In the act of committing the eight Turkish military officers who fled to Greece in a helicopter requesting political asylum during the failed coup attempt in Turkey, Alexandroupolis, Greece on July 18, 2016. / Στο αυτόφωρο οι 8 Τούρκοι στρατιωτικοί που κρατούνται στην Αλεξανδρούπολη έπειτα από την παράνομη είσοδο τους στην Ελλάδα με ελικόπτερο αιτούμενοι πολιτικό άσυλο κατά την διάρκεια της αποτυχημένης απόπειρας πραξικοπήματος στην Τουρκία, Αλεξανδρούπολη, 18 Ιουλίου 2016.

Της Κλειούς Παπαπαντολέων

Ενας βρε­τα­νός δι­κα­στής του 19ου αιώ­να, ο Sir James Fitzjames Stephen, εί­χε γρά­ψει στο έρ­γο του  «Η Ιστο­ρία Ποι­νι­κού Δι­καίου της Αγγλίας» ό­τι «η ποι­νι­κή α­πό­φα­ση εί­ναι για το η­θι­κό αι­σθη­τή­ριο του κοι­νού σε σχέ­ση με την ο­ποια­δή­πο­τε πα­ρά­βα­ση, ό, τι η σφρα­γί­δα για το α­να­λυ­τό κε­ρί. Με­τα­τρέ­πει σε μία μό­νι­μη τε­λειω­τι­κή κρί­ση αυ­τό που θα μπο­ρού­σε να εί­ναι αλ­λιώς έ­να πε­ρα­στι­κό συ­ναί­σθη­μα». Με­τα­φέ­ρο­ντας την πα­ρα­πά­νω φρά­ση στο πε­δίο των δι­κα­στι­κών α­πο­φά­σεων του Αρείου Πά­γου για τους ο­κτώ Τούρ­κους α­ξιω­μα­τι­κούς, θα μπο­ρού­σε κα­νείς να ι­σχυ­ρι­στεί ό­τι αυ­τές οι α­πο­φά­σεις με­τα­τρέ­πουν, για το η­θι­κό αι­σθη­τή­ριο, σε τε­λειω­τι­κή κρί­ση την κα­τί­σχυ­ση του κα­νό­να δι­καίου σε βά­ρος της πο­λι­τι­κής σκο­πι­μό­τη­τας.

Η διά­κρι­ση των ε­ξου­σιώ­ν

Με α­φορ­μή την υ­πό­θε­ση των ο­κτώ, η έν­νοια της ε­θνι­κής α­σφά­λειας, του ε­θνι­κού συμ­φέ­ρο­ντος ή των διε­θνών σχέ­σεων της χώ­ρας ήρ­θε, προ­σω­ρι­νά, να α­ντι­κα­τα­στή­σει την (πα­ρα­δο­σια­κά διαρ­κώς πα­ρού­σα) δη­μό­σια τά­ξη, στο α­ντι­μα­χό­με­νο δί­πο­λο της α­σφά­λειας α­πό τη μια και των δι­καιω­μά­των ως «ερ­γα­λείων πο­λυ­τε­λείας» α­πό την άλ­λη. Φαι­νό­ταν εύ­κο­λο προ­φα­νώς για κά­ποιους έ­νας έλ­λη­νας δι­κα­στής, δη­λα­δή έ­νας ευ­ρω­παίος δι­κα­στής, να σταθ­μί­σει τις δι­με­ρείς σχέ­σεις της χώ­ρας α­πό τη μία και το δι­καίω­μα στη ζωή και την α­ξιο­πρέ­πεια ε­νός προ­σώ­που α­πό την άλ­λη και να α­πο­φα­σί­σει υ­πέρ του πρώ­του. Φαι­νό­ταν, δη­λα­δή, εύ­κο­λο σε κά­ποιους, και μά­λι­στα προ­τι­μη­τέο, ο δι­κα­στής να κά­νει τη δου­λειά του πο­λι­τι­κού, του υ­πουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών ή του υ­πουρ­γού Δι­καιο­σύ­νης. Σε αυ­τήν την πε­ρί­πτω­ση κα­τ’ ε­ξαί­ρε­ση. Για μια και μό­νο πα­ρά­στα­ση. Διό­τι, κα­τά τα λοι­πά, ό­λοι διαρ­ρη­γνύουν τα ι­μά­τιά τους για την α­νε­ξαρ­τη­σία της δι­καιο­σύ­νης. Σε αυ­τήν ό­μως την πε­ρί­πτω­ση, λέ­νε, ί­σως θα μπο­ρού­σα­με να κά­νου­με μια α­πό­κλι­ση, μια πα­ρέκ­κλι­ση. Να κάμ­ψου­με, λέ­νε, λί­γο το συ­νταγ­μα­τι­κό κα­νό­να διά­κρι­σης των ε­ξου­σιών και να υ­πο­κα­τα­στή­σου­με την κυ­βέρ­νη­ση, χρη­σι­μο­ποιώ­ντας ό­χι τα ερ­γα­λεία των κα­νό­νων δι­καίου αλ­λά τα πο­λι­τι­κά ερ­γα­λεία.
Εάν υ­πάρ­χει έ­να μά­θη­μα σύγ­χρο­νης πο­λι­τι­κής ι­στο­ρίας που δι­δά­σκει σή­με­ρα η Τουρ­κία, εί­ναι ό­τι αυ­τό που πρέ­πει να δια­φυ­λά­ξου­με ως κό­ρη ο­φθαλ­μού εί­ναι α­κρι­βώς η διά­κρι­ση των ε­ξου­σιών. Κα­νέ­να ευ­ρω­παϊκό κρά­τος δεν μπο­ρεί να σταθ­μί­ζει το δι­καίω­μα στη ζωή, την α­ξιο­πρέ­πεια ή τη δί­καιη δί­κη έ­να­ντι α­φη­ρη­μέ­νων ή συ­γκε­κρι­μέ­νων συμ­φε­ρό­ντων, γε­νι­κών ή με­τα­φυ­σι­κών αρ­χών, και να λέει κυ­νι­κά για τα πρώ­τα «ε­με­τρή­θη­σαν, ε­ζυ­γί­σθη­σαν και ευ­ρέ­θη­σαν ελ­λι­πή» για­τί ο γεω­στρα­τη­γι­κός σχε­δια­σμός μου ε­πι­κα­θο­ρί­ζει τη δι­κα­νι­κή κρί­ση.
Ο Άρειος Πά­γος λοι­πόν πή­ρε, σχε­δόν ο­μό­φω­να, μια ι­στο­ρι­κή α­πό­φα­ση με ευ­ρω­παϊκό α­ντί­κτυ­πο και έ­δω­σε στην υ­πό­θε­ση αυ­τή μίαν αυ­το­νό­η­τη α­πά­ντη­ση σε ε­πο­χή άρ­σης του αυ­το­νό­η­του. Ο τούρ­κος πρό­ε­δρος μπο­ρεί να μην α­ντι­λαμ­βά­νε­ται πώς οι έλ­λη­νες δι­κα­στές α­πο­λαμ­βά­νουν τό­ση αυ­το­νο­μία ώ­στε να κα­κο­καρ­δί­ζουν τον πρω­θυ­πουρ­γό. Δεν πει­ρά­ζει που δεν το α­ντι­λαμ­βά­νε­ται. Ακρι­βώς γι’ αυ­τό, το κρά­τος του χά­νει το –κα­τά τ’ άλ­λα- κυ­ριαρ­χι­κό δι­καίω­μα να δι­κά­ζει ό­σους (φέ­ρο­νται να) το βλά­πτουν. Ο υ­πουρ­γός Δι­καιο­σύ­νης εί­χε δί­κιο ό­ταν έ­κα­νε λό­γο για «ε­λεει­νή δια­δι­κα­σία» στην πα­ρά­δο­ση του Α. Οτσα­λάν. Τό­τε, το ελ­λη­νι­κό κρά­τος πα­ρέ­δω­σε τα κλει­διά των θε­σμών του και τα κλει­διά της κυ­ριαρ­χίας του σε μια σει­ρά α­πί­θα­νους τύ­πους και α­νι­στό­ρη­τες δια­δι­κα­σίες, για να κα­τα­λή­ξει α­φε­νός στο α­πό­λυ­το φιά­σκο και α­φε­τέ­ρου στον υ­πέρ­τα­το ευ­τε­λι­σμό. Ως εκ τού­του, ό­σο και εάν ο έλ­λη­νας πρω­θυ­πουρ­γός εί­ναι σε δύ­σκο­λη θέ­ση, κα­λό εί­ναι να πε­ρι­φρου­ρή­σει με κά­θε τρό­πο την α­νε­ξαρ­τη­σία της ελ­λη­νι­κής δι­καιο­σύ­νης. Κα­λό εί­ναι για τού­το να μην α­φή­νει ε­πι­σή­μως το γρα­φείο Τύ­που του υ­πο­νοού­με­να ό­τι αυ­τά τα πρό­σω­πα μπο­ρεί να τύ­χουν και δια­φο­ρε­τι­κής με­τα­χεί­ρι­σης, πα­ρά και ε­νά­ντια στη δι­κα­στι­κή α­πό­φα­ση.
Η ση­μα­σία της δι­κα­στι­κής κρί­σης του Αρείου Πά­γου δεν συ­νί­στα­ται μό­νο στο ό­τι δια­σώ­θη­καν α­πό βέ­βαια βα­σα­νι­στή­ρια και δί­κη χω­ρίς τις ου­σια­στι­κές και λει­τουρ­γι­κές εγ­γυή­σεις οι ο­κτώ Τούρ­κοι. Η α­πό­φα­ση ε­πα­να­φέ­ρει στο προ­σκή­νιο, με έ­μπρα­κτο τρό­πο, την πο­λύ­τι­μη λει­τουρ­γία των δι­καιω­μά­τω­ν: εί­ναι η α­σπί­δα προ­στα­σίας του σκλη­ρού πυ­ρή­να της α­ξιο­πρέ­πειας του προ­σώ­που, ό­ποιο και εάν εί­ναι αυ­τό, α­δια­κρί­τως. «Όσο κρα­τούν οι θε­σμοί, βα­στά και η δη­μο­κρα­τία. Αυ­τό εί­ναι το δί­δαγ­μα». Με αυ­τή τη φρά­ση σχο­λία­σε ο φί­λος Δη­μή­τρης Χρι­στό­που­λος την α­πό­φα­ση του Αρείου Πά­γου για τη μη έκ­δο­ση των ο­κτώ τούρ­κων α­ξιω­μα­τι­κών και με αυ­τή τη φρά­ση κλεί­νω.


* Η Κλειώ Πα­πα­πα­ντο­λέων εί­ναι μέ­λος της Ελλη­νι­κής Ένω­σης για τα Δι­καιώ­μα­τα του Ανθρώ­που και δι­κη­γό­ρος
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2022 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet