**Τώρα πρέπει να πολεμήσει την πορεία της Ελλάδας προς τα δεξιά.
** To κυβερνητικό κόμμα, η Νέα Δημοκρατία, δεν είναι δύναμη εκσυγχρονισμού -έχει υιοθετήσει το λόγο της άκρας δεξιάς.



Της Μαρίνας Πρεντούλη*

Κερδίζοντας το 31,5% των ψήφων δεν είναι ακριβώς η πολιτική εξαφάνιση που πολλοί είχαν προβλέψει για τον ΣΥΡΙΖΑ. Ναι, το κόμμα υπέστη ήττα στις εκλογές της Κυριακής, αλλά τα αποτελέσματα έδειξαν ότι είναι εδώ για να μείνει ως ισχυρή κεντροαριστερή δύναμη.
Οι επικριτές, πολλοί εξ αριστερών, κατηγορούν την απερχόμενη κυβέρνηση συνασπισμού υπό την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ για την αποδοχή καταστροφικών πολιτικών λιτότητας που επέβαλαν η ΕΕ και το ΔΝΤ. Γι’ αυτούς τα αριστερά κόμματα που κυβέρνησαν στην Ευρώπη δεν κατάφεραν να δώσουν επαρκή μάχη με τις νεοφιλελεύθερες δυνάμεις στις Βρυξέλλες και την Ουάσινγκτον και γι ‘αυτό οι έλληνες ψηφοφόροι τιμώρησαν τον ΣΥΡΙΖΑ. Ένα κρίσιμο χαρακτηριστικό αυτής της αφήγησης είναι η πολύ συνειδητή παράλειψή της να αναφερθεί στις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 2015, τις οποίες προκάλεσε ο ΣΥΡΙΖΑ, αφού εγκατέλειψε το ριζοσπαστικό αριστερό του πρόγραμμα και «πρόδωσε» (σύμφωνα με μερικούς) τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος του Ιουλίου του 2015, στο οποίο ο ελληνικός λαός απέρριψε τη λιτότητα, και υπέγραψε την αποδοχή των προϋποθέσεων διάσωσης. Ο ΣΥΡΙΖΑ κέρδισε το 36,3% των ψήφων στις εκλογές αυτές. Η απώλεια 5% έκτοτε δεν αντιπροσωπεύει μαζική απόρριψη, αλλά ήταν μια μεγάλη οπισθοχώρηση.
Αυτό που προσπάθησε να κάνει ο ΣΥΡΙΖΑ μέσα στις παραμέτρους της κατάστασης που κληρονόμησε, ήταν να προστατεύσει μερικά από τα πιο ευάλωτα στρώματα της κοινωνίας. Μεταξύ άλλων, έδωσε την υπηκοότητα σε μετανάστες δεύτερης γενιάς και παρείχε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη στο 1 εκατομμύριο ανθρώπους που είχαν αποκλειστεί από την προηγούμενη κυβέρνηση επειδή ήταν ανασφάλιστοι - έκανε το καλύτερο δυνατό για να υπερασπιστεί ένα κοινωνικό όραμα για την Ελλάδα. Ήταν επίσης ένα από τα λίγα κόμματα που υποστήριζαν ένα τέτοιο όραμα στην Ευρώπη.

Οι παράγοντες της ήττας

Ωστόσο, η εφαρμογή του μνημονίου της ΕΕ και του ΔΝΤ σήμανε ότι ένα μεγάλο μέρος της φορολογικής επιβάρυνσης κατέληξε στους ώμους των χαμηλόμισθων της μεσαίας τάξης και της μεσαίας τάξης αυτής καθαυτής και πολλοί από αυτούς τους εκλογείς αισθάνονταν στη συνέχεια αποξενωμένοι. Δεν είναι τυχαίο ότι ο νέος πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας στις κάμερες πριν από λίγες εβδομάδες, είπε ότι οι έλεγχοι φοροδιαφυγής και οι έλεγχοι στις επιχειρήσεις που υλοποιούνται υπό την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ θα έληγαν με την εκλογή του.
Αναρωτιέται κανείς πώς θα ακουστεί αυτό στους εταίρους της Ελλάδας από την ΕΕ, που προηγουμένως απέρριψαν τις οικονομικές προτάσεις της ελληνικής κυβέρνησης για μια δικαιότερη κατανομή του κόστους του μνημονίου. Άλλωστε, η Ελλάδα μπορεί να βγήκε από το μνημόνιο από τον Αύγουστο του 2018, αλλά παραμένει υπό υψηλή εποπτεία.
Υπάρχουν φυσικά πολλοί άλλοι παράγοντες που συνέβαλαν στην ήττα αυτή. Οι καταστροφικές εικόνες μετά την πυρκαγιά στο Μάτι το 2018, οι οποίες στοίχισαν τη ζωή περίπου 100 ατόμων, επιβεβαίωσαν ότι η εγκληματική αναποτελεσματικότητα του ελληνικού κράτους εξακολουθούσε να υφίσταται υπό τον ΣΥΡΙΖΑ. Η συμφωνία με τη Βόρεια Μακεδονία -μια από τις μεγάλες πρόσφατες ελληνικές νίκες- ήρθε με κόστος: γιατί επέτρεψε στην άκρα δεξιά να προωθήσει τον εθνικιστικό της λόγο σε μέρη της Ελλάδας. Ο δυσάρεστος συνασπισμός με το δεξιό, εθνικιστικό κόμμα των ΑΝΕΛ, ακόμα και μετά τη διάλυσή του, συνεχίζει να συσχετίζει τoν ΣΥΡΙΖΑ με πολιτικά πρόσωπα που οι πιο αριστεροί υποστηρικτές του κόμματος βρίσκουν δυσάρεστα. Παρ ‘όλες τις αμαρτίες του όμως, η εκλογή της Κυριακής αποδεικνύει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ είναι μια ισχυρή δύναμη στην ελληνική πολιτική σκηνή.

Ο ακροδεξιός λόγος της ΝΔ

Εν τω μεταξύ, ένα μεγάλο μέρος των μέσων ενημέρωσης προσπαθεί να παρουσιάσει τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη (γιο του προηγούμενου πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και μέλος οικογενείας που κυριάρχησε στην ελληνική πολιτική για γενιές) ως μετριοπαθή εκσυγχρονιστή πολιτικό. Από την εικόνα αυτή κρύβεται επιμελώς το κρίσιμο σημείο του ότι η Νέα Δημοκρατία έχει στην πραγματικότητα μετατοπιστεί στα δεξιά. Στην Ελλάδα (όπως συμβαίνει σε ολόκληρη την Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης της Βρετανίας), το παραδοσιακό κόμμα της δεξιάς έχει υιοθετήσει και έχει κάνει κυρίαρχο το λόγο της άκρας δεξιάς.
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, η Νέα Δημοκρατία προχώρησε σε δύο διαφορετικά επιχειρήματα σε μια αλληλένδετη επίθεση. Το πρώτο ήταν το νεοφιλελεύθερο επιχείρημα εκσυγχρονισμού για την ανάπτυξη και τις επενδύσεις, μέσω φορολογικών ελαφρύνσεων στις επιχειρήσεις, περαιτέρω ιδιωτικοποιήσεων (συμπεριλαμβανομένης της υγειονομικής περίθαλψης) και όλων εκείνων που μετά την κρίση του 2008 λύγισαν εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες και άλλους Ευρωπαίους. Το δεύτερο σκέλος απηχεί το λόγο των Trump / Johnson, που επιτίθεται σε κάθε μειονότητα και χλευάζει οποιονδήποτε έχει ανάγκη. Η Ελλάδα δεν υπήρξε ποτέ το φυσικό σπίτι μιας «φιλελεύθερης» ή μετριοπαθούς δεξιάς, αλλά δεδομένων των γεγονότων που η χώρα πέρασε μετά το 2010, είναι συγκλονιστικό να παρακολουθούμε τη βιαιότητα αυτών των ενισχυμένων επιθέσεων στις κοινωνικές αξίες.
Ένας λόγος για να γιορτάσει κανείς , φυσικά, είναι ο αποκλεισμός της φασιστικής Χρυσής Αυγής από το ελληνικό κοινοβούλιο (απέτυχε να περάσει το όριο του 3%), μια τεράστια νίκη για τους αντιφασιστές ακτιβιστές. Αλλά αυτή η καλή διάθεση χαλάει άμεσα αν αντιληφθούμε ότι τουλάχιστον ένα μέρος της ακροδεξιάς ψήφου μεταφέρθηκε στη Νέα Δημοκρατία. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η ισχυρή αντιπολίτευση θα είναι καθοριστική για τη δημοκρατία στην Ελλάδα.
(Αναδημοσίευση από τον Guardian)

• Η Μαρίνα Προντούλη είναι μέλος του ΣΥΡΙΖΑ και καθηγήτρια πολιτικής επιστήμης στο Πανεπιστήμιο της Ανατολικής Αγγλίας

Μετάφραση/απόδοση: Γεωργία Σίμωση
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet