Πέρασε ένας χρόνος που «έφυγε» από κοντά μας ένας αγαπημένος φίλος και σύντροφος, ο Περικλής Κοροβέσης. Πέρα από τις πολλές αρετές του -που είναι γνωστές στον κόσμο από τη δράση του στη διάρκεια της χούντας και στη συνέχεια-νομίζω πως αξίζει ν’ αναφερθώ σε μια ιδιότητα που τον χαρακτήριζε έντονα σ’ όλη του τη ζωή, από την παιδική του ηλικία μέχρι το τέλος και αυτή ήταν η απόλυτη ανιδιοτέλεια και η πλήρης περιφρόνηση του χρήματος, κάτι σπάνιο βέβαια στην εποχή μας.

 

Βρήκε το δρόμο του…

 

Πιτσιρικάς, λοιπόν, δούλευε σ’ έναν έμπορο, ο οποίος τον έστελνε για θελήματα σε άλλους εμπόρους. Αυτοί συνήθιζαν να του δίνουν φιλοδώρημα κάθε φορά που τους εξυπηρετούσε. Τότε, όμως, συνέβαινε κάτι πρωτάκουστο. Ο Περικλής τους ευχαριστούσε ευγενικά, αλλά αρνιόταν να πάρει τα χρήματα λέγοντας ότι δεν τα χρειάζεται, γιατί …είχε το μισθό του!

Από τις πολλές φορές το έμαθε το αφεντικό του και τον κάλεσε στο γραφείο του. Τον ρώτησε λοιπόν γιατί δεν δέχεται τα φιλοδωρήματα και ο Περικλής απάντησε ό,τι και στους άλλους εμπόρους. Και τότε το αφεντικό του τον απέλυσε, λέγοντάς του ότι δεν είχε κανένα παράπονο, αλλά από τη συμπεριφορά του φαινόταν πως δεν αγαπάει το χρήμα. Άρα αν συνεχίσει να εργάζεται εκεί και τελικά γίνει έμπορος, είναι σίγουρο πως θα καταστραφεί. Γι’ αυτό τον απολύει, για να βρει το δρόμο του!

Και κάτι ακόμη που δείχνει επίσης την απόλυτη ανιδιοτέλειά του. Πριν αρχίσει ν’ αρθρογραφεί στην ΕφΣυν ήξερα ότι είχε οικονομικές δυσκολίες. Κι ο λόγος ήταν πως έλειπε πολλά χρόνια έξω, ενώ όταν γύρισε στην Ελλάδα αρθρογραφούσε ένα διάστημα στην Ελευθεροτυπία και τον περισσότερο καιρό -φυσικά δωρεάν- σε αριστερά έντυπα. Κάποια χρόνια δούλευε «μαύρα», τα βιβλία του δεν του απέφεραν -όπως συμβαίνει συνήθως στη χώρα μας- αξιόλογα κέρδη, τα θεατρικά του έργα τα παραχωρούσε δωρεάν σε νεανικούς θιάσους που του τα ζητούσαν και ακόμη δεν είχε βγάλει κάποια σύνταξη.

Όταν συναντηθήκαμε πάλι, αφού είχε αρχίσει να αρθρογραφεί στην ΕφΣυν και του είπα πως τώρα πια θα έχουν βελτιωθεί τα οικονομικά του, γιατί θα πληρώνεται για τα άρθρα του, το αρνήθηκε λέγοντάς μου επί λέξει πως «αποφάσισαν στην εφημερίδα, που είναι συνεταιριστική, αυτοί που έχουν κάποιο εισόδημα να μην πληρώνονται, για να πληρώνονται αυτοί που έχουν παιδάκια». Και όταν τον ρώτησα τι εισόδημα είχε, άκουσα έκπληκτος να μου λέει σοβαρά ότι έβγαλε μια σύνταξη 300 ευρώ!

 

Πιστός στις αρχές του

 

Αυτός ήταν ο Περικλής Κοροβέσης. O άνθρωπος που, αν και ήταν γνωστός σε όλο τον κόσμο, που σε μια έκδοση των Ανθρωποφυλάκων που έπεσε στα χέρια μου τον πρόλογο τον είχε γράψει ο Ζαν Πωλ Σαρτρ, που είχε δασκάλους του στο Παρίσι την αφρόκρεμα της ευρωπαϊκής διανόησης τον Ρολάν Μπαρτ, τον Πιερ Βιντάλ Νακέ, τον Μαρσέλ Ντετιέν, τον Κορνήλιο Καστοριάδη και άλλους, που ο Ρολάν Μπαρτ, όταν έπεσε η χούντα, του ζητούσε να παραμείνει στο Παρίσι για να ακολουθήσει ακαδημαϊκή σταδιοδρομία, λέγοντας του -για να τον αποτρέψει να έλθει στην Ελλάδα- «αλίμονο στη χώρα που έχει ανάγκη από ήρωες».

Αυτός που θα μπορούσε να γίνει στη Σουηδία και στη Γαλλία ό,τι ήθελε, αλλά και εδώ, στην Ελλάδα, αν έριχνε λίγο νερό στο κρασί του. Μα που έμεινε πιστός σε αυτά που πίστευε και που συνέχισε ν’ αδιαφορεί για τα υλικά αγαθά, δίνοντας σημασία μόνο σε αυτά που έχουν πραγματική αξία στη ζωή.

Έτσι αυτός, ο παγκόσμια γνωστός ήρωας της Αντίστασης ενάντια στη χούντα, ο άνθρωπος που η μαρτυρία του για τα βασανιστήρια που υπέστη κρίθηκε τόσο σημαντική, ώστε ο διευθυντής της Διεθνούς Αμνηστίας στις ΗΠΑ, Γουίλιαμ Σουλτς, στον τόμο που εξέδωσε η οργάνωση το 2007, συμπεριέλαβε τους Ανθρωποφύλακες δίπλα σε κείμενα του Βολτέρου, του Μπεκαρία, του Σολζενίτσιν, της Άρεντ, του Φουκώ, του Βιντάλ Νακέ και άλλων σημαντικών προσωπικοτήτων, έμεινε πιστός στις ιδέες του, αδιαφορώντας για αξιώματα και υλικά αγαθά.

Βλέπετε άλλοι κρίνονται άξιοι το έργο τους να βρίσκεται δίπλα σ’ αυτό του Βολτέρου και όλων αυτών των προσωπικοτήτων με το τεράστιο πνευματικό ανάστημα και άλλοι αγοράζουν τα ντουβάρια από το σπίτι του Βολτέρου στο Παρίσι και μάλιστα με χρήματα των ελλήνων φορολογουμένων -δηλαδή εκτιμώ με δανεικά και αγύριστα, όπως συμβαίνει συνήθως- νομίζοντας, οι κακόμοιροι, ότι έτσι αποκτούν λίγη από τη λάμψη του πρώην ιδιοκτήτη τους!

 

Ένας πλούσιος φτωχός

 

Αυτός ήταν ο Περικλής Κοροβέσης, ο άνθρωπος που έζησε φτωχός, αλλά πλούσιος σε ό,τι έχει πραγματική αξία στη ζωή, που παρέμεινε ασυμβίβαστος μέχρι το τέλος και πιστός στις αξίες που πίστευε. Στην ειρήνη, στην ελευθερία, στην κοινωνική δικαιοσύνη, στην αξιοπρέπεια, στη φιλία, στον έρωτα, στην αγάπη του για τις καλές τέχνες -άλλωστε ο ίδιος είχε υπηρετήσει το θέατρο ως ηθοποιός και θεατρικός συγγραφέας, αλλά υπήρξε και σημαντικός λογοτέχνης. Φυσικά θα πρέπει ν’ αναφέρω και τα τόσο σημαντικά πολιτικά άρθρα του. Ξέρω ανθρώπους που αγόραζαν την ΕφΣυν το Σάββατο για να διαβάσουν το άρθρο του.

Κι ακόμη ο Περικλής ταυτιζόταν με τον άνθρωπο όποιου χρώματος, φυλής, θρησκείας, φύλου, σεξουαλικού προσανατολισμού, που έχανε την ελευθερία του ή γινόταν θύμα εκμετάλλευσης, καταπίεσης ή περιθωριοποιούνταν. Ένιωθε με λίγα λόγια να τον αφορούν τα προβλήματα των ανθρώπων, κυρίως όσων η κοινωνία τούς έβαζε στο περιθώριο, και πάλευε γι’ αυτά με το λόγο και την πράξη. Είναι γνωστοί οι αγώνες του -εκτός των άλλων- με τον Μ. Γλέζο, τον Γ. Μπανιά, τον Π. Λάμπρου και άλλους συντρόφους για τα δικαιώματα των φυλακισμένων, αλλά και όσων διώκονταν άδικα.

Ο Περικλής δεν ξεχώριζε τον εαυτό του από τους άλλους και ούτε ένιωθε πως ανήκε σε κάποια πνευματική ή πολιτική αριστοκρατία και ούτε φυσικά εξαργύρωσε ποτέ τους αγώνες του. Μου θυμίζει τον Γιουτζήν Ντεμπς, ένα θερμαστή στους σιδηρόδρομους, που εξελίχτηκε σε συνδικαλιστή και πολιτικό ηγέτη, που ίδρυσε το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα των ΗΠΑ στα 1897 και φυσικά υπέστη διώξεις από το τότε κατεστημένο, γιατί έκανε πράξη -όπως και ο Περικλής- τα λόγια του, που τα διέσωσε ο Τζον Ντος Πάσος και που αξίζει να τ’ αναφέρω:

«Όσο υπάρχει μια τάξη κατώτερη, εγώ θα’μαι δικός της, όσο υπάρχει μια τάξη που ξεπέφτει σε υπόκοσμο, εγώ θα ΄μαι δικός της, όσο υπάρχει έστω και μια ψυχή στη φυλακή, εγώ δεν θα ‘μαι λεύτερος».

Αυτός, λοιπόν, ήταν ο Περικλής Κοροβέσης, που εκτός από τον αγώνα του ενάντια στη χούντα και την προσφορά του ως λογοτέχνης, θεατρικός συγγραφέας ,πολιτικός αρθρογράφος και κοινωνικός ακτιβιστής, προσέφερε υπηρεσίες ως μέλος του δημοτικού συμβουλίου της Αθήνας, με την παράταξη του Λέοντα Αυδή, αλλά και ως βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ από το 2007 έως το 2009, παραμένοντας μέχρι το τέλος παρών στους κοινωνικούς και πολιτικούς αγώνες με το λόγο και την πράξη του.

ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet