Οσοι πραγματικά ενδιαφέρονται –και είναι πολλοί αυτοί που δεν έχασαν την ουσία, παραπλανημένοι από την ένταση και τις εκτός θέματος αντεγκλήσεις που επιχειρήθηκε να δημιουργήσουν κλίμα στη Βουλή κατά τη συζήτηση της πρότασης ψήφου εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση— να προσεγγίσουν νηφάλια τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού στο Ζάππειο, μπορούν να το κάνουν εστιάζοντας σε αυτό που σωστά αποκλήθηκε «κατεξοχήν δομικό στοιχείο» του προγράμματος: στην αντιμετώπιση που επιφυλάσσει άμεσα στο πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% η κυβέρνηση, προχωρώντας στη σύσταση ενός ειδικού λογαριασμού εγγυήσεων προς τους δανειστές.
Τον Δεκέμβριο του 2016, κατά τη συζήτηση του προϋπολογισμού, ο Ευκλείδης Τσακαλώτος είχε ενημερώσει τη Βουλή για την πρόταση της Ελλάδας προς τους δανειστές το πλεόνασμα 3,5% να αντιμετωπιστεί, μετά το 2018, στη βάση μιας συμβιβαστικής λύσης, ικανοποιητικής και για τις δύο πλευρές: 2,5% συν 1%, όπου το 1% «θα είναι μόνο για την ανάπτυξη». Ανατρέχοντας έντεχνα στον ισχυρισμό του γερμανού ομολόγου του, κ. Σόιμπλε, ότι η Ελλάδα δεν έχει πρόβλημα χρέους αλλά ανταγωνιστικότητας, ο έλληνας υπουργός Οικονομικών είχε προτείνει «αυτό το 1% από αυτό το πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% να πάει μόνο για την ανταγωνιστικότητα», σε φοροελαφρύνσεις, ενίσχυση μικρομεσαίων επιχειρήσεων, μείωση ασφαλιστικών εισφορών, αναθέρμανση της αγοράς μέσω ενίσχυσης της ζήτησης.
Δεν είχε τύχη, τότε, αυτό το σχέδιο. Συνάντησε την άρνηση των δανειστών, ακόμη και της Γαλλίας, της πιο ευνοϊκά διακείμενης χώρας. Είχε όμως μέλλον, όπως αποδεικνύεται – ως η ολοκληρωμένη μορφή ενός σχεδιασμού που επανεκκίνησε δυναμικά το καλοκαίρι του 2017 με το λεγόμενο «μαξιλάρι ασφαλείας» και συμπληρώνεται τώρα με την απόφαση για σύσταση ειδικού λογαριασμού εγγυήσεων.
Στο λογαριασμό αυτό θα μεταφερθούν άμεσα 5,5 δισ. ευρώ από τα σχεδόν 40 δισ. που διαθέτει το «μαξιλάρι ασφαλείας», ως εγγύηση προς τους δανειστές για την υπηρέτηση του πρωτογενούς πλεονάσματος που έχει συμφωνηθεί μέχρι το 2022. Από αυτά τα 5,5 δισ. η κυβέρνηση θα μπορεί να αντλεί κάθε χρόνο ποσό ίσο με το 1% του ΑΕΠ για να καλύπτει το στόχο του πρωτογενούς πλεονάσματος, στην –απίθανη— περίπτωση που δεν επιτυγχάνεται το 3,5%.
Αυτό σημαίνει ότι, με την πλευρά των δανειστών ικανοποιημένη από αυτόν τον λογαριασμό εγγυήσεων, η κυβέρνηση θα μπορεί την επόμενη τριετία να σχεδιάζει προϋπολογισμούς με ετήσιο στόχο πλεονάσματος 2,5% αντί για 3,5%. Που, με τη σειρά του, σημαίνει ότι θα αποδεσμεύεται κάθε χρόνο πρόσθετος δημοσιονομικός χώρος περίπου 1,9 δισ. ευρώ, ποσό που η κυβέρνηση θα μπορεί να κατευθύνει, κατά την κρίση της, σε μέτρα αναδιανομής του εισοδήματος, φορολογικών ελαφρύνσεων και κοινωνικής στήριξης, απαλλαγής από την ασφυκτική δημοσιονομική πειθαρχία.
Αυτό που αποτελούσε σταθερή επιδίωξη της κυβέρνησης από την επομένη κιόλας του οδυνηρού συμβιβασμού του Αυγούστου του 2015, δηλαδή η επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος μέχρι του ύψους του 2,5% του ΑΕΠ, γίνεται πραγματικότητα. Στόχος της κυβέρνησης είναι ο προϋπολογισμός του 2020 να προβλέπει —από το προσχέδιο, ήδη, το οποίο θα κατατεθεί 1η Οκτωβρίου προ συζήτηση στην Βουλή— πλεονάσματα 2,5%, χωρίς να δημιουργούνται ερείσματα για τυχόν ενστάσεις περί παραβίασης των συμφωνηθέντων.
Υπάρχει ενδεχόμενο ενστάσεων; Θα κάνουν αποδεκτή οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, στο Eurogroup του Ιουνίου, τα 5,55 δισ. ευρώ που «καταθέτει προκαταβολικά» η Ελλάδα; Ενδέχεται να αντιπροταθούν κάποιες «ρήτρες», ως προϋπόθεση για να μπορέσει η ελληνική πρόταση να περάσει από τα κοινοβούλια (ορισμένων έστω) κρατών-μελών, κυρίως από το άξονα επιρροής της Γερμανίας; Μια «ρήτρα ανάπτυξης», π. χ., που θα προβλέπει ότι, αν η μέση ανάπτυξη το 2019 είναι χαμηλότερη από 2% τότε η Ελλάδα δεν θα έχει το δικαίωμα να μειώσει «τεχνητά» τον στόχο του 3,5%;
Σε κάθε περίπτωση, οι προβλέψεις της Κομισιόν τοποθετούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας στο 2,2% για το 2019, έτος-αφετηρία της επιτυχούς έκβασης — με ό, τι μπορεί αυτό να σημαίνει για τις διαθέσεις των Βρυξελλών.
Εξάλλου, στον αντίποδα πληροφοριών από διεθνή πρακτορεία, ότι δεν είναι μέχρι στιγμής σαφές αν το σχέδιο είναι αποδεκτό από τους δανειστές, κυβερνητικές πηγές διαβεβαίωναν ότι διεξάγονται ήδη προωθημένες διαπραγματεύσεις με τους εκπροσώπους των θεσμών, και ότι τα μηνύματα, ειδικά από τις Βρυξέλλες, είναι θετικά.
Όπως θετικά αποτιμάται η άποψη του επιτρόπου Οικονομικών Υποθέσεων, Πιερ Μοσκοβισί, σε συνέντευξη Τύπου για την παρουσίαση των εαρινών οικονομικών προβλέψεων της Κομισιόν, ότι η τακτική των υπερπλεονασμάτων δεν πρέπει να παγιωθεί και ότι «δεν είναι αναγκαίο» να υπάρχει «άμεση παρέμβαση» στις αποφάσεις της ελληνικής κυβέρνησης. «Μέχρι τώρα», πρόσθεσε ο Π. Μοσκοβισί, «είχαμε πολλά καλά στοιχεία για την Ελλάδα σε ό,τι αφορά τους στόχους για τα πρωτογενή πλεονάσματα, και η Ελλάδα προβλέπεται να τους επιτύχει το 2019 και 2020». Και στο παρελθόν, είπε, η Ελλάδα όχι μόνο πέτυχε τους στόχους της αλλά τους ξεπέρασε, και το Eurogroup δέχτηκε κάποια μέτρα που κάνουν χρήση του δημοσιονομικού περιθωρίου. Τελειώνοντας, ο ευρωπαίος επίτροπος παρέπεμψε στη θέση του προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, ότι η Επιτροπή ήταν πάντα στη «σωστή πλευρά της ιστορίας» σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, και υπενθύμισε ότι η Επιτροπή «αντιτάχθηκε σθεναρά» στα υπερβολικά πλεονάσματα: «Δεν ήμασταν ποτέ πεπεισμένοι ότι αυτός ήταν ο σωστός δρόμος για την Ελλάδα».
Το μήνυμα είναι αρκετά σαφές για να αγνοηθεί από την αξιωματική αντιπολίτευση. Κύκλοι της οποίας αρκέστηκαν στην άνευρη δήλωση ότι, «πρέπει να αναμένουμε και την προσέγγιση των Βρυξελλών». Το γεγονός ότι, σύμφωνα με πηγές της Πειραιώς, «η ΝΔ θα υπερψηφίσει τα μέτρα», είναι δηλωτικό ότι η αξιωματική αντιπολίτευση όχι μόνο δεν τρέφει ελπίδες για μια απορριπτική «προσέγγιση» του προγράμματος του Ζαππείου από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, αλλά επιπλέον φοβάται ότι τέτοιες διαψεύσεις την περιμένουν πολλές μέχρι τον Οκτώβριο.
Στοιχηματίζουν στη διατήρηση του ποσοστού 3,5% επί ζημία της κυβέρνησης, και διαψεύδονται. Θα διαψευστούν και στις προσδοκίες που έχουν αποθέσει σε άλλα ποσοστά. Στα εκλογικά ποσοστά που τους δίνουν οι κατά παραγγελίαν δημοσκοπήσεις.

Κωστής Γιούργος
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet