Το 1968 έχει περάσει στη συλλογική μνήμη ως η χρονιά η οποία άλλαξε τη κυρίαρχη σκέψη που επικρατούσε μέχρι εκείνη τη στιγμή. Μια σειρά από γεγονότα τα οποία συνέβησαν σε πολλές και διαφορετικές χώρες του κόσμου, έθεσαν μια σειρά από ερωτήματα τα οποία αμφισβητούσαν τις μέχρι τότε πολιτικές και ιδεολογικές σταθερές. Από τη Γαλλία και τις ΗΠΑ μέχρι την τότε Τσεχοσλοβακία, την Κίνα, τη Λατινική Αμερική κι αλλού, χιλιάδες άνθρωποι ξεχύθηκαν στους δρόμους και με δυναμικό τρόπο διεκδίκησαν την «έφοδο προς τον ουρανό»! Oι εξουσίες ταρακουνήθηκαν, θορυβήθηκαν, ανησύχησαν και αυτό φάνηκε από τον τρόπο που αντέδρασαν. Με καταστολή, χρήση του στρατού, δίκες, φυλακίσεις. Κι αν εκείνη η παγκόσμια εξέγερση δεν κατάφερε να ανατρέψει τις ίδιες τις κρατικές δομές και να τις αντικαταστήσει με κάτι άλλο, κατόρθωσε κάτι πολύ σημαντικό. Άλλαξε τον τρόπο σκέψης των ανθρώπων κι αυτό έμεινε ως παρακαταθήκη για το μέλλον. Κάτι το οποίο φάνηκε τις επόμενες δεκαετίες με τις μορφές διεκδίκησης, τις ανακατατάξεις εντός των παγιωμένων μέχρι τότε μηχανισμών κάθε είδους εξουσίας και την εμφάνιση νέων μορφών οργάνωσης των ανθρώπων.

Στις ΗΠΑ, το 1968 ήταν μια χρονιά ιδιαίτερα ταραχώδης. Η κλιμάκωση της εμπλοκής στον πόλεμο του Βιετνάμ, η παράτασή του και η μη διαφαινόμενη νίκη είχε δημιουργήσει ένα κλίμα σκεπτικισμού στη χώρα. Έτσι είχε αρχίσει, από τα προηγούμενα χρόνια, να κάνει την εμφάνισή του το αντιπολεμικό κίνημα το οποίο έθετε το ζήτημα της αποχώρησης των αμερικανικών στρατευμάτων από το Βιετνάμ. Παράλληλα όμως είχε αρχίσει να αναπτύσσεται και το κίνημα εναντίον των φυλετικών διακρίσεων το οποίο είχε ως αποτέλεσμα την ίδρυση, το 1966, από τους Μπόμπι Σιλ και Χιούι Νιούτον, της μαχητικής οργάνωσης Μαύροι Πάνθηρες. Το κοκτέιλ είναι εκρηκτικό κι αυτό δεν θα αργήσει να φανεί.
Το φυτίλι που άναψε τη φωτιά κι έφερε την έκρηξη ήταν η δολοφονία του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, στις 4 Απριλίου 1968. Χιλιάδες άνθρωποι πλημμυρίζουν τους δρόμους εκφράζοντας έτσι τη θλίψη τους για το θάνατο του μαύρου ηγέτη του κινήματος για τα πολιτικά δικαιώματα και οπαδού της μη βίας! Στο Σικάγο τα βίαια επεισόδια θα κρατήσουν δύο μερόνυχτα και θα έχουν ως αποτέλεσμα το θάνατο έντεκα ανθρώπων. Επιπλέον πολλοί διαδηλωτές τραυματίζονται και άλλοι συλλαμβάνονται. Ο πρόεδρος, Λίντον Τζόνσον, του οποίου η θητεία λήγει το φθινόπωρο και έχει δηλώσει πως δεν θα είναι ξανά υποψήφιος, θορυβείται. Η κατάσταση απασχολεί και το Κογκρέσο το οποίο μερικές μέρες μετά ψηφίζει νόμο περιορισμού των διαδηλώσεων! Η ατμόσφαιρα παραμένει τεταμένη, κάτι που επιτείνουν οι κακές ειδήσεις που φτάνουν από το Βιετνάμ, καθώς το 1968 αποδεικνύεται ως η χρονιά με τις μεγαλύτερες απώλειες αμερικανών στρατιωτών.
Στις 6 Ιουνίου όμως, ακόμη μια δολοφονία έρχεται να ταράξει το ήδη ταραγμένο πολιτικό κλίμα. Αυτή τη φορά το θύμα ήταν ο γερουσιαστής Ρόμπερτ Κένεντι, βασικός υποψήφιος των Δημοκρατικών και φαβορί για τις προεδρικές εκλογές, ο οποίος δολοφονείται στο Σικάγο, μόλις 2,5 μήνες πριν από το Συνέδριο του Δημοκρατικού Κόμματος. Καθώς πλησιάζουν οι μέρες διεξαγωγής του Συνεδρίου των Δημοκρατικών, ο δήμαρχος του Σικάγου απαγορεύει τις διαδηλώσεις που προγραμματίζονται στο χώρο που πρόκειται να πραγματοποιηθεί το Συνέδριο. Το κτίριο κυκλώνεται με συρματόπλεγμα και 11.000 αστυνομικοί και 6.000 εθνοφρουροί έχουν αναλάβει τη φύλαξή του!
Στις 26 Αυγούστου ξεκινά το Συνέδριο. Εν τω μεταξύ, στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, στην Τσεχοσλοβακία, τα σοβιετικά τανκς «χορεύουν βαλς στην Πράγα», θέτοντας τέλος στο όνειρο του σοσιαλισμού με ανθρώπινο πρόσωπο. Στο Σικάγο όμως, χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώνονται εδώ και τρεις μέρες, για να διαδηλώσουν εναντίον του πολέμου στο Βιετνάμ, αψηφώντας τις συστάσεις του δημάρχου. Ξεσπούν επεισόδια, οι συγκρούσεις κλιμακώνονται και στις 28 Αυγούστου χιλιάδες διαδηλωτές συγκρούονται με την αστυνομία και την εθνοφρουρά. Το αποτέλεσμα είναι δεκάδες άνθρωποι να τραυματιστούν και πολλοί διαδηλωτές να συλληφθούν. Ανάμεσά τους είναι και οι Τομ Χέιντεν, Ρένι Ντέιβις, Έιμπι Χόφμαν, Τζέρι Ρούμπιν, Ντέιβιντ Ντέλινγκερ, Τζον Φρόινς και Λι Γουέινερ, δηλαδή οι 7 στους οποίους αναφέρεται η ταινία του Άαρον Σόρκιν «Η δίκη των 7 του Σικάγου» (The trial of the Chicago 7). Αυτοί λοιπόν, μαζί με τον Μπόμπι Σιλ, ιδρυτή των Μαύρων Πανθήρων, οδηγούνται σε δίκη.
Στην ταινία, λοιπόν, παρακολουθούμε τα γεγονότα που περιγράφονται παραπάνω καθώς και τη δίκη των συλληφθέντων η οποία ξεκίνησε μετά από ένα χρόνο, στις 24 Σεπτεμβρίου 1969. Πρόεδρος των ΗΠΑ είχε ήδη εκλεγεί από τον περασμένο Νοέμβριο, ο Ρίτσαρντ Νίξον.
Η ιδέα ξεκίνησε πριν από 13 χρόνια όταν ο Στίβεν Σπίλμπεργκ κάλεσε στο σπίτι του τον Άαρον Σόρκιν με σκοπό να μιλήσουν για ένα σχέδιό του. Μόλις ο Σόρκιν άκουσε την ιδέα αυτή, είπε αμέσως στον Σπίλμπεργκ να τον υπολογίζει στο γράψιμο του σεναρίου. «Όταν άρχισα την έρευνα, είχα στη διάθεσή μου το χειρόγραφο της δίκης, μερικά βιβλία για τα περιστατικά και τα επεισόδια και έναν αυτόπτη μάρτυρα, τον Τομ Χέιντεν (…)». Στη συνέχεια, όπως λέει ο σκηνοθέτης, ζήτησε τις συμβουλές του Πολ Γκρινγκρας, ο οποίος του πρόσφερε πολύτιμη βοήθεια στη δομή του σεναρίου.
Τα γυρίσματα έγιναν στο χώρο όπου συνέβησαν τα πραγματικά γεγονότα, δηλαδή στο Γκραν Παρκ απέναντι από το ξενοδοχείο Χίλτον. Ο διευθυντής φωτογραφίας Φαίδων Παπαμιχαήλ (παντού υπάρχει ένας Έλληνας!), είπε πως με έκπληξη διαπίστωσε πως η περιοχή δεν είχε αλλάξει πολύ από το 1968. «Υπάρχουν, φυσικά, μερικά νέα κτίρια, τα οποία είτε αποφύγαμε είτε διορθώσαμε στο post-production», λέει ο Παπαμιχαήλ. «Σκοπός μου ήταν να το κάνω να μοιάζει αληθινό, όχι στιλιζαρισμένο», καταλήγει.

Στράτος Κερσανίδης strakersan@gmail.com
kersanidis.wordpress.com
Περισσότερα Άρθρα
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2020 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet