Του Δημήτρη Σμυρναίου

Το πολυπόθητο κοινό σχέδιο Γερμανίας Γαλλίας για την αναδιοργάνωση της Ευρωζώνης παραμένει ακόμα άφαντο. Το Βερολίνο είναι απρόθυμο να δεσμευτεί σε οποιοδήποτε μέτρο θα μπορούσε να θεωρηθεί από την κοινή γνώμη «κοινοτικοποίηση« των χρεών, ενώ το Παρίσι δεν έχει κανένα χαρτί στα χέρια του για να μπορέσει να πιέσει προς μια ουσιαστικότερη κοινή οικονομική πολιτική. Όλα δείχνουν ότι οι ευρωεκλογές του ερχόμενου χρόνου θα γίνουν σε μια ακόμα πιο «γερμανική» Ευρώπη με την κοινή γνώμη ακόμα πιο αδιάφορη ή και εχθρική απέναντι στην «ευρωπαϊκή ιδέα».

Σε σχεδόν ένα χρόνο από τώρα η Ευρώπη θα έχει εκλογές. Ευρωεκλογές. Μπορεί να μην έχουν την «σημασία», που έχουν οι εθνικές εκλογές για τους περισσότερους πολιτικούς, αλλά κανείς δεν μπορεί να τις αντιμετωπίσει με αδιαφορία, δεδομένης της κατάστασης της σημερινής Ευρώπης. Το γεγονός ότι η ΕΕ θα μπει σε προεκλογικούς ρυθμούς το αργότερο από το καλοκαίρι, σημαίνει ότι θα πρέπει οι «μεγάλοι» της Ευρώπης να έχουν ξεκαθαρίσει πώς φαντάζονται το μέλλον αυτής της τρεκλίζουσας Ένωσης και να έχουν αφήσει πίσω τις αμέτρητες σημερινές εκκρεμότητες. Και όταν λέμε «μεγάλους» εννοούμε όχι μόνο τα μεγάλα κράτη, αλλά και τα πάλαι ποτέ μεγάλα κόμματα.
Υποτίθεται ότι μέχρι το τέλος Μαρτίου, Μέρκελ και Μακρόν θα είχαν καταλήξει σε ένα κοινό σχέδιο για το μέλλον της Ευρωζώνης. Στην τελευταία σύνοδο Κορυφής στο τέλος της προηγούμενης εβδομάδας το θέμα δεν συζητήθηκε καν, ουσιαστικά με γερμανική υπαιτιότητα. Όλα δείχνουν ότι η Γερμανία δεν είναι έτοιμη προς το παρόν να κάνει την οποιαδήποτε παραχώρηση προς τον Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος μιλούσε για κοινό προϋπολογισμό και υπουργό Οικονομικών της Ευρωζώνης. Τις ιδέες του δεν συμμερίζονταν ποτέ οι κύκλοι, που εκφράστηκαν τα τελευταία χρόνια από τον Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Απλά κέρδιζαν χρόνο με διάφορα προεκλογικά και μετεκλογικά προσχήματα, επιλέγοντας να μην τοποθετηθούν επί της ουσίας.

Ένα αποδυναμωμένο δίδυμο

Η αποδυναμωμένη Ανγκέλα Μέρκελ δεν έχει τώρα ούτε τη δύναμη, ούτε το ενδιαφέρον να πραγματοποιήσει «στροφή» από αυτή την τακτική και ο Εμανουέλ Μακρόν δεν έχει πραγματικά στα χέρια του κάποιο ισχυρό χαρτί για να την πιέσει. Άλλωστε τα σχέδια του είναι αρκετά ασαφή και η στήριξή του ακόμα και στο εσωτερικό της Γαλλίας φθίνουσα. Ας μην ξεχνάμε ότι η εκλογή του βασίστηκε κυρίως σε «δανεικές» ψήφους, που συγκεντρώθηκαν υπό τη σημαία της αποτροπής μιας εκλογικής νίκης της Ακροδεξιάς. Αυτή τη στιγμή όλα δείχνουν ότι το σχέδιο του να «μοιάσει» στην Γερμανία στον κοινωνικό και εργασιακό τομέα όχι μόνο δεν έχει τη στήριξη της κοινωνίας, αλλά και στηρίζεται στο μύθο, ότι όλα τα μέλη της ΕΕ μπορούν να γίνουν «μικρές Γερμανίες». Ακόμα και αν κάτι τέτοιο ήταν εφικτό θα απαιτούσε χρόνο, αντίστοιχο με εκείνον που αφιέρωσαν οι κυβερνήσεις Σρέντερ-Μέρκελ στο εγχείρημα αποδόμησης του κοινωνικού κράτους προς όφελος της εξαγωγικής βιομηχανίας, θα είχε δηλαδή κάποια αποτελέσματα σε βάθος εικοσαετίας.
Η γερμανίδα καγκελάριος το γνωρίζει πολύ καλά αυτό και δεν έχει κανένα λόγο να αισθάνεται πιεσμένη. Αντίθετα οι πιέσεις που δέχεται στο εσωτερικό της χώρας της από τους ακραίους νεοσυντηρητικούς είναι πολύ πιο χειροπιαστές και πολύ πιο έντονες. Κι αυτό έχει να κάνει φυσικά και με το γεγονός ότι η μάχη της διαδοχής της έχει ουσιαστικά ξεκινήσει... Το περιοδικό «ντερ Σπίγκελ» αναφερόταν στο τελευταίο τεύχος του στο βαθύ «σχίσμα» που υπάρχει ανάμεσα στους Χριστιανοδημοκράτες και τους Χριστιανοικοινωνιστές της Βαυαρίας. Ο επικεφαλής των τελευταίων και εκπρόσωπός τους στην κυβέρνηση, υπουργός Εσωτερικών Χορστ Ζέεχοφερ, μοιάζει να έχει μόνο ένα πράγμα στο μυαλό του. Τον επαναπατρισμό των ψηφοφόρων, που εγκατέλειψαν το κόμμα του με κατεύθυνση την ακροδεξιά «Εναλλακτική για τη Γερμανία» ενόψει των τοπικών εκλογών στη Bαυαρία το ερχόμενο φθινόπωρο. Στην προσπάθεια του αυτή έχει υιοθετήσει μια ακραία ρητορική που δεν περιορίζεται μόνο στον τυφλό αντιισλαμισμό, αλλά επεκτείνεται και στους τομείς της οικονομικής πολιτικής. Η κυρία Μέρκελ δεν φαίνεται διατεθειμένη να κάνει τίποτα περισσότερο από το να τον συνετίζει κάθε φορά, που αυτός θα ξεπερνά τα όρια.
Η απροθυμία της γερμανικής κυβέρνησης να εισέλθει σε μια διαδικασία ανασχεδιασμού της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής με βάση τις «ιδέες» Μακρόν βρήκε στήριξη και από την επίσημη άρνηση των χωρών του Βορρά, με πρώτες και καλύτερες την Ολλανδία και την Φινλανδία, να συναινέσουν σε μια διαδικασία εκχώρησης περαιτέρω οικονομικών αρμοδιοτήτων στα κοινά όργανα της ΕΕ. Η άρνηση αυτή δεν είναι άσχετη και με την απέχθεια των κυβερνήσεων αυτών των χωρών απέναντι στα όποια πραγματικά σχέδια για άρση των ανισοτήτων τόσο σε εσωτερικό όσο και σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Χωρίς μια πραγματική εναρμόνιση της φορολογικής, ασφαλιστικής και σταδιακά και της μισθολογικής πολιτικής δεν μπορεί να υπάρξει σύγκλιση. Όπως και δεν μπορεί να υπάρξει κοινή οικονομική πολιτική χωρίς ουσιαστική τραπεζική ένωση. Σε ανάλογο μήκος κύματος κινούνται και αρκετές χώρες της Ανατολικής Ευρώπης που αντιμετωπίζουν πολύ πιο χαλαρά την συμμετοχή τους στην Ένωση. Οι περισσότερες από αυτές έτσι κι αλλιώς δεν συμμετέχουν στην Ευρωζώνη και δεν κρύβουν την αντιπάθειά τους προς μια τέτοια προοπτική.

Μια κουδουνίστρα για τον Εμανουέλ

Όλα δείχνουν λοιπόν ότι το καλύτερο που θα μπορούσε να λάβει ο Εμανουέλ Μακρόν θα ήταν κάποιες μικρές και όχι ουσιαστικές παραχωρήσεις. Η ιστορία θυμίζει το μικρό παιδί, που γκρινιάζει και η στοργική μαμά προσπαθεί να του αποσπάσει την προσοχή δίνοντάς του μια κουδουνίστρα. Άλλωστε, με αυτή τη μέθοδο ουσιαστικά η κυρία Μέρκελ «κατανάλωσε» ήδη δύο γάλλους προέδρους (Σαρκοζί και Ολάντ) που και οι δύο από διαφορετικές αφετηρίες είχαν ξεκινήσει με σύνθημα ότι θα προτάξουν τα στήθη τους απέναντι στη γερμανική παντοδυναμία. Η κατάληξη και των δύο είναι γνωστή. Γιατί πίσω από τους λεονταρισμούς και τα «οράματα» υπάρχει συχνά το κενό και η έλλειψη στρατηγικής σε αντίθεση με τη συστηματική δουλειά που κάνει η γερμανική πλευρά τις τελευταίες δύο δεκαετίες.
Η Γερμανία το τελευταίο διάστημα φροντίζει να κατοχυρώνει ολοένα και περισσότερες θέσεις-κλειδιά για δικούς της ανθρώπους. Συνεχίζει να υποσκάπτει την κοινή ενεργειακή πολιτική, κλείνοντας διμερείς συμφωνίες με τη Μόσχα. Προσπαθεί να ευθυγραμμίσει την ΕΕ στον «πόλεμο δασμών» με τον Τραμπ σε θέσεις, που δεν θα πλήξουν την γερμανική βαριά βιομηχανία και κυρίως την αυτοκινητοβιομηχανία.
Δεν είναι λίγοι αυτοί που ισχυρίζονται ότι η επιλογή του Βερολίνου να αφήσει την ΕΕ να κινηθεί σε μια κατεύθυνση «διακυβερνητισμού», δεν ήταν καθόλου τυχαία και θα κορυφωθεί το επόμενο διάστημα. Οι αποφάσεις θα λαμβάνονται από τις κυβερνήσεις, σε ένα πεδίο όπου η γερμανική υπεροπλία είναι αδιαμφισβήτητη και οι ευρωπαϊκοί «θεσμοί» απλά θα αναλαμβάνουν να τις υλοποιούν και να ελέγχουν την αυστηρή εφαρμογή τους. Η μέθοδος αυτή του «κορσέ» που επελέγη και για την αντιμετώπιση της κρίσης της Ευρωζώνης έχει αποδειχτεί άλλωστε ιδιαίτερα επιτυχημένη. Το Βερολίνο κατόρθωσε να αυξήσει τα κέρδη του από την κρίση, καλύπτοντας τα εθνικά συμφέροντα πίσω από την ομπρέλα των Βρυξελλών.
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2022 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet