Αυστηρή εποπτεία, αλλά εντός συμφώνου σταθερότητας

aggelis1

Τη συνέντευξη πήρε
ο Παύλος Κλαυδιανός

Χθες Σάββατο, έβλεπες να υπογράφεται η τεχνική συμφωνία;
Δεν ξέρω αν ήταν εφικτό αυτό το σαββατοκύριακο, αλλά σίγουρα έφτασε σε ένα ορισμένο επίπεδο που θα φανεί ποιο κομμάτι των προαπαιτούμενων θα κλείσει τώρα και τι θα κληροδοτηθεί για τη μεταμνημονιακή συμφωνία.

Το θέμα είναι αν είναι έτοιμη η συνεδρίαση για το Γιούρογκρουπ της Πέμπτης. Αυτό είναι το ερώτημα.
Η συνεδρίαση θα έχει έτσι κι αλλιώς ένα κομμάτι που θα φαίνεται τι είναι και τι δεν είναι ώριμο, τι μπορεί να κλείσει τεχνικά πριν τις τελευταίες ημερομηνίες και τι θα πάει έτσι κι αλλιώς για μετά τις 20 Αυγούστου, δηλαδή τι θα ενσωματωθεί στο ολιστικό πρόγραμμα. Αυτό που πρέπει να πούμε εδώ είναι ότι το κομμάτι της τετάρτης αξιολόγησης, τουλάχιστον σύμφωνα με το πώς το χαρακτηρίζουν αρμόδια στελέχη της Κομισιόν, δεν είναι το μείζον ζήτημα τις επόμενες εβδομάδες, αλλά το έλασσον. Το μείζον είναι η συνέχιση της διαπραγμάτευσης για το χρέος και κυρίως το πώς θα διασφαλιστεί ένα επαρκές πλαίσιο μεταμνημονιακής εποπτείας που δεν θα μπορεί να ταυτιστεί με προγραμματική εποπτεία. Αν ισχύουν αυτά που μας είπαν αρμόδιοι αξιωματούχοι της Κομισιόν το πλαίσιο της εποπτείας θα είναι μεν αυστηρό αλλά εντός των ορίων που προβλέπονται από τους μηχανισμούς του αναθεωρημένου συμφώνου σταθερότητας.

Την ίδια στιγμή, όμως, στο Βερολίνο συζητά ο κ. Τόμσεν με τον κ. Σολτς.
Σωστά. Αυτό που μετά βεβαιότητας γνωρίζουμε, τουλάχιστον μέχρι στιγμής, είναι ότι η γερμανική πλευρά έχει ενημερώσει το Γιούρογκρουπ πως στη γερμανική βουλή θα πάει το πλαίσιο συμφωνίας όταν αυτό θα περιέχει όλες τις πλευρές, δηλαδή και το πώς θα κλείσει η αξιολόγηση και το ολιστικό πρόγραμμα και τη συμφωνία για το χρέος και το μηχανισμό μεταμνημονιακής εποπτείας. Αυτό σύμφωνα με τους ίδιους κύκλους δεν μπορεί να γίνει λίγο πριν από το πρώτο δεκαπενθήμερο του Ιουλίου, λίγο πριν κλείσει για καλοκαίρι η Μπούντεσνταγκ.

Αυτό είναι μια πιο ελαστική διαβεβαίωση των Γερμανών σε σχέση με αυτό που λεγόταν εδώ και εβδομάδες ακόμα και για τέλος Αυγούστου.
Υπήρχε μια άποψη που ενσωματώνεται στα ενδεχόμενα τουλάχιστον των διαπραγματευτών ότι δεν θα μπορούσε να αποκλειστεί το ενδεχόμενο να παραβιαστεί το ορόσημο της 20ής Αυγούστου. Αυτό όμως επειδή κανείς δεν το θέλει και επειδή θα ήταν από κάθε άποψη ζημιά για το σχεδιασμό που μέχρι στιγμής υπάρχει, θα μπορούσαμε να πούμε είναι εντελώς βέβαιο ότι θα αποφευχθεί με ένα μοντέλο συμφωνίας που έχει χρησιμοποιηθεί και στο παρελθόν με πρωθύστερα σχήματα, δηλαδή συμφωνία σε κάτι ,εφόσον προηγηθεί κάτι άλλο που δεν θα έχει απαραίτητα ως χρονοδιάγραμμα την 20ή Αυγούστου. Αυτό το μοντέλο συμφωνίας φαίνεται ότι αναζητούνται οι λύσεις στις διαφορές που σαφώς υπάρχουν μεταξύ ΔΝΤ και Βερολίνου.

Σε τρία επίπεδα η προσέγγιση ΔΝΤ-Βερολίνου

Εδώ, βλέπω ότι το ΔΝΤ βελτιώνει συνεχώς τις προβλέψεις του και τις φέρνει κοντά στις ευρωπαϊκές. Είναι μια τεχνοκρατική παρατήρηση ή και μια πολιτική απόφαση;
Πιστεύω ότι είναι μια πολιτική απόφαση η οποία όμως πατάει σε πραγματικά δεδομένα καθώς ήδη έχουν βγει όλα τα στατιστικά στοιχεία που επιβεβαιώνουν ότι η απόσταση μεταξύ των εκτιμήσεων που έκαναν και της πραγματοποίησής τους ήταν πάρα πολύ μεγάλη και για το 2013 και για το 2017. Κατά συνέπεια η προσέγγιση προς την κατεύθυνση των εκτιμήσεων της ευρωζώνης έχει και πολιτική στόχευση αλλά στηρίζεται και σε τεχνοκρατικά δεδομένα. Τώρα έχει σημασία να δούμε τι είναι αυτό που έχει κάνει το ΔΝΤ για να προσεγγίσει τις ευρωπαϊκές θέσεις. Έχει κινηθεί σε τρία επίπεδα τα δύο εκ των οποίων είναι και τα σημαντικότερα νομίζω. Το πρώτο είναι ότι σιωπηρά έχει αποσύρει τη σταθερή μέχρι το φθινόπωρο του 2017 απαίτηση για πρόβλεψη τουλάχιστον 10 δισ. από το δάνειο για την κεφαλαιακή ενίσχυση των ελληνικών τραπεζών. Αυτό κατέστη δυνατό όταν η ΕΚΤ αφενός επίσπευσε τους ελέγχους των stress test και αφετέρου τους προσάρμοσε στην κατεύθυνση των απαιτήσεων του ΔΝΤ. Η δεύτερη παραχώρηση ήταν να μειώσει κατά δύο μονάδες το επιτόκιο με το οποίο θεωρεί ότι θα μπορεί μεσοσταθμικά μακροπρόθεσμα να δανείζεται η Ελλάδα στο μέλλον. Αυτό είναι σημαντικό γιατί είναι μια προσέγγιση στο θέμα της βιωσιμότητας του χρέους. Το τρίτο είναι να προσεγγίσει κάπως τις προβλέψεις της Κομισιόν όσον αφορά την πορεία της οικονομίας και το θέμα των πλεονασμάτων τα επόμενα χρόνια.

Αυτό έχει σημασία για την Ελλάδα γιατί έτσι αποφύγαμε την πίεση να έρθουν νωρίτερα οι περικοπές του αφορολόγητου.
Αν κρίνουμε από το γεγονός ότι στα τελευταία στοιχεία που έδωσε ως εκτιμήσεις-προβλέψεις η Κομισιόν τα νούμερα βγαίνουν με δεδομένα στοιχεία ότι θα εφαρμοστεί η απόφαση μείωσης των συντάξεων από 1/1/2019 και μείωσης του αφορολόγητου από 1/1/2020, αλλά και την εφαρμογή των αντιμέτρων τότε φαίνεται ότι υπάρχει ένα πλαίσιο συμφωνίας ή προσέγγιση συμφωνίας του οποίου η βάση είναι όσα είχαν συμφωνηθεί τον Ιούνιο του 2017.

Ζημιώνει η πρόωρη αναφορά στις συντάξεις

Για την κυβέρνηση η διαπραγμάτευση όπως προχωράει τι αποτελέσματα έχει; Αν μπορούσαμε να κάνουμε ένα μάζεμα
Θα έλεγα ότι η κυβέρνηση προσπαθεί να δείξει καλή πρόθεση απέναντι στους δανειστές, αυξάνοντας όσο είναι δυνατόν πρακτικά την εφαρμογή των 88 προαπαιτουμένων, και περιμένει από εκεί και πέρα ότι τα δημοσιονομικά στοιχεία θα αποδεικνύουν τις δικές της εκτιμήσεις ότι δεν χρειάζονται τα μέτρα. Αλλά, αυτό προκύπτει από ένα αρκετά αξιόπιστο ρεπορτάζ, προκύπτει ότι αυτή η ας το πούμε πρόωρη αναφορά κυβερνητικών στελεχών ότι δεν χρειάζεται υπ’ αυτούς τους όρους η μείωση των συντάξεων μάλλον έχει προκαλέσει προβλήματα στη διαπραγμάτευση καθώς προκάλεσε την αυτόνομη σκλήρυνση της στάσης των Γερμανών όσον αφορά αυτές τις απαιτήσεις.

Υπάρχει η αίσθηση από γνωρίζοντες ότι η συνάντηση Τσίπρα με Μέρκελ και Μακρόν για το χρέος κάτι μπορεί να απέδωσε. Συμφωνείς;
Εγώ δεν γνωρίζω κάτι σχετικό, αλλά πρέπει να πούμε το εξής: αν κοιτάξει κανείς προσεκτικά τη σημερινή, όχι μετά τα επόμενα μέτρα, σύνθεση του ελληνικού χρέους θα εκπλαγεί γιατί αυτή τη στιγμή με τα μέτρα που εφαρμόστηκαν το 2017 και αυτά που συνεχίζουν σιωπηρά να εφαρμόζονται  μέσα στο 2018 έχουν μετακυλήσει το χρέος κατά τρεις τουλάχιστον δεκαετίες, μειώνοντας τις ετήσιες υποχρεώσεις και κυρίως —αυτό είναι το πιο σημαντικό— έχουμε φτάσει στο σημείο το 80% του συνολικού χρέους του δημοσίου να είναι εξασφαλισμένο με επιτόκια πάρα πολύ χαμηλά για τις επόμενες τρεις δεκαετίες, δηλαδή κάτω από το 2%, μέσω του ESM, κάτι που δεν έχει συνεκτιμηθεί από τους οίκους ή όσους ασχολουνται με την αγορά ομολόγων.

Το αντίθετο θα έλεγα. Δημιουργούν μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης
Αυτό που βλέπουμε βέβαια είναι ότι οι επιδράσεις στα swaps των ελληνικών ομολόγων που είναι ελεύθερα στην αγορά και είναι πολύ λίγα σχετικά —κάτω από το 20% του συνολικού χρέους— που επηρεάζονται αρνητικά, επηρεάζονται κυρίως από την ανασφάλεια που διαχέεται, λόγω της κατάστασης στην Ιταλία και των επιπτώσεων που μπορεί να υπάρξουν προβλήματα και στο ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα και στην υπόθεση του χρέους και κυρίως στο ευρώ.

Η Ιταλία επηρεάζει αρνητικά

Τι βλέπεις να γίνεται στην Ιταλία, λοιπόν;
Την υπόθεση της Ιταλίας θα πρέπει να την έχουμε διαρκώς στο μυαλό μας γιατί είναι ένας τεράστιος όγκος στην ευρωπαϊκή οικονομία και οτιδήποτε συμβεί εκεί αφορά το ευρώ και τα θεμέλια του.

Μπορεί να επηρεάσει με θετικό τρόπο βραχυπρόθεσμα τις αποφάσεις για το ελληνικό πρόβλημα;
Βραχυπρόθεσμα έχει επηρεάσει με την εξής έννοια: από τη στιγμή που έχει επηρεάσει τα spreads, αυξάνοντάς τα, αυτομάτως αναβλήθηκαν όλες οι σχεδιασμένες εκδόσεις που είχαν προγραμματιστεί για τον Μάιο και Ιούνιο και αν η βεβαιότητα συνεχιστεί θα είναι πολύ δύσκολο για τον ΟΔΔΗΧ να προχωρήσει σε έκδοση ομολόγων όπως προέβλεπε η διαδικασία ομαλής ολοκλήρωσης ολοκλήρωσης του τρίτου προγράμματος. Δεν είναι κάτι που βελτιώνει την εικόνα, μάλλον τη χαλάει.

Θα μπορούσε ειδικά για τη συμφωνία για το χρέος και τον τρόπο επιτήρησης να ευνοηθεί στη λογική του κλεισίματος ενός προβλήματος όταν ανοίγει ένα άλλο.
Αυτό ισχύει, όμως η εμπειρία στην ευρωζώνη έχει δείξει ότι οι γραφειοκράτες και οι ισχυροι της ευρωζώνης αντιμετωπίζουν το κάθε πρόβλημα αλα-καρτ και ανάλογα με την ισχύ του φορέα που αναφέρεται.
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet