georgu3

Υπάρχει μια μακραίωνη παράδοση να μη σπεύδουμε να κρίνουμε έναν νεκρό, αλλά να τον συνοδεύουμε στην τελευταία του κατοικία με ένα μεγαλόψυχο «θεός σχωρέστον», παραδίνοντάς τον στη δικαιοδοσία του πανάγαθου θεού. Μερικές φορές, όμως, η παράδοση αυτή παρεξηγείται. Υπάρχουν αρκετοί που θεωρούν ότι η τήρηση της παράδοσης αυτής τους επιτρέπει (ή και τους επιβάλλει) να κατασκευάσουν μια τεχνητή εικόνα για το βίο και την πολιτεία του εκδημήσαντος, αποσιωπώντας παν αμάρτημα παρ’ αυτού πραχθέν έργω ή λόγω ή διανοία.
Μια τέτοια συμπεριφορά θα μπορούσε να συγχωρεθεί, εφόσον πρόκειται για ανθρώπους της διπλανής πόρτας, προσχωρώντας στη σύμβαση ότι πρόκειται για ένα επιθανάτιο σαβουάρ βιβρ. Όταν, όμως, πρόκειται για πρόσωπα που έχουν παίξει σημαντικό έως και αποφασιστικό ρόλο στην εξέλιξη των πραγμάτων που επηρεάζουν τη ζωή όλων μας, τότε μάλλον δεν πρόκειται για κάτι τόσο αθώο. Οι αποσιωπήσεις, πολύ περισσότερο οι αγιοποιήσεις, δεν αποβλέπουν στην προστασία ή στο σεβασμό της μνήμης του θανόντα, αλλά στην αλλοίωση και την αναθεώρηση της εκτίμησης ιστορικών γεγονότων. Έχουν δηλαδή άλλου είδους σκοπιμότητα και δόλο, όσο κι αν κρύβονται πίσω από την ανθρώπινη απαίτηση να σεβαστούμε κάποιον που δεν μπορεί πια να υπερασπιστεί τον εαυτό του. Δεν είναι το πρόσωπο που προστατεύεται έτσι, αλλά μια απόπειρα παρερμηνείας της πραγματικότητας, συνειδητή ή ασυνείδητη.

Ένας Μητσοτάκης χωρίς αιχμές

Από τον κανόνα αυτό δεν ξέφυγαν οι πρόσφατες επιθανάτιες αναφορές στον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη. Ένας, μάλιστα, από τους πολιτικούς αρχηγούς (ευτυχώς όχι από τους σημαντικούς) έσπευσε να χαρακτηρίσει «μίζερους και κακεντρεχείς» όσους δεν ακολούθησαν, ως εξαιρέσεις, τον δικό του κανόνα. Έχει, άραγε, ανάγκη ο Μητσοτάκης από τέτοιους υπερασπιστές; Όχι, αυτοί έχουν ανάγκη από μια τέτοιου είδους υπεράσπιση. Γιατί ό,τι κι αν πουν, ό,τι κι αν αποσιωπήσουν, όσο κι αν προσπαθήσουν να ξαναγράψουν την ιστορία, δεν υπάρχει περίπτωση να γραφτούν στις σελίδες της με τον τρόπο που αυτοί θέλουν τα γεγονότα στα οποία πρωταγωνίστησε ο επίτιμος πρόεδρος της ΝΔ.
Όσο μελάνι, κι αν χυθεί, για παράδειγμα, τα Ιουλιανά τού 1965 δεν θα πάψουν να είναι αυτό που υπήρξαν: μια επιχείρηση εκτροπής από τη δημοκρατική τάξη, υπονόμευσης του δημοκρατικού και κοινοβουλευτικού πολιτεύματος, που για την επιτυχία της χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της διάσπασης και της διάλυσης του ισχυρότατου τότε κόμματος του Κέντρου, της Ένωσης Κέντρου (ΕΚ), με επικεφαλής τον Γεώργιο Παπανδρέου. Ένας από τους πρωταγωνιστές αυτής της επιχείρησης υπήρξε και ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, αν και κεντρικότατο στέλεχος τότε της ΕΚ.
Παρότι, σύμφωνα με μια ερμηνεία που κυκλοφορεί με αφετηρία το περιβάλλον του, οι ενέργειές του είχαν ως κίνητρο την αποφυγή των αδιεξόδων και, τελικά, της επιβολή δικτατορίας, εκ του αποτελέσματος κρίνοντας (που παίζει τον αποφασιστικότερο ρόλο στην πολιτική), η στόχευσή του ήταν τουλάχιστο άστοχη: ούτε η εκτροπή ούτε η δικτατορία αποφεύχθηκαν. Αντίθετα, ο εκπεσμός και ο ευτελισμός της πολιτικής που κυριάρχησε με την αποστασία (έτσι την έλεγε και τη λέει ο κόσμος, κι ας μην ακούστηκε η λέξη συχνά αυτές τις μέρες…) διευκόλυναν την επιβολή τους. Έναν πολιτικό με τέτοια συμπεριφορά, σε μια περίοδο της ωριμότητάς του μάλιστα, με τη μεγαλύτερη δυνατή καλή θέληση δεν τον χαρακτηρίζεις «αταλάντευτο υπερασπιστή της δημοκρατίας και του κοινοβουλευτισμού» (Αλ. Τσίπρας). Ούτε, βέβαια, λες ότι «περιπλέχτηκε στις αντινομίες και τις αντιφάσεις που πήγαζαν από το τρίγωνο στρατός- παλάτι-κυβέρνηση της μεταπολεμικής αστικής εξουσίας, με αποτέλεσμα να φύγει από την ΕΚ» (Δ. Κουτσούμπας). Διότι ούτε απλώς «περιπλέχτηκε» ούτε απλώς «έφυγε». Μετείχε επιλέγοντας στρατόπεδο.

Σαφής στις επιλογές του

Κι αν έχει νόημα να επιμένει κάποιος σ’ αυτό το σημείο, είναι γιατί αν και ο καλός θεός έδωσε στον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη πολύ χρόνο για να σκεφτεί και να ξανασκεφτεί την πορεία του, να μιλήσει με ωριμότητα και αυτοκριτική διάθεση γι’ αυτή, δεν το αποπειράθηκε. Αντίθετα, η σαφής πορεία του από το δημοκρατικό Κέντρο προς τη Δεξιά και την ανάληψη της ηγεσίας της μάλιστα, επιβεβαιώνει ότι οι κινήσεις που έκανε, ήταν αποτέλεσμα επιλογών και όχι συμπτώσεων, παραχωρήσεων ή σφαλμάτων.
Προς επίρρωσιν του ισχυρισμού αυτού, αξίζει να σημειωθεί ότι ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, δυστυχώς με τη συνέργεια μεγάλου μέρους της αριστεράς, μετείχε το 1989 στην αξιολογημένη ήδη από την ιστορική κρίση υπόθεση παραπομπής στο ειδικό δικαστήριο του ηγέτη της παράταξης από την οποία και ο ίδιος προήλθε, του Ανδρέα Παπανδρέου, με προφανή στόχο τη διάλυση του ΠΑΣΟΚ –και το έπραξε από τη θέση του ηγέτη της Δεξιάς. Και μόνο η υπόνοια ότι θα μπορούσε η στάση του να εκληφθεί ως εκδίκηση απέναντι σε έναν αντίπαλό του από την εποχή της ΕΚ, θα έκανε έναν πιο προσεκτικό, μη βουλιμικό πολιτικό να αποφύγει την παραπομπή ενός εν ενεργεία πολιτικού ηγέτη σε ένα δικαστήριο με παντελώς αμφίβολη δυνατότητα ουσιαστικής ετυμηγορίας. Και εκπλήσσει το γεγονός ότι στην ομιλία τους εκπρόσωποι της αριστεράς δεν βρήκαν μια κουβέντα να πουν για την περίοδο αυτή και για τη στάση του Μητσοτάκη.
Δεν είναι από κάποια διάθεση μαζοχισμού που τα αναφέρουμε όλα αυτά. Αυτό που μας καίει, είναι να βλέπουμε την αριστερά να μην αντιστέκεται σ’ αυτή την προφανή επιχείρηση αλλοίωσης της ιστορικής πραγματικότητας με πρόσχημα το σεβασμό της μνήμης ενός προσώπου.
Όσο για τον ίδιο τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, δεν χάνει τίποτε ούτε από το μέγεθός του ως πολιτικός, ούτε από τις ικανότητές του ως ηγέτης της ΝΔ, ούτε από τις ιδιομορφίες του, ούτε από τα θετικά του ως προσωπικότητα, αν τοποθετηθεί με ακρίβεια και δικαιοσύνη στη θέση που του πρέπει και σε ένα ιστορικό-πολιτικό πλαίσιο, στου οποίου τη διαμόρφωση συνέβαλε αποφασιστικά με τις επιλογές του. Αν του αφαιρεθεί αυτό το δικαίωμα που άσκησε, δηλαδή της επιλογής σε κρίσιμες στιγμές δικές του και της ιστορίας μας, δεν είναι μόνο η ιστορική πραγματικότητα που θα πληγεί, είναι και ο ίδιος που θα ισοπεδωθεί σε μια πολιτική προσωπικότητα χωρίς πρόσωπο. Οι άνθρωποι που ασκούν (με την ευρύτατη έννοια) πολιτική, είναι οι επιλογές τους. Χωρίς αυτές, δεν θα υπήρχε λόγος να σημειωθεί η παρουσία τους στην πολιτική ιστορία.


Χ. Γεωργούλας
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet