα τρόπο, ξεγυμνώνοντάς τα, αποκαλύπτει μια άλλη πλευρά τους.
Η έκδοση ενός cd είναι πια μια δύσκολη υπόθεση, ιδιαίτερα για ένα νέο δημιουργό. Έχει νόημα να συνεχίζει κάποιος να σκαλίζει τις στάχτες προσδοκώντας την παραγωγή ενός cd;
Αυτή τη στιγμή η δισκογραφία δεν είναι απλά ένας χώρος δύσκολος, είναι νεκρός. Δεν έχει νόημα να συζητάμε για το πόσο δύσκολο είναι για ένα νέο άνθρωπο να δισκογραφήσει, γιατί η ίδια η δισκογραφία έχει πεθάνει. Οπότε κάνεις μια παραγωγή μόνος σου και ή πουλάς τα cd στις παραστάσεις ή μέσω διαδικτύου. Ο καθένας εφευρίσκει έναν τρόπο. Πιστεύω, όμως, ότι χρειάζεται να καταγράφεται η δουλειά δισκογραφικά, να εκδίδεται, ειδικά όταν αποτελεί ενότητα.
Μετά την έκδοση του cd, βρίσκεσαι μπροστά στην πρόκληση των ζωντανών παραστάσεων. Χώροι συχνά χωρίς υποδομή και ένα κοινό που δυσκολεύεται να έρθει σε επαφή με τη μουσική παραγωγή, χωρίς τη διαμεσολάβηση της διαφήμισης, αλλά και να ανταποκριθεί πια στο αντίτιμο που συχνά απαιτείται.
Οι παραστάσεις είναι πάντα ένα στοίχημα, σε ποια στιγμή θα πιστέψουν κάποιοι από τα 4 εκατομμύρια ανθρώπων που ζουν σε αυτήν την πόλη ότι πρέπει να έρθουν να δουν αυτό που προτείνεις. Αν δεν έχεις από πίσω μια παραγωγή που πολύ συστηματικά και πιεστικά θα προωθήσει τη δουλειά σου, ώστε να δημιουργήσεις την αίσθηση σε αυτόν που δέχεται την πληροφορία ότι πρέπει να έρθει να σε δει, χρειάζεται πολλή υπομονή. Οι παραστάσεις είναι κάτι που πιστεύω ότι πρέπει να κάνω και μάλιστα συχνά, αλλά επίσης πιστεύω ότι τους ακροατές τους κερδίζεις έναν έναν, όχι όλους μαζί. Ο καθένας παλεύει με τα μέσα που διαθέτει, αν έχεις χρήματα, τα επενδύεις στην προώθηση της δουλειάς σου, αν όχι, κάνεις υπομονή. Δεν θεωρώ ότι είναι αθέμιτο. Άλλωστε η τέχνη είναι δίκαιη μόνο για τον εαυτό της, τη στιγμή που συμβαίνει. Όταν είσαι στη σκηνή και κάποιος είναι κάτω και σε βλέπει, εκείνη τη στιγμή υπάρχει ένα είδος δικαιοσύνης, με την έννοια ότι αυτό που θα δώσεις, θα πάρεις.
Στη συνάντηση με τον Θέμο Σκανδάμη, και στις τρεις εκδοχές της, δισκογραφημένη, ζωντανή και δημοσιογραφική, νομίζω ότι εκτός από την τέχνη δικαιώθηκε και η επιλογή.
Στο cd «Η Μάρθα Φριντζήλα τραγουδά Θέμο Σκανδάμη» (Μικρός Ήρως, 2011) οι μουσικοί «που έπαιξαν με μεράκι και έδωσαν χαρακτήρα σε αυτήν τη δουλειά, που της έδωσαν πνοή» είναι οι: Ορέστης Κολέτσος στο μπουζούκι, Παναγιώτης Τσεβάς στο ακορντεόν, Σταμάτης Σταματάκης στο κοντραμπάσο, Jaime Smith στο βιολί, Γιάννης Αντωνιάδης στο κλαρίνο.
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|
