Υπάρχουν δύο τρόποι για να αναγνώσει κανείς τα αποτελέσματα των βουλευτικών εκλογών στην Πολωνία που διεξήχθησαν την περασμένη Κυριακή.
Ο πρώτος, που βλέπει το ποτήρι μισοάδειο (πάντα βέβαια από την αριστερή πλευρά των πραγμάτων) μας πληροφορεί ότι το υπερσυντηρητικό κόμμα του Νόμου και της Δικαιοσύνης κέρδισε μία δεύτερη συνεχή θητεία στην κυβέρνηση, αποσπώντας μάλιστα το διόλου ευκαταφρόνητο 44% των ψήφων. Αυτό σημαίνει ότι ο βασικός πολιτικός προσανατολισμός των Πολωνών δεν άλλαξε και ότι η ξενοφοβική, σχεδόν αντιευρωπαϊκή, κυβέρνηση πήρε ψήφο εμπιστοσύνης από ένα μεγάλο μέρος των πολιτών.
Ωστόσο, υπάρχει και η εκδοχή του μισογεμάτου ποτηριού που δίνει το δικαίωμα της σχετικής αισιοδοξίας για το μέλλον της χώρας, τουλάχιστον σε ότι αφορά τον τομέα των δικαιωμάτων, σ’ αυτόν δηλαδή που υστέρησε απελπιστικά η προηγούμενη κυβέρνηση ερχόμενη πολλές φορές σε ευθεία σύγκρουση με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς. Το κυβερνητικό Pis έχασε την πλειοψηφία στη Γερουσία, ενώ απέτυχε να αποσπάσει πλειοψηφία 2/3 στη Βουλή, έτσι ώστε να προχωρήσει σε ριζικές αλλαγές στο σύνταγμα.

Χωρίς νομοθετική εξουσία

Ήδη από το βράδυ των εκλογών οι κυβερνητικοί παραδέχονταν ότι με τα νέα δεδομένα που διαμορφώθηκαν θα είναι αρκετά πιο δύσκολο να κυβερνήσουν αφού πλέον η αντιπολίτευση με την πλειοψηφία στη Γερουσία θα μπορεί να καθυστερεί ή και να μπλοκάρει σημαντικές αποφάσεις, κυρίως αυτές που έχουν να κάνουν με την εικόνα της Πολωνίας στο εξωτερικό ως κράτος δίκαιου. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι η Γερουσία έχει τον πρώτο λόγο για το διορισμό του διαμεσολαβητή για τα δικαιώματα των πολιτών.  Είναι σαφές ότι η νέα κυβέρνηση του Γιάροσλαβ Καζίνσκι θα αναγκάζεται να λογοδοτεί πιο συχνά σε κοινοβουλευτικό επίπεδο, αλλά και να βάζει νερό στο κρασί της με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το σχέδιο που διαθέτει για την Πολωνία των επόμενων χρόνων.

Έχει σφυγμό η Αριστερά

Η φιλελεύθερη αντιπολίτευση βέβαια δεν δικαιούται να πανηγυρίζει. Τις εκλογές τις έχασε, και με μεγάλη διαφορά, αφού απέσπασε μόλις το 27,4 % των ψήφων, αλλά τουλάχιστον θα είναι σε θέση να περιορίσει το συντηρητικό κυβερνητικό οίστρο σε μία χώρα στην οποία, δυστυχώς, ο ρατσισμός και η ξενοφοβία ανθούν.
Ένας από τους κερδισμένους της εκλογικής βραδιάς είναι και ο συνασπισμός των αριστερών κομμάτων. Τριάντα ακριβώς χρόνια μετά την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού στην Πολωνία, η Αριστερά απέσπασε το 12,6% των ψήφων, γεγονός που έχει τη δική του ξεχωριστή σημασία, ιδιαίτερα σε ένα κοινοβούλιο του οποίου το πολιτικό τόξο κινείται κατά κύριο λόγο από το κέντρο έως την άκρα δεξιά. Ο αριστερός συνασπισμός είναι η μόνη “κόκκινη” αναφορά στα πολωνικά πολιτικά πράγματα.
Αυτή η εκλογική επίδοση μπορεί να εκτιμηθεί ακόμη περισσότερο αν σκεφτεί κανείς ότι κατά τη διάρκεια της προηγούμενης θητείας, η υπερσυντηρητική κυβέρνηση του Pis θέλησε να συνδυάσει μία πολιτική αύξησης των κοινωνικών δαπανών με ακραία εθνικιστική ρητορική και επίθεση στα δικαιώματα ομάδων πολιτών όπως οι ομοφυλόφιλοι και οι μετανάστες. Η προσπάθεια αυτή έπεισε ένα μεγάλο μέρος των χαμηλών οικονομικών στρωμάτων της χώρας που έδιναν προτεραιότητα στην άμεση βελτίωση της οικονομικής τους κατάστασης αδιαφορώντας για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες αυτή θα έλθει.

Μπελάς για τις Βρυξέλλες

Η προηγούμενη κυβερνητική θητεία επίσης σημαδεύτηκε από παραπομπές της χώρας στο ευρωπαϊκό δικαστήριο ανθρωπίνων δικαιωμάτων και από το στενό μαρκάρισμα των Βρυξελλών σε θέματα που αφορούσαν την ανεξαρτησία των θεσμών. Η κυβέρνηση Καζίνσκι επιχείρησε με σειρά νομοθετικών παρεμβάσεων να ελέγξει τη δικαιοσύνη γεγονός που προκάλεσε τη σφοδρή αντίδραση της ευρωπαϊκής ένωσης.  Το δε κυβερνών κόμμα έφτασε στο σημείο να τορπιλίσει την επανεκλογή του Πολωνού (!) αλλά φιλελεύθερου Ντόναλντ Ντουσκ στην προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου το 2017.
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι για τις Βρυξέλλες η επανεκλογή του Καζίνσκι είναι ένας μεγάλος μπελάς και ένα πολύ μεγάλο ερωτηματικό. Υπάρχει όμως πλέον και μία νότα αισιοδοξίας που πηγάζει από την εξέλιξη ότι η νέα κυβέρνηση δεν θα έχει την ισχυρή κοινοβουλευτική πλειοψηφία της προηγούμενης.

Πρώτη ήττα για τον Όρμπαν

Το ψαλίδισμα των φτερών του Καζίνσκι μάλιστα ήρθε την ίδια μέρα που ο συνοδοιπόρος του στο ακραίο ευρωπαϊκό συντηρητισμό, ο ούγγρος Πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν γνώρισε την πρώτη πραγματικά μεγάλη ήττα από τη στιγμή που άρχισε να διαφεντεύει τις τύχες της Ουγγαρίας αφού ο κυβερνητικός υποψήφιος έχασε τη μάχη της εκλογής στο δήμο της Βουδαπέστης στις δημοτικές εκλογές.
Ήταν, αν μην τι άλλο, μία ενδιαφέρουσα Κυριακή για τις δύο πάλαι ποτέ κομμουνιστικές χώρες με εξελίξεις που αφήνουν πολλά ενδεχόμενα ανοιχτά αναφορικά με το πολιτικό τους μέλλον. Χρειάζεται, όμως, ακόμη να γίνει πολλή δουλειά για να αλλάξουν επί της ουσίας τα πράγματα.
Νίκος Γιαννόπουλος
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet