Για συνενοχή σε τράφικινγκ και παιδική δουλεία κατηγορούνται μεγάλες εταιρείες παραγωγής σοκολάτας. Τη μήνυση κατέθεσε ΜΚΟ, που δραστηριοποιείται στο χώρο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και εκπροσωπεί επτά νεαρούς από το Μάλι. Ανάμεσα στους κατηγορούμενους είναι η Mars, η Nestle και η Mondelez. Έχουν απαγγελθεί εναντίον τους κατηγορίες για αναγκαστική εργασία, αδικαιολόγητο πλουτισμό, παραμέληση ανηλίκου και άσκηση ψυχολογικής και σωματικής βίας. Τα αγόρια προέρχονται από την πόλη Σικάσσο και εργάζονταν, για χρόνια και χωρίς να λάβουν καμία αμοιβή, στις φυτείες κακάο στην Ακτή Ελεφαντοστού. Η ΜΚΟ υποστηρίζει ότι οι φυτείες μπορεί να μην ανήκουν στις εταιρείες, αλλά οι εταιρείες είναι οι αρχιτέκτονες της εφοδιαστικής αλυσίδας και για το λόγο αυτό τις βαραίνουν ευθύνες.

 

20 χρόνια αποτυχημένα προγράμματα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης

 

Η ύπαρξη παιδικής και αναγκαστικής εργασίας στις φυτείες κακάο είναι γνωστή, εδώ και χρόνια. Το 2000, ένα ντοκιμαντέρ είχε προκαλέσει ηθικό πανικό, με αποτέλεσμα η κυβέρνηση Κλίντον να ετοιμάσει νομοθετική παρέμβαση. Τελικά, οι μεγάλοι παίκτες στη βιομηχανία κακάο κάθισαν στο τραπέζι και συμφώνησαν να αντιμετωπίσουν το θέμα με εθελοντικά μέτρα και έτσι το νομοσχέδιο δεν ήρθε ποτέ στο κοινοβούλιο. Έκτοτε, αναπτύχθηκε γύρω από τη βιομηχανία ένα δυναμικό οικοσύστημα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, το οποίο χρόνια τώρα υπόσχεται να εξαλείψει τις παθογένειες που εντοπίζονται στην εφοδιαστική αλυσίδα. Πρόσφατες έρευνες, ωστόσο, αποδεικνύουν ότι τα προγράμματα κοινωνικής εταιρικής ευθύνης έχουν αποτύχει και οι εταιρείες δεν πιάνουν τους στόχους τους. Έτσι, η συμμετοχή των παιδιών στη παραγωγή κακάο στη Γκάνα και στην Ακτή Ελεφαντοστού –οι δύο χώρες είναι οι μεγαλύτεροι παραγωγοί κακάο παγκοσμίως- σημείωσε 14% αύξηση, ενώ υπολογίζεται ότι περισσότεροι από 60.000 άνθρωποι δουλεύουν στις φυτείες κακάο σε συνθήκες αναγκαστικής εργασίας.

Η αποτυχία των προγραμμάτων δεν προκαλεί έκπληξη και δεν είναι άσχετη με την αυτορυθμιστική λειτουργία, που έχει η εταιρική κοινωνική ευθύνη. Δηλαδή ότι οι εταιρείες θέτουν τους στόχους, συχνά δεν αναφέρουν την πρόοδό τους σε κάποιο ανεξάρτητο όργανο και αν δεν τους πιάσουν δεν τους ασκούνται κυρώσεις. Έτσι το 2005, η βιομηχανία κακάο δεν έπιασε τους στόχους της για εξάλειψη της παιδικής εργασίας και έδωσε παράταση στον εαυτό της μέχρι το 2008 και έπειτα μέχρι το 2010 και ούτω καθεξής. Όμως, ακόμα κι αν οι στόχοι δεν επιτυγχάνονται και οι τοπικές κοινωνίες δεν επωφελούνται, οι εταιρείες βγαίνουν κερδισμένες, γιατί μειώνεται η κριτική εναντίον τους.

Η εξαναγκαστική και η παιδική εργασία στις φυτείες, οι έρευνες δείχνουν ότι συντηρούνται από τη φτώχεια. Οι εταιρείες παραγωγής σοκολάτας για την καταπολέμησή της τρέχουν στη Γκάνα και στην Ακτή Ελεφαντοστού προγράμματα τα οποία διδάσκουν τους παραγωγούς καλές πρακτικές, ώστε να αυξήσουν την παραγωγικότητα των χωραφιών τους. Τους ασκείται, ωστόσο, η κριτική ότι τα προγράμματα αυτά είναι αναποτελεσματικά, γιατί η ρίζα του προβλήματος δεν είναι η παραγωγικότητα, αλλά οι χαμηλές τιμές στις οποίες πωλείται το κακάο.

 

Το καρτέλ της σοκολάτας

 

Η τιμή του κακάο κατέρρευσε το 2017, λόγω αυξημένης παραγωγής. Η εξέλιξη αυτή έχει επιφέρει πρόσθετη πίεση στους παραγωγούς, στους οποίους υπολογίζεται ότι φτάνει μόνο το 7% από κάθε σοκολάτας που πωλείται. To 2019, η Γκάνα και η Ακτή Ελεφαντοστού συμμάχησαν και δημιούργησαν το καρτέλ της σοκολάτας. Πολλοί είδαν ομοιότητες σε αυτή τη συμμαχία με την ίδρυση του ΟΠΕΚ το 1960, που υπήρξε όχημα για τη μεγαλύτερη ανακατανομή πλούτου από τον αναπτυγμένο προς τον αναπτυσσόμενο κόσμο. Το καρτέλ της σοκολάτας ανακοίνωσε ότι για κάθε τόνο κακάο που αγοράζουν οι εταιρείες, θα πρέπει να καταβάλλουν 400 επιπλέον δολάρια. Το μέτρο αυτό υπολογίζεται ότι θα αυξήσει 20% την τιμή του κακάο. Οι εταιρείες ανακοίνωσαν ότι θα στηρίξουν το εγχείρημα. Ωστόσο, όταν τέθηκε σε ισχύ τον Δεκέμβρη που μας πέρασε, η Mars και η Hersey κατηγορήθηκαν ότι επιχείρησαν να παρακάμψουν την επιπλέον χρέωση και οι κυβερνήσεις των δύο χώρων απάντησαν, αναστέλλοντας προσωρινά τα προγράμματα βιωσιμότητας που τρέχουν.

ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet