«ΤΖΟΤΖΟ»
Η γελοιότητα του φασισμού



Του Στράτου Κερσανίδη

Η Νέα Ζηλανδία είναι πολύ μακριά από την Ευρώπη και τη Γερμανία. Αλλά και χρονικά οι δεκαετίες 1930-1940 φαίνονται πολύ μακρινές από το 2020. Παρόλα αυτά, και παρά την ήττα τους στο πεδίο του πολέμου, ο φασισμός και ο ναζισμός δεν είναι κάτι μακρινό στο χρόνο ούτε περιορίζεται γεωγραφικά. Υπό αυτήν την έννοια καμία χώρα δεν είναι μακριά από την άλλη καθώς τις ενώνει το μικρόβιο της μισαλλοδοξίας το οποίο εξαπλώνεται παντού.
Έτσι, λοιπόν, δεν είναι καθόλου παράδοξο το γεγονός πώς ένας σκηνοθέτης από τη Νέα Ζηλανδία, ο Τάικα Γουατίτι σκηνοθέτησε την ταινία «Τζότζο» (Jojo Rabbit), η οποία τοποθετείται γεωγραφικά στη Γερμανία και χρονικά στην εποχή του ναζισμού και του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Μάλιστα ο ίδιος ο σκηνοθέτης, όπως λέει, έχει ζήσει ρατσιστική αντιμετώπιση στην πατρίδα του, εξαιτίας του χρώματος του δέρματός του. «Παραδοσιακά στη Νέα Ζηλανδία, υπήρχε προκατάληψη ενάντια σε όσους κατάγονταν από τη φυλή των Μαορί. Το έζησα και κατάφερα κατά μία έννοια να το ξεπεράσω», σημειώνει χαρακτηριστικά. Το γεγονός ότι η ταινία του είναι κωμωδία, το εξηγεί λέγοντας πως «νιώθει πολύ άνετα να κάνει πλάκα στους ανθρώπους που πιστεύουν πως είναι έξυπνο να μισούν κάποιον για αυτό το οποίο είναι».
Μια κωμωδία, λοιπόν με θέμα το ναζισμό. Μια κωμωδία με πρωταγωνιστή το 10χρονο Τζότζο, ένα αγόρι που μεγαλώνει με τη μητέρα του στη Γερμανία εκείνης την άγριας εποχής και είναι φανατικό μέλος της ναζιστικής νεολαίας. Θαυμάζει τόσο πολύ τον Χίτλερ, ώστε τον βλέπει μπροστά του σαν όραμα να έρχεται και να τον συμβουλεύει. Κάτι όμως ραγίζει μέσα του όταν ανακαλύπτει πως η μητέρα του, η οποία εμφανίζεται ως υποστηρίκτρια του ναζιστικού κόμματος, κρύβει στη σοφίτα μια νεαρή Εβραιοπούλα! Έτσι ο Τζότζο αναγκάζεται να δει με πιο καθαρό βλέμμα και την άλλη πλευρά ενώ μέσα του μαίνεται μια μεγάλη μάχη.
Ο νεοζηλανδός σκηνοθέτης με εξαιρετικά κωμικά ευρήματα αποδομεί τη ναζιστική ιδεοληψία και χρησιμοποιώντας το χιούμορ, αφαιρεί κάθε σοβαρότητα από τους χαρακτήρες των ναζί και τους παρουσιάζει ως καρικατούρες. Ακόμη κι όταν φαντάζουν φοβεροί, τρομεροί και απειλητικοί μπροστά στα μάτια του Τζότζο, αυτό που στην ουσία τους χαρακτηρίζει είναι η γελοιότητα.
Ο Γουατίτι, με γκροτέσκα και αρκετά φαντεζί σκηνοθεσία, αφηγείται με γλαφυρότητα και αναδεικνύει την ελαφρότητα μιας δήθεν ιδεολογίας η οποία αιματοκύλησε την ανθρωπότητα και, δυστυχώς, στις μέρες μας φαίνεται να κερδίζει οπαδούς. Βέβαια, ο σκηνοθέτης δεν μπορεί, αλλά ούτε και το επιχειρεί, να πετύχει την απόλυτη αποδραματοποίηση, αφού δεν είναι δυνατόν να αποσιωπηθεί με σκηνοθετικά κόλπα ο τρόμος του ναζισμού και του πολέμου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το πώς παρουσιάζεται ο Αδόλφος Χίτλερ, ως ένας δειλός, ανόητος φανατικός τύπος.
Η ταινία είναι μια συγκλονιστική ματιά στην ιδεοληπτική παράνοια του φασισμού και του ναζισμού. Ο σκηνοθέτης έχοντας επιλέξει να αφηγηθεί την ιστορία του μέσα από τα μάτια ενός παιδιού, αναδεικνύει το πώς οι τερατώδεις προπαγανδιστικοί μηχανισμοί, η συστηματική πλύση εγκεφάλου, μπορούν να δηλητηριάσουν και να γεμίσουν με μίσος τις αθώες παιδικές ψυχές.
Η ταινία έχει ψυχή, έχει δύναμη, έχει πάθος. Σατιρίζει την αγριότητα αλλά δεν την αντιμετωπίζει με ελαφρότητα. Καταλήγει σε ένα φινάλε γεμάτο ελπίδα και φως! Μαύρη κωμωδία, κωμική αλληγορία, πολιτική ταινία, διασκέδαση και προβληματισμός, σκοτάδι και χρώμα, μίσος και αγάπη όλα αυτά μαζί μπαίνουν στο σκηνοθετικό μίξερ του Τάικα Γουατίτι. Μια ταινία χάρμα ειδέσθαι, μια ταινία που θα αγαπήσετε και θα κρατήσετε βαθιά μέσα στην καρδιά σας.

strakersan@gmail.com
kersanidis.wordpress.com

 

«ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΧΩΡΙΣ ΟΝΟΜΑ»
Σύγχρονες τραγωδίες



Η Μελίνα Λεόν από τη Χιλή τιμήθηκε στο 60ό Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης με το βραβείο σκηνοθεσίας για την ταινία «Τραγούδι χωρίς όνομα» (Cancion sin nombre). Παραλαμβάνοντας το βραβείο η Λεόν, δεν παρέλειψε να απευθύνει χαιρετισμό στον «αγωνιζόμενο λαό της Χιλής», ο οποίος τις μέρες εκείνες διαδήλωνε στους δρόμους εναντίον των μέτρων της κυβέρνησής του.
Το «Τραγούδι χωρίς όνομα», είναι ένα συγκλονιστικό ασπρόμαυρο δράμα, το οποίο αναφέρεται σε αρπαγές βρεφών που συνέβησαν στο Περού, τη δεκαετία του 1980. Η Χεορχίνα ζει με τον άντρα της σε ένα φτωχικό χωριό των Άνδεων στη φτωχή χώρα της Νότιας Αμερικής. Βρισκόμαστε στη δεκαετία του 1980, οικονομική κρίση μαστίζει το Περού ενώ η δράση των μαοϊκών ανταρτών του «Φωτεινού Μονοπατιού» έχει ενταθεί. Μια μέρα η Χεορχίνα ακούει στο ραδιόφωνο για μια κλινική στην πόλη η οποία προσφέρει υπηρεσίες στις έγκυες γυναίκες. Επειδή περιμένει κι αυτή σύντομα παιδί, την επισκέπτεται, παίρνει κάποιες οδηγίες και μετά από μερικές μέρες, πηγαίνει εκεί για να γεννήσει. Όταν όμως συνέρχεται μάταια αναζητά το παιδί της. Της λένε πως παρουσίασε κάποιο πρόβλημα και είναι στο νοσοκομείο και πως θα το δει την επομένη. Έτσι την διώχνουν και της λένε να επιστρέψει την επόμενη μέρα. Όμως επόμενη μέρα δεν υπάρχει καθώς όταν η Χεορχίνα πηγαίνει εκεί μαζί με τον άντρα της, δεν βρίσκουν τίποτε. Η πόρτα είναι κλειδωμένη και οι πάντες έχουν εξαφανιστεί! Η ιστορία θα φτάσει στα αυτιά ενός δημοσιογράφου της τοπικής εφημερίδας ο οποίος θα ενδιαφερθεί και θα αναλάβει να βρει την αλήθεια.
Η ταινία είναι βασισμένη σε αληθινά γεγονότα με εμπορία βρεφών, μια ιστορία η οποία είχε συνταράξει το Περού τη δεκαετία του 1980.
Σινεμά-ντοκουμέντο, άμεσο, δυνατό. Θαυμάσια μουντή ασπρόμαυρη φωτογραφία η οποία δεν μασάει τα λόγια της, σπαρακτικά αληθινή, σκιαγραφεί τον τόπο, το χρόνο, τους ανθρώπους. Αλήθεια πως μπορεί ένας φτωχός, αμόρφωτος, χωρίς γνωριμίες άνθρωπος να διεκδικήσει το δίκιο του; Πώς μπορεί να αντιμετωπίσει τη διεφθαρμένη εξουσία; Υπάρχει ελπίδα για τους καταραμένους;
Η σκηνοθέτιδα μιλάει χωρίς περιστροφές. Και αφού η ιστορία εκτυλίσσεται στο Περού των ανταρτών του Φωτεινού Μονοπατιού, απαντά και στο γιατί οι απελπισμένοι επιλέγουν να πάρουν τα όπλα και να ενταχθούν στις ανταρτικές ομάδες.
Ένα συγκλονιστικό φιλμ που σε κάνει να θυμώνεις. Γιατί το σινεμά είναι και αυτό, δηλαδή ένα μέσο που βοηθά να ειπωθούν, να ειδωθούν και να αποκαλυφθούν τα πράγματα. Αυτό συμβαίνει στην περίπτωση του «Τραγουδιού χωρίς όνομα». Μια ταινία που μιλάει κατευθείαν στην καρδιά, που στρέφει το βλέμμα στους απλούς, αδύναμους, αόρατους ανθρώπους. Σε εκείνους που ούτε το βλέμμα του Θεού δεν φτάνει καθώς κρύβονται κάτω από τα σύννεφα των Άνδεων.
Σημαντική πληροφορία: Η σκηνοθέτιδα της ταινίας είναι η κόρη του δημοσιογράφου ο οποίος ξεσκέπασε την υπόθεση με το κύκλωμα αρπαγής βρεφών.

Στρα. Κερ.

 

ΟΙ ΝΕΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ

«Γάτες» (Cats) του Τομ Χούπερ: Ένα από τα πιο διάσημα θεατρικά μουσικοχορευτικά σόου, οι «Γάτες», με την πασίγνωστη εμβληματική μουσική του Λόιντ Γουέμπερ μεταφέρεται στην οθόνη. Μια πλειάδα από γνωστούς χορευτές αλλά και ηθοποιούς, καθοδηγούμενοι από τον βραβευμένο με Τόνι χορογράφο Άντι Μπλάκενμπιουλερ και υπό τη σκηνοθεσία του Τομ Χούπερ, ζωντανεύουν το διάσημο μιούζικαλ. Με τη βοήθεια της τεχνολογίας, η ταινία μεταφέρει στο θεατή του σινεμά το έργο που είναι βασισμένο στο βιβλίο του Τ. Σ. Έλιοτ «Το εγχειρίδιο πρακτικής γατικής του γερο-Πόσουμ», το οποίο ανέβηκε για πρώτη φορά στο Νέο Θέατρο του Λονδίνου το 1981 και παιζόταν επί 21 χρόνια συμπληρώνοντας τις 9.000 παραστάσεις! Η παράσταση αυτή κέρδισε τα βραβεία Λόρενς Ολιβιέ και Ίβνινγκ Στάνταρ για το Καλύτερο Μιούζικαλ. Πρόκειται για ένα από τα μακροβιότερα έργα στην ιστορία του Γουέστ Εντ και του Μπρόντγουεϊ.

«Πατούσες ενωμένες» (Pets united) του Ράιχαρντ Κλους: Στο Ρόμπο Σίτι παίρνουν την εξουσία οι μηχανές με αποτέλεσμα οι άνθρωποι να φύγουν από την πόλη για να σωθούν. Έτσι η γάτα Μπελ, ο ποταμόχοιρος Σόφι και το κανίς Ρονάλντο μένουν χωρίς αφεντικά! Καθώς δεν έχουν συνηθίσει στην καλοπέραση έχουν βρεθεί σε πολύ δύσκολη θέση. Έτσι συμμαχούν με τον Ρότζερ, έναν αδέσποτο σκύλο και τον Μπομπ, ένα φιλικό ρομπότ με σκοπό να επιβιώσουν, να σώσουν τα σπίτια τους και, γιατί όχι, ολόκληρη την πόλη.

«Η γκουβερνάντα» (The turning) του Φλόριαν Σιγκιμόντι: Η Κέιτ πιάνει δουλειά ως νταντά σε ένα μυστηριώδες κτήμα στο Μέιν. Δουλειά της είναι να φροντίζει δύο διαταραγμένα ορφανά παιδιά, τη Φλόρα και τον Μάιλς. Όμως τα πράγματα αποδεικνύονται ιδιαίτερα επικίνδυνα καθώς υπάρχουν τρομακτικά μυστικά κρυμμένα πίσω από τα παιδιά!

Σινεφίλ
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet