ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΟΝ ΑΛΙΟΣΙΑ ΚΑΣΤΡΟΝΟΒΟ, ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΟ ΣΤΗΝ ΑΡΓΕΝΤΙΝΗ


@Gastón Bejas


 

Την συνέντευξη πήρε

ο Δημήτρης Γκιβίσης

Οι φωτογραφίες τράβηξε

ο αργεντίνος φωτορεπόρτερ Gastón Bejas

 

-Πως είναι σήμερα η κατάσταση στην Αργεντινή;

-Στην πραγματικότητα, η κατάσταση είναι πολύ περίπλοκη λόγω της οικονομικής χρεοκοπίας, συνέπεια της βαθιάς κρίσης κατά τη διάρκεια των τεσσάρων ετών της νεοφιλελεύθερης κυβέρνησης του Μαουρίτσιο Μάκρι, μεταξύ 2015 και 2019. Το τεράστιο χρέος στο ΔΝΤ και τα μέτρα λιτότητας προκάλεσαν μια δραματική κατάσταση: περισσότερο από το 35% του πληθυσμού ζει κάτω από το όριο της φτώχειας, η υποτίμηση του νομίσματος ήταν βάναυση, ο πληθωρισμός αυξήθηκε στο 60%, η ανεργία ξεπέρασε το 10%, τα τέλη των υπηρεσιών αυξήθηκαν περισσότερο από 500%, και η οικονομία κατέρρευσε, ενώ όλα αυτά τα χρόνια έγινε ένας τεράστιος κύκλος λαϊκών, εργατικών, φεμινιστικών, και αυτόχθονων αγώνων. Ο περονιστής πρόεδρος Αλμπέρτο Φερνάντεζ εκλέχθηκε τον Οκτώβριο με 47,7%, και ήταν μια σημαντική πολιτική αλλαγή για την Αργεντινή. Τον Φεβρουάριο ξεκίνησε τις διαπραγματεύσεις για το χρέος με το ΔΝΤ, το χρέος κηρύχθηκε «αδύνατο να πληρωθεί», αλλά σύντομα η κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω της πανδημίας διέκοψε τις συζητήσεις. Η κυβέρνηση δήλωσε αμέσως ότι επιτρέπονται μόνο οι βασικές υπηρεσίες και στις 20 Μαρτίου ξεκίνησε η αυστηρή καραντίνα, όταν υπήρχαν μόνο 70 περιπτώσεις Covid 19, και σχεδόν όλες προέρχονταν από την Ευρώπη. Με στόχο την μείωση της καμπύλης μετάδοσης και την υποστήριξη του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης που καταστράφηκε από τα μέτρα λιτότητας, μάλιστα η κυβέρνηση Μάκρι το 2018 αποφάσισε να καταργήσει το Υπουργείο Υγείας !, ο Φερρνάντες άρχισε τη δημιουργία περισσότερων μονάδων εντατικής θεραπείας στα νοσοκομεία. Η καραντίνα παραμένει σε ισχύ μέχρι τις 7 Ιουνίου, και σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία υπάρχουν 13.933 φορείς του ιού και 500 νεκροί. Μετά τον πρώτο μήνα η πίεση του βιομηχανικού τομέα και η οικονομική κρίση οδήγησαν στο άνοιγμα ορισμένων παραγωγικών τομέων και η μετάδοση του ιού αυξάνεται, ενώ ο χειμώνας είναι μπροστά μας.

-Ποιες είναι οι κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας στην Αργεντινή ;            

-Όπως σε όλο τον κόσμο, η πανδημία κάνει πιο ορατές τις κοινωνικές ανισότητες: η διάδοση του Covid 19 στις villas (φτωχογειτονιές) είναι δραματική, ιδιαίτερα στο Μπουένος Άιρες με τα ξεσπάσματα της μετάδοσης του ιού. Σε αυτές τις αυτοσχέδιες γειτονιές υπάρχει υπερπληθυσμός, και χιλιάδες άνθρωποι ζουν χωρίς καμία δημόσια υπηρεσία. Την περασμένη εβδομάδα, η Ραμόνα Μεντίνα, ηγέτης μιας λαϊκής οργάνωσης στη μεγαλύτερη παραγκούπολη του Μπουένος Άιρες, τη Villa 31, πέθανε λόγω του Covid 19. Είχε καταγγείλει την ευθύνη της δεξιάς κυβέρνησης της πρωτεύουσας για την απουσία νερού για περισσότερο από δέκα ημέρες στην παραγκούπολη. Στη διάρκεια της πανδημίας αγωνιζόταν για τα δικαιώματα και τις δημόσιες υπηρεσίες. Είναι τρομερό. Το ανεπίσημο τμήμα του εργατικού δυναμικού στην Αργεντινή, που είναι περίπου 40%, πλήττεται σκληρά από την κρίση, όπως και οι αυτόχθονες πληθυσμοί που αγωνίζονται για τα εδάφη τους, τον πολιτισμό τους και τα δικαιώματά τους σε διάφορες περιοχές, και είναι αποκλεισμένοι διαρθρωτικά και φυλετικά. Η έμφυλη βία και οι γυναικοκτονίες έχουν αυξηθεί στη διάρκεια αυτών των μηνών, και το φεμινιστικό κίνημα, που είναι το πιο σημαντικό πολιτικό κίνημα, έχει οργανώσει πολλές διαδηλώσεις και δράσεις, και έχει παράσχει συγκεκριμένη υποστήριξη στις γυναίκες που έχουν υποστεί βία. Επιπλέον, υπήρξαν εξεγέρσεις στις φυλακές όπου η κατάσταση του υπερπληθυσμού είναι δραματική, και επίσης, το μεγαλύτερο μέρος των μεταναστών ζει μια δύσκολη κατάσταση, επειδή είναι άτυποι εργαζόμενοι και οι παροχές της πρόνοιας δεν είναι διαθέσιμες για αυτούς.

@Gastón Bejas


-Πως βλέπεις τα μέτρα στήριξης που έχει ανακοινώσει ο Αλμπέρτο Φερνάντες;

-Η κατάσταση εδώ, σε σύγκριση με την Κολομβία, τη Βραζιλία και τη Χιλή, είναι καλύτερη. Όχι μόνο λόγω της χρονικής στιγμής που κηρύχτηκε η καραντίνα, αλλά και επειδή ο πρόεδρος αποφάσισε ορισμένα σημαντικά μέτρα: ένα βασικό εισόδημα έκτακτης ανάγκης, περίπου 130 ευρώ, που προτάθηκε για 4 εκατομμύρια ανθρώπους αλλά σε μια εβδομάδα υπέβαλαν αίτηση για αυτό 11 εκατομμύρια (και έχει δοθεί σε 8 εκατομμύρια ανθρώπους), μπλόκαρε τις αυξήσεις στο κόστος της στέγασης και των υπηρεσιών, και σταμάτησε τις εξώσεις και τις απολύσεις για έξι μήνες. Αλλά όλες οι προεδρικές πράξεις δεν γίνονται πάντα σεβαστές, και το πιο σημαντικό μέτρο που έχει προταθεί, ο φόρος επί των μεγάλων περιουσιακών στοιχείων, δεν έχει εγκριθεί μέχρι τώρα. Είναι μια πολύ δύσκολη κατάσταση, υπάρχει μεγάλη προσδοκία από αυτήν την κυβέρνηση, οι άνθρωποι ψήφισαν για να σταματήσουν τις καταστροφικές νεοφιλελεύθερες πολιτικές που εξαθλίωσαν τη μεσαία τάξη και τις λαϊκές τάξεις, αλλά η κατάσταση γίνεται χειρότερη μέρα με τη μέρα και στις λαϊκές γειτονιές χιλιάδες άνθρωποι υποφέρουν από έλλειψη τροφίμων.

-Θέλω να μιλήσουμε και για τις δράσεις αλληλεγγύης, τις παρεμβάσεις από αυτοδιαχειριζόμενα δίκτυα, τις συλλογικές κουζίνες κλπ, που είδαμε να γίνονται στο διάστημα αυτής της κρίσης.

-Είναι ένα πολύ σημαντικό σημείο, προκειμένου να κατανοήσουμε την κατάσταση στην Αργεντινή και τη Λατινική Αμερική. Ένα τεράστιο μέρος της αναπαραγωγής της ζωής εξαρτάται από τις λαϊκές οικονομίες, που αποτελούνται από ετερογενείς χώρους, συλλογικές στρατηγικές, συνεταιρισμούς, εναλλακτικές αγορές, κοινοτικούς τρόπους αναπαραγωγής της ζωής, αυτοδιαχειριζόμενη εργασία και πρόνοια σε λαϊκές περιοχές, με την οργάνωση χώρων, πόρων και εργασίας, και την αμφισβήτηση της παγκόσμιας αγοράς και του κράτους. Τα κοινωνικά κινήματα και οι τοπικές κοινωνικές οργανώσεις διαχειρίζονται τη διανομή των τροφίμων, με τις αυτοδιαχειριζόμενες λαϊκές κουζίνες, την οργάνωση λαϊκών υποδομών, τη φροντίδα, και την κοινοτική εργασία. Οι γυναίκες και οι μετανάστες βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των λεγόμενων βασικών εργασιών, στην ύπαιθρο με την οικογενειακή γεωργία, και στις πόλεις με την εργασία της παράδοσης/μεταφοράς και την αναπαραγωγική εργασία. Οι λαϊκές οικονομίες είναι πολύ σημαντικοί πολιτικοί παράγοντες, αποτελούν μια εγγύηση για την αναπαραγωγή της ζωής στις λαϊκές περιοχές, και αγωνίζονται ενάντια στη λογική του ατομικισμού, της βίας, του χρέους, και της εκμετάλλευσης. Οι αυτοδιαχειριζόμενοι συνεταιρισμοί και τα ανακτημένα εργοστάσια, αν και υποφέρουν σκληρά από την κρίση, παράγουν μάσκες και άλλα υλικά υγειονομικής περίθαλψης, συμβάλλοντας στην αντιμετώπιση της κρίσης της πανδημίας.

-Πως βλέπεις την επόμενη μέρα στην Αργεντινή; Τι προοπτικές υπάρχουν για την ανάπτυξη των ταξικών αγώνων, για να μην πληρώσουν οι εργαζόμενοι, οι φτωχοί και οι λαϊκές τάξεις και για αυτήν την κρίση;

-Η κατάσταση είναι πολύ περίπλοκη για τις λαϊκές τάξεις στην Αργεντινή, αλλά ταυτόχρονα η περονιστική κυβέρνηση αποτελεί μια δυνατότητα για να επαναπροσδιοριστούν οι σχέσεις εξουσίας και να επιτευχθούν κοινωνικά επιτεύγματα. Σήμερα τα κινήματα ζητούν αύξηση των πόρων για κοινωνικά προγράμματα, μισθούς, τρόφιμα, και υγειονομική περίθαλψη, και δίνουν έναν αποφασιστικό αγώνα για τη φορολογία του πλούτου και των οικονομικών συναλλαγών, και γενικότερα για την αναδιανομή του πλούτου. Μόνο οι αγώνες μπορούν να αλλάξουν την κατάσταση, και η αποδοχή αυτής της κυβέρνησης πρέπει να κατακτηθεί με λαϊκές διεκδικήσεις και κινητοποιήσεις. Το φεμινιστικό κίνημα, οι οργανώσεις της λαϊκής οικονομίας, οι εργαζόμενοι και οι μαθητές που αντιστέκονται στον νεοφιλελευθερισμό, οι ιθαγενείς, και η αντίσταση ενάντια στον εξορυκτισμό, αποτελούν μέρος ενός νέου κύκλου αγώνων που έχει επεκταθεί σε ολόκληρη τη Λατινική Αμερική ενάντια στη δυναμική της συσσώρευσης κεφαλαίου, με τις λαϊκές εξεγέρσεις που έγιναν το διάστημα πριν από την πανδημία. Όλα αυτά τα πεδία οργανώνουν την κοινωνική αλληλεγγύη στην πανδημία, και οικοδομούν κοινούς χώρους και σχέσεις που είναι θεμελιώδεις για την συνέχιση των αγώνων κατά τη διάρκεια της πανδημίας και μετά από αυτήν, για να μην πληρώσουμε την κρίση που ήδη χτυπάει τη Λατινική Αμερική.

@Gastón Bejas


 

-Τελειώνοντας, θέλω να μας ενημερώσεις τι προσπαθεί να πετύχει η κυβέρνηση στις διαπραγματεύσεις που θα ξεκινήσει με το ΔΝΤ για το χρέος, και πως βλέπεις όλη αυτήν την συζήτηση που γίνεται σχετικά με την αναστολή των πληρωμών και τη διενέργεια λογιστικού ελέγχου.

-Όπως είπα, οι διαπραγματεύσεις για το χρέος της Αργεντινής ξεκίνησαν τον Φεβρουάριο αλλά διακόπηκαν λόγω της πανδημίας. Ούτως ή άλλως, πριν από λίγες μέρες δηλώθηκε επίσημα η αθέτηση της υποχρέωσης, αν και οι διαπραγματεύσεις θα ξεκινήσουν ξανά σύντομα. Η κυβέρνηση αναζητά μια συμφωνία, ανακοίνωσε ότι δεν θα πληρώσει έως το 2023 και προσπαθεί να διαπραγματευτεί εκ νέου την μείωση των τόκων, αλλά η μετριοπαθής πρόταση αναδιάρθρωσης του χρέους που υπέβαλε απορρίφθηκε από τους πιστωτές. Τα κοινωνικά κινήματα, η αριστερά, και αρκετοί περονιστές βουλευτές ζητούν τον έλεγχο του χρέους, λόγω της ευθύνης του ΔΝΤ με τη φυγή κεφαλαίων. Άλλοι ισχυρίζονται ότι δεν πληρώνουν το χρέος. Σίγουρα, είναι ένα κεντρικό ζήτημα για το μέλλον της Αργεντινής και όχι μόνο: αφορά το δημόσιο χρέος, αλλά και το ιδιωτικό και το λαϊκό χρέος ως ένα πιο σύνθετο πρόβλημα, ως λογική της υποχρέωσης, της αποστέρησης και της συσσώρευσης, που λεηλατεί τους κοινούς και δημόσιους πόρους, όπως έχουμε δει στην Ελλάδα και τη Νότια Ευρώπη. Η λογική του χρέους διέλυσε τους δημόσιους πόρους, τα εδάφη, την ποιότητα ζωής, την υγειονομική περίθαλψη, και τους μισθούς των περισσότερων Αργεντινών, παράγοντας οφέλη μόνο για τις ελίτ, και η συγκεντρωμένη οικονομική δύναμη και οι συνέπειες είναι δραματικές. Ήρθε η ώρα να το αντιστρέψουμε αυτό στο δρόμο.

                                                                      

Σημ: Ο Αλίοσια Καστρονόβο είναι Ιταλός ανθρωπολόγος που ζει στο Μπουένος Άιρες, ερευνητής στις λαϊκές οικονομίες και στην αυτοδιαχείριση των εργαζομένων, και συντάκτης της ιταλικής ανεξάρτητης ιστοσελίδας και εκδοτικού έργου Dinamo Press (www.dinamopress.it)
Πρόσφατα άρθρα ( Διεθνή )
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2022 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet