Η ρωσική κυβέρνηση καλεί τον κόσμο να προετοιμάζεται για μεγάλη παγκόσμια οικονομική κρίση, η οποία υπαγορεύεται από τη συγκυρία τους τελευταίους τρεις μήνες. Οι παράγοντες που επιδρούν σε ένα νέο κύκλο ύφεσης της ρώσικης οικονομίας είναι κυρίως δύο: ο κορωνοϊός και η πτώση των τιμών των υδραγονανθράκων. Στη Μόσχα θεωρούν ότι μια νέα κρίση ήταν προ των πυλών, πριν ακόμη ξεσπάσουν οι προαναφερθέντες παράγοντες. Απλά οι τελευταίες εξελίξεις θα επιταχύνουν και θα βαθύνουν τα προβλήματα της διεθνούς οικονομίας.
Η Ρωσία πρόσφατα ανακοίνωσε μέτρα για την αντιμετώπιση της πανδημίας του κορωνοϊού. Αποφασίστηκε αργία ενός μήνα, η οποία θα στοιχίσει 1,5-2% του ρωσικού ΑΕΠ, σύμφωνα με δηλώσεις της επικεφαλής της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας Ελβίρας Ναμπιούλινα.

Αντιστρέφεται η ύφεση;

Πώς θα μπορούσε να αντιστραφεί μια επερχόμενη ύφεση: α) αν η επέκταση του κορωνοϊού σταθεροποιηθεί γρηγορότερα απ’ ότι αναμένεται και β) αν επιτευχθεί μια νέα συμφωνία από τον ΟΠΕΚ+ (Οργανισμό Εξαγωγών Πετρελαιοπαραγωγών Χωρών+), που θα προβλέπει μείωση της παγκόσμιας προσφοράς αργού πετρελαίου τουλάχιστον κατά 10 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Για να υπάρξει αντιστροφή της ύφεσης, σύμφωνα με ρώσους οικονομολόγους, τα παραπάνω πρέπει να συμβούν μέχρι τα τέλη του καλοκαιριού. Αν δε γίνουν αυτά, που μάλλον δεν θα γίνουν, τότε το ρώσικο ΑΕΠ θα ακολουθήσει αρνητική τροχιά και το 2020 κατά 3-3,3%, και το 2021 κατά 0.8 - 1%
Αν η καραντίνα κρατήσει πάνω από δύο μήνες οι συνέπειες θα είναι πολύ μεγάλες και θα οδηγήσουν στην μείωση της παραγωγής και την αύξηση της ανεργίας. Η διάρκεια της καραντίνας θα έχει επίδραση στις τιμές του πετρελαίου. Όσο διαρκεί η καραντίνα, θα είναι δύσκολο να μειωθεί η εξαγωγή πετρελαίου από τη Ρωσία, τις ΗΠΑ και τη Σαουδική Αραβία.
Η Ρωσία θα μπορούσε να μειώσει την εξόρυξη πετρελαίου αλλά μαζί με τους άλλους μεγάλους παίκτες του ΟΠΕΚ και τις ΗΠΑ. Ο Βλαντιμίρ Πούτιν ανακοίνωσε ότι η Ρωσία είναι έτοιμη να συμφωνήσει και με τον ΟΠΕΚ+ και με τις ΗΠΑ, οι οποίες μέχρι τώρα κινούνται έξω από τους κανόνες του καρτέλ.
Τους τελευταίους τρεις μήνες, η τιμή του πετρελαίου Brent έπεσε στα 22 δολάρια το βαρέλι. Η τιμή του ρώσικου πετρελαίου Urals ήταν για αρκετές μέρες 11-13 δολάρια το βαρέλι. Αυτή τη στιγμή υπάρχει παγκόσμια υπερπροσφορά πετρελαίου, ενώ η ζήτηση θα μειωθεί περαιτέρω λόγω του κορωναϊού και της καραντίνας. Σύμφωνα με τον υπουργό Ενέργειας της Ρωσίας Αλεξάντρ Νόβακ, η παγκόσμια ζήτηση μειώθηκε κατά 10-15 εκατ. βαρέλια ημερησίως και το επόμενο διάστημα θα μειωθεί κατά 15-20 εκατ. βαρέλια. Η μείωση αυτή αποτελεί το 20% της παγκόσμιας εξόρυξης.
Πολλές από τις χώρες-εισαγωγείς αγοράζουν αργό πετρέλαιο και το αποθηκεύουν στις δεξαμενές. Ο υπουργός Ενέργειας Αλ. Νόβακ θεωρεί ότι οι δεξαμενές θα γεμίσουν στους επόμενους δύο μήνες σε ιστορικά επίπεδα ρεκόρ. Πόσο γρήγορα θα γεμίσουν οι δεξαμενές θα εξαρτηθεί από τρεις παράγοντες: α) τον όγκο της ζήτησης της Κίνας, β) την παραγωγή πετρελαίου στις ΗΠΑ που αντιμετωπίζει ήδη πολλά προβλήματα από τις χαμηλές τιμές, ιδιαίτερα η παραγωγή σχιστολιθικού πετρελαίου και γ) τη ζήτηση στην Ευρώπη που θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια της καραντίνας. Η Ρωσία καλεί τις ΗΠΑ μαζί με τις χώρες του ΟΠΕΚ+ να συμφωνήσουν στη δημιουργία διεθνούς καρτέλ, για να αποφασιστεί η μείωση της εξόρυξης για την αποτροπή της χρεωκοπίας των μεγάλων πετρελαιοπαραγωγικών εταιρειών. Οι ΗΠΑ, μέχρι στιγμής, αρνούνται και μάλιστα προφασίζονται ότι η αμερικανική νομοθεσία απαγορεύει τη συμμετοχή σε καρτέλ.
Ο Τράμπ ζητάει από τις Ρωσία και Σαουδική Αραβία να μειώσουν την ημερήσια εξόρυξη κατά 10-15 εκατ. βαρέλια. Η ημερήσια εξόρυξη της Ρωσίας είναι 10-12 εκατ. βαρέλια. Ουσιαστικά ζητείται από τη Ρωσία να μειώσει στο μισό περίπου την ημερήσια εξόρυξη, κάτι που είναι αδύνατο να το δεχτεί. Στα διάφορα σενάρια που διακινούνται για την αύξηση της τιμής του πετρελαίου είναι η πρόκλιση εμφύλιου πολέμου σε χώρες του ΟΠΕΚ, όπως η Νιγηρία.

Η στάση των ΗΠΑ

Οι ΗΠΑ, όπως έκαναν και στο παρελθόν, προσπαθούν να λύσουν το πρόβλημα των χαμηλών τιμών του πετρελαίου, πιέζοντας τους άλλους παίκτες (Ρωσία, Σαουδική Αραβία) να μειώσουν τις εξορύξεις και χωρίς η αμερικανική οικονομία να συμμετέχει στη μείωση της προσφοράς. Σε αντίθετη περίπτωση, ο Ντ.Τράμπ απειλεί με επιβολή δασμών στο εισαγόμενο πετρέλαιο. Ένα τέτοιο προστατευτικό μέτρο θα μπορούσε προσωρινά να δημιουργήσει προβλήματα στους άλλους παίκτες και να τους αναγκάσει να μειώσουν άμεσα την εξόρυξη. Ο αμερικανός Πρόεδρος, από την μια πλευρά, δε θέλει να μειώσει τις αμερικανικές εξορύξεις, από την άλλη όμως δεν επιθυμεί να πάει στις προεδρικές εκλογές με προβλήματα στον τομέα των υδρογονανθράκων, όπου απασχολούνται πάνω από 10 εκατ. άτομα. Αν η τιμή συνεχίσει να κινείται σε χαμηλά επίπεδα, τότε η μια μετά την άλλη οι αμερικανικές εταιρείες παραγωγής σχιστολιθικού καυσίμου θα βάλουν λουκέτο. Τα προστατευτικά μέτρα, όπως αποδείχτηκε από τον «εμπορικό πόλεμο» με την Κίνα, γυρνούν μπούμεραγκ για την αμερικανική οικονομία μεσομακροπρόθεσμα.
Η αλλοπρόσαλλη πολιτική του Ντ.Τραμπ οξύνει το πρόβλημα της πανδημίας του κορωνοϊού στο εσωτερικό των ΗΠΑ που είναι πλέον εκτός ελέγχου. Η Ρωσία, από την άλλη, θεωρεί ότι αντιμετωπίζει με σύνεση τον COVID-19. Τα ερευνητικά της ινστιτούτα εργάζονται εντατικά για τη φαρμακευτική θωράκιση από την πανδημία. Μάλιστα, εμφανίζεται έτοιμη να εξάγει τεχνογνωσία στη Δύση.

Μιχάλης Ρένεσης
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet