Ευρωπαϊκή ματιά στην Άγρια Δύση

Του Στράτου Κερσανίδη

Το γουέστερν είναι ένα από τα πιο δημοφιλή κινηματογραφικά είδη. Η βασική του αφήγηση είναι η οικοδόμηση των ΗΠΑ, μια ιστορία εγκλημάτων, αίματος και γενοκτονίας των αυτοχθόνων πληθυσμών. Όμως, όπως το κάθε τι στο κόσμο αυτό, έτσι και το γουέστερν έχει διαφορετικές οπτικές μέσα από τις οποίες βλέπει τα γεγονότα, οι οποίες προκύπτουν από τις διαφορετικές ιδεολογικές προσεγγίσεις. Έτσι, έχουμε τη ρομαντική προσέγγιση η οποία εξιδανικεύει τον αγώνα των αποίκων (θετικοί ήρωες) και παρουσιάζει τους αυτόχθονες ως βαρβάρους οι οποίοι ήταν εμπόδιο στον πολιτισμό. Έχουμε, όμως, και τη ρεαλιστική προσέγγιση όπου κυριαρχούν οι παράνομοι, οι κυνηγοί επικηρυγμένων, ο νόμος των όπλων. Ανάμεσα στα δύο αυτά άκρα υπάρχουν αποχρώσεις και διακυμάνσεις που άλλες προσπαθούν να ξορκίσουν τις ενοχές του αμερικανικού έθνους, άλλες να σταθούν στην καθημερινότητα των απλών ανθρώπων, άλλες να απομυθοποιήσουν τα πάντα.
Προσωπικά πάντοτε προτιμούσα εκείνα τα γουέστερν που ξεπερνούσαν το δίπολο καλό – κακό. Εκείνους τους ήρωες οι οποίοι, μπορεί να κινούνταν στα όρια του νόμου, να ήταν βίαιοι πιστολάδες, αλλά είχαν ηθικούς κώδικες συμπεριφοράς, εκείνα τα καθάρματα που μπορούσαν από τη μια στιγμή στην άλλη να μεταμορφωθούν σε αγγέλους. Ένα τέτοιο αγγελικό κάθαρμα είναι κι ο Σίλας Σέλεκ, ένας από τους δύο κεντρικούς χαρακτήρες στην ταινία «Slow west», του σκοτζέζου σκηνοθέτη, Τζον Μακλίν. Ο άλλος είναι ο Τζέι, ένας 16χρονος ο οποίος ήρθε από την πατρίδα του, τη Σκοτία, στην Αμερική για να βρει την αγαπημένη του Ρόουζ που έφυγε μαζί με τον πατέρα της. Οι δύο αυτοί άνθρωποι θα συναντηθούν και ο Σίλας αναλαμβάνει έναντι αμοιβής να συνοδεύσει τον Τζέι στο δύσκολο και επικίνδυνο ταξίδι του στην Άγρια Δύση. Ένα ταξίδι ενηλικίωσης και μύησης για το νεαρό, στο πλάι ενός σιωπηλού και επικριτικού πιστολέρο. Οι δυο άνδρες προχωρούν, συναντούν ανθρώπους, ο Τζέι έρχεται αντιμέτωπος με τη σκληρότητα και την απανθρωπιά της επιβίωσης και, τέλος, ο Σίλας ανακαλύπτει ένα μεγάλο μυστικό σε μια αφίσα επικήρυξης παρανόμων. Η επικήρυξη αυτή θα γίνει η αφορμή να τους ακολουθήσει μια ομάδα κακοποιών με επικεφαλής τον σκληροτράχηλο Πέιν. Το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να βάλουν χέρι στα λεφτά της επικήρυξης, ενώ ο ανυποψίαστος Τζέι ακολουθεί τον Σίλας που τον οδηγεί κοντά στην αγαπημένη του. Η ώρα της φονικής σύγκρουσης πλησιάζει, η Ρόουζ κι ο πατέρας της δεν γνωρίζουν τι συμβαίνει κοντά στο σπίτι τους κι όταν οι πιστολάδες του Πέιν θα αποφασίσουν να σκορπίσουν το θάνατο, ο Σίλας θα ανυψωθεί και αποκαθαρμένος θα αναλάβει ρόλο φύλακα – αγγέλου, ενώ η τραγωδία ολοκληρώνεται κι ο θάνατος στρέφεται κατά δικαίων και αδίκων.
Ο Τζον Μακλίν δίνει τη δική του ευρωπαϊκή οπτική στο γουέστερν. Δεν είναι δύσκολο να το αντιληφθεί κάποιος αυτό, με το σκηνοθέτη να δίνει μεγάλη σημασία στις σιωπές και τα βλέμματα. Να προσπαθεί να εκμαιεύσει συναισθήματα από τους ήρωές του, να εισχωρήσει στο μεγάλο, ιδανικό έρωτα του Τζέι. Αλλά και στον αινιγματικό χαρακτήρα του πιστολά που έχει αναλάβει να τον συνοδεύσει.
Μη φανταστεί κανείς πως αυτό οδηγεί σε κάποιο γλυκανάλατο αποτέλεσμα, σε κάποια αποστασιοποίηση από το ρεαλισμό της Ιστορίας. Αντίθετα, ο Μακλίν είναι σκληρός, δεν εξιδανικεύει τους χαρακτήρες του. Η ταινία έχει βία, πολλή βία, και σκηνές σκληρές όπως εκείνη που ο Τζέι πυροβολεί και σκοτώνει μια γυναίκα και στη συνέχεια μαζί με τον Σίλας φεύγουν αφήνοντας μόνα τους δύο μικρά παιδάκια που μόλις έμειναν ορφανά.
Μια ρομαντική ερωτική αναζήτηση σε ένα βίαιο περιβάλλον. Ένας έφηβος που ενηλικιώνεται μέσα σε αυτόν το βίαιο κόσμο κι ένας σκληροτράχηλος πιστολέρο ο οποίος εξημερώνεται, επηρεασμένος από το ρομαντικό νεαρό που ανέλαβε να προστατεύσει. Μια ταινία που επανεφευρίσκει το γουέστερν μέσα από τις δικές της διαδρομές και αναζητήσεις. Που βλέπεις μέσα της τον Ίστγουντ να φλερτάρει με τον Πέκινπα και τους Κοέν να κρυφοκοιτάζουν τον Ταραντίνο υπό το βλέμμα του Λεόνε. Όλοι αυτοί και άλλοι πολλοί αλλά και κανένας από όλους συνυπάρχουν απουσιάζοντας, αφού ο Τζον Μακλίν έχει τη δική του ξεκάθαρη οπτική χωρίς όμως να αγνοεί τους μάστορες του κινηματογραφικού είδους, που στην προκειμένη περίπτωση υπηρετεί.

strakersan@gmail.com
kersanidis.wordpress.com
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet