Η πολιτικοποίηση του κορωνοϊού ανεβάζει στα ύψη την ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας



Του Μικελάντζελο Κόκο

Οι αλλεπάλληλοι αντιεπιστημονικοί υπαινιγμοί για την υποτιθέμενη προέλευση του νέου κορωνοϊού από ένα εργαστήριο της Γουχάν και οι γενικές κατηγορίες προς το Πεκίνο ότι «δεν έκανε αρκετά» για να συγκρατήσει τη διάδοση είναι μέρος της εκστρατείας του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος, για να επανεκλεγεί χρειάζεται να αποσπάσει την προσοχή της κοινής γνώμης από τη διαχείριση έκτακτης ανάγκης, σε μια χώρα όπου η υγειονομική περίθαλψη δεν είναι δικαίωμα και όπου οι εργοδότες έχουν σχεδόν απόλυτη ελευθερία να απολύουν. Ένα προπέτασμα καπνού για να προσπαθήσει να κρύψει μια συστημική καταστροφή, ενώ η πανδημία του “Covid-19” στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει ήδη σκοτώσει 45 χιλιάδες άτομα και έχει δημιουργήσει εκατομμύρια ανέργους.
«Να δούμε τι θα βγει από την έρευνά τους, αλλά κι εμείς κάνουμε έρευνες» –δήλωσε το προηγούμενο Σάββατο ο δισεκατομμυριούχος ένοικος του Λευκού Οίκου-. «Αν υπήρξε λάθος, το λάθος είναι λάθος. Αν όμως αυτοί (οι Κινέζοι) είναι εκ προθέσεως υπεύθυνοι, ε, τότε θα πρέπει να υπάρξουν συνέπειες». Την ίδια μέρα ο δημοκρατικός αντίπαλός του, ο Τζο Μπάιντεν, έγραφε στο Twitter ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να υπερασπίσουν την ελευθερία και να στηρίξουν το λαό του Χονγκ Κονγκ», όπου λίγες ώρες νωρίτερα είχε συλληφθεί μια ομάδα ηγετικών στελεχών της αντιπολίτευσης επειδή συμμετείχε στις διαμαρτυρίες κατά του Πεκίνου τους προηγούμενους μήνες. Στον αγώνα δρόμου προς την 3η Νοεμβρίου –αντίθετα με αυτό που συνέβη πριν από τέσσερα χρόνια, όταν υπήρξε στόχος πολύ περισσότερο του Τραμπ παρά της Χίλαρι Κλίντον- η Κίνα κατέληξε στο στόχαστρο του μπαζούκα και των δύο υποψηφίων προέδρων. Είναι γεγονός ότι ανάμεσα στην 8η Νοεμβρίου 2016 και στην προσεχή Election day πραγματοποιήθηκε το 19ο Συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας, κατά τη διάρκεια του οποίου ο Σι Ζινπίνγκ άνοιξε τα χαρτιά των διεθνών φιλοδοξιών της «Νέας Εποχής» του. Επίσης, μεσολάβησε και η Στρατηγική εθνικής ασφαλείας του Τραμπ που πιστοποίησε τον «στρατηγικό ανταγωνισμό» με αυτήν που αποκάλεσε «αναθεωρητική δύναμη».
Η τριακονταετής συνεργασία (τεχνολογία αντί αγορών) μεταξύ Κίνας και Ηνωμένων Πολιτειών παραχώρησε τη θέση της στον ανταγωνισμό μεταξύ της δεύτερης και της πρώτης οικονομίας του πλανήτη, που η κρίση του κορωνοϊού κινδυνεύει να μετατρέψει σε ανοιχτή σύγκρουση.

Το δάχτυλο της Ουάσιγκτον δείχνει την Κίνα

Μαζί με το πένθος και τον πόνο που ο ιός άφησε πίσω του, αποκάλυψε το ευάλωτο της παγκοσμιοποίησης –των πολύ μεγάλων αλυσίδων παγκόσμιων εφοδιασμών, όπως και των ταχύτατων μετακινήσεων των ανθρώπων από τη μια χώρα στην άλλη – και έγινε ένα θέμα συζήτησης ικανό να προκαλέσει μαζικό θυμό και μαζική μνησικακία, ιδιαίτερα εύκολο για χειραγώγηση. Ο Τραμπ και οι στενότεροι σύμμαχοι των Ηνωμένων Πολιτειών δεν έχασαν την ευκαιρία να το χρησιμοποιήσουν χωρίς ενδοιασμούς. Την περασμένη Κυριακή, η κυβέρνηση της Αυστραλίας –ένα θεμελιώδες πιόνι στις στρατηγικές περιορισμού της Κίνας στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού– ζήτησε μια διεθνή έρευνα για την προέλευση και τη διάδοση του ιού. «Τα ζητήματα που αφορούν τον κορωνοϊό χρειάζονται μια ανεξάρτητη εξέταση», υποστήριξε η υπουργός Εξωτερικών, Μαρίζ Πέιν. Όμως, σε αυτό που φαίνεται να είναι μια διεθνής εκστρατεία για την απομόνωση της Κίνας υπάρχει χώρος και για τους διανοούμενους με περγαμηνές. Με ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε στη Sunday Times και αναδημοσιεύτηκε από πολλά διεθνή έντυπα, ο βρετανός ιστορικός Νίαλ Φέργκιουσον κατηγόρησε την κινεζική κυβέρνηση ότι άφησε να αναχωρήσουν από τη Γουχάν αεροπλάνα μετά την 23η Ιανουαρίου, όταν ήδη ήταν γνωστή η επιδημία, μεταδίδοντάς την έτσι στον υπόλοιπο κόσμο. Ο ακαδημαϊκός Ντάνιελ Μπελ τον διέψευσε, αποδεικνύοντας ότι ισχύει το αντίθετο.
Το δάχτυλο της Ουάσιγκτον που δείχνει την Κίνα συνοδεύτηκε από μια κλιμάκωση επεισοδίων ρατσισμού. Εκατοντάδες ακαδημαϊκοί, εμπειρογνώμονες εξωτερικής πολιτικής και ασφαλείας υπέγραψαν μια έκκληση «για να σταματήσουν τα εγκλήματα μίσους εναντίον της κοινότητας Αμερικανών ασιατικής καταγωγής» που τις τελευταίες εβδομάδες υπέστη βία, επιθέσεις με οξύ, δολοφονικές απόπειρες.
Ίσως η κινεζική κυβέρνηση να άργησε να εντοπίσει έναν κατά τα άλλα άγνωστο ιό. Επίσης, οι Κινέζοι νεκροί πιθανό να είναι περισσότεροι από τους περίπου 4.500 που έχουν επίσημα δηλωθεί, όπως και σε άλλες χώρες (μεταξύ των οποίων και η Ιταλία) όπου οι επίσημες στατιστικές αμφισβητούνται από τα μέσα ενημέρωσης και από τους ειδικούς.
Το ζήτημα όμως είναι: Ποιος θα γράψει την ιστορία του κορωνοϊού;
Η υπερίσχυση ενός αφηγήματος που θα θέτει το Πεκίνο στο εδώλιο του κατηγορουμένου ίσως να χαρίσει στον Τραμπ ένα εκλογικό πλεονέκτημα. Όμως για το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας θα μπορούσε να έχει ακόμη σοβαρότερες συνέπειες.

Η στρατηγική της Κίνας στο εσωτερικό και το εξωτερικό

Γι’ αυτό εδώ και εβδομάδες το Κόμμα κινητοποίησε ολόκληρο τον κολοσσιαίο μηχανσιμό προπαγάνδας του (από το Cgtn - το «κινέζικο Cnn» που εκπέμπει σε όλο τον κόσμο– μέχρι την τελευταία ελεγχόμενη εφημερίδα και τα social media των πρεσβειών στο εξωτερικό) για να διαδώσει στον κόσμο την «αλήθεια» του.
Στο εσωτερικό, το Κόμμα θέλει να πείσει το λαό ότι η απάντηση της ηγεσίας ήταν αποτελεσματική, παρά τα λάθη των αρχών της επαρχίας Χουμπέι, οι οποίες, αρχικά εξαπάτησαν τους πολίτες αρνούμενες τη μεταδοτικότητα του ιού. Για να πετύχει αυτόν το στόχο –βασικό σε μια φάση κατά την οποία η πτώση του ΑΕΠ θα επιφέρει θυσίες στον κινεζικό πληθυσμό– η προπαγάνδα σφυροκοπά με τα ρεπορτάζ για τους «ήρωες της Γουχάν» και για την καταστροφική κατάσταση στις χώρες του εξωτερικού, που αποδεικνύουν την «ανωτερότητα» του κινεζικού συστήματος.
Στο εξωτερικό –μέσω της συνεργασίας με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, της αποστολής «βοήθειας», γιατρών, επιστημόνων και μέσω των συνεχών εκκλήσεων για διεθνή συνεργασία– το Πεκίνο προσπαθεί να πιστωθεί ως μέρος της λύσης και όχι της (ακούσιας) αιτίας του προβλήματος.
Οι κατηγορίες του Τραμπ (και της δεξιάς που τον ακολουθεί στον κόσμο), αντίθετα, παρουσιάζουν μια Κίνα που διαδίδει (ίσως «εκ προθέσεως») έναν ιό, μια χώρα αδύναμη που κατηγορείται από τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπως κατά τη διάρκεια του αιώνα της ταπείνωσης της Κίνας , όταν ήταν «ο ασθενής της Ασίας», ένα επίθετο που ξαναθυμήθηκε πρόσφατα η συντηρητική εφημερίδα Wall Street Journal.

Η πολιτικοποίηση του ιού

Η προπαγάνδα των ΗΠΑ επιχειρεί να αποδομήσει την προπαγάνδα του 19ου Συνεδρίου του Κομμουνιστικού Κόμματος, το οποίο το 2017 είχε εγκαινιάσει μια «Νέα εποχή» που έπρεπε να οδηγήσει στην «εθνική αναγέννηση» μιας Κίνας επιτέλους «πλούσιας και ισχυρής», μιας «υπεύθυνης δύναμης» που είναι σε θέση να επεκτείνει τα συμφέροντά της στο εξωτερικό χάρις στο νέο Δρόμο του Μεταξιού. Η διάδοση μιας πανδημίας από τη Γουχάν στον υπόλοιπο κόσμο είναι πιθανό να καταφέρει ένα σκληρό πλήγμα σ’ αυτό το σχέδιο.
Από την άλλη, η Λαϊκή Δημοκρατία που κατέληξε στο εδώλιο του κατηγορουμένου, τροφοδοτεί έναν εθνικισμό «βάσης». Τις τελευταίες μέρες το Κόμμα αναγκάστηκε να κλείσει εκατοντάδες account που διέδιδαν fake news σύμφωνα με τα οποία οι γειτονικές χώρες (από το Καζακστάν μέχρι το Βιετνάμ) ήθελαν να «ενωθούν» με την Κίνα.
Υπάρχει κίνδυνος ο κορωνοϊός να ανεβάσει στα ύψη την ένταση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας.
Περιμένοντας να ανακαλύψουμε τι μας επιφυλάσσουν οι μήνες που μας χωρίζουν από την 3η Νοεμβρίου είναι σημαντικό να υπενθυμίσουμε τι κάνει ένας ιός. Η μετάδοση του κορωνοϊού από ζωικά είδη στον άνθρωπο θα μπορούσε να συμβεί σε οποιαδήποτε χώρα (για παράδειγμα, στα “wet market”) από αυτές που εξαναγκάζουν σε ωμή συμβίωση διάφορα είδη ζώων, καθώς και ζώων με ανθρώπους. Πιθανά συνέβη στην Κίνα, η επιστήμη πρέπει να αποφανθεί ως προς αυτό με οριστικό τρόπο. Αναμφίβολα (το επιβεβαίωσαν οι επιστήμονες) δεν πρόκειται για έναν ιό που παρήχθη σε εργαστήριο. Η πολιτικοποίηση ενός ιού που έγινε πανδημία – όπως κάνει ο Τραμπ και οι οπαδοί του- είναι μια σοβαρότατη πράξη ανευθυνότητας με απρόβλεπτες συνέπειες.

Μετάφραση: Τόνια Τσίτσοβιτς
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet