Φτάσαμε αισίως το 2021 και ο ελληνικός λαός αναγκάζεται να πληρώσει πάνω από 2 δισ. ευρώ, προκειμένου να «ξανασώσει» την Τράπεζα Πειραιώς. Παρόλα τα «δωράκια» εν μέσω κρίσης (Αγροτική, Κύπρου, Marfin, Millennium, Ελληνική) και τις αλλεπάλληλες ανακεφαλαιοποιήσεις όλων των συστημικών τραπεζών, περίπου 41 δισ. την επταετία 2013-2020, η τράπεζα Πειραιώς βρίσκεται μάλλον στη δυσκολότερη θέση.

Το παράδοξο, όμως, είναι ότι ενώ το Δημόσιο έχει βάλει ένα σκασμό λεφτά και κατέχει περίπου το 61,3% των μετοχών της τράπεζα Πειραιώς, η παρέμβασή του στη διοίκηση της τράπεζας είναι συμβολική.

 

Στη Βουλή το θέμα

 

Η βάση της πρωτοβουλίας του ΣΥΡΙΖΑ για να θέσει το θέμα στη βουλή ήταν να δοθούν απαντήσεις από την κυβέρνηση, τη διοίκηση του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) και τη διοίκηση της τράπεζας για την επικείμενη Αύξηση Μετοχικού Κεφαλαίου (Α.Μ.Κ).

Το θετικό από την πρωτοβουλία αυτή είναι ότι, με αφορμή την υπόθεση της Α.Μ.Κ. της Πειραιώς, φαίνεται να ανοίγει μια ευρύτερη κουβέντα για τις τράπεζες. Μια κουβέντα όμως βιαστική και αποσπασματική. Και αυτό γιατί η συζήτηση περιορίστηκε σε μία οικονομικίστικη λογική με τις τοποθετήσεις να αφορούν «την προστασία των συμφερόντων του ελληνικού Δημοσίου», παραβλέποντας τις επιπτώσεις για την κοινωνία και τους εργαζομένους της Τράπεζας Πειραιώς.

 

Μια ανακεφαλαιοποίηση με πολλά ποδάρια…

 

Η ΑΜΚ, για την οποία γίνεται ο λόγος, εντάσσεται σε ένα γενικότερο σχέδιο της τράπεζας Πειραιώς, το πολυδιαφημισμένο πλάνο εταιρικού μετασχηματισμού «SUNRISE» που ανακοινώθηκε και περιλαμβάνει τρείς πυλώνες: 1) Τιτλοποιήσεις ύψους 19 δισ. ευρώ, δηλαδή πώληση κόκκινων δανείων, 2) Α.Μ.Κ. περίπου 1 δισ. ευρώ και 3) Αύξηση των κερδών και μείωση του λειτουργικού κόστους.

Ο πρώτος πυλώνας προβλέπει πώληση κόκκινων δανείων, μια πρακτική κοινή πλέον για όλες τις τράπεζες. Επιχειρηματικά, στεγαστικά και καταναλωτικά δάνεια θα πωληθούν σε «τιμές ευκαιρίας», τη στιγμή που η δεκαετής κρίση των μνημονίων και η πανδημία έχουν ισοπεδώσει τις δυνατότητες των οφειλετών για ομαλή αποπληρωμή των δανείων αυτών. Οι πλειστηριασμοί θα ανοίξουν, σπίτια και επιχειρήσεις θα αλλάξουν χέρια εν μέσω κρίσης.

Ο δεύτερος πυλώνας, η Α.Μ.Κ, θα έχει ως συνέπεια την αλλαγή ιδιοκτησίας της τράπεζας με σημαντική ζημιά του Δημοσίου, αλλά και την απώλεια της ευκαιρίας η τράπεζα να παίξει αναπτυξιακό ρόλο στην ελληνική κοινωνία.

Ο τρίτος πυλώνας, δηλαδή η μείωση του λειτουργικού κόστους, αναφέρεται στην μείωση των καταστημάτων, από περίπου 500 που είναι τώρα σε 400, αλλά και τη μείωση του προσωπικού της τράπεζας κατά 2.400 άτομα. Αυτό σημαίνει ότι νησιά, δήμοι και ολόκληρες γεωγραφικές περιοχές (ακόμη και η εκλογική περιφέρεια του πρωθυπουργού…) μένουν χωρίς πρόσβαση σε τραπεζικές εργασίες.

Οι τοπικές κοινωνίες είναι ανάστατες και εκφράζουν τις έντονες ενστάσεις τους για τα κλεισίματα των τραπεζικών υποκαταστημάτων, των οποίων τα κριτήρια είναι άγνωστα και παντελώς αδιαφανή.

 

Χάθηκαν οι εντυπώσεις

 

Αρνητική εντύπωση προκάλεσε στους εργαζομένους της τράπεζας Πειραιώς η απουσία αναφοράς από την πλειονότητα των κομμάτων, των κοινωνικών και εργασιακών διαστάσεων της επικείμενης ανακεφαλαιοποίησης. Και ναι μεν για τη Νέα Δημοκρατία μπορεί να θεωρείται λογικό και συνεπές με την ιδεολογία και την πολιτική της, για τα υπόλοιπα κόμματα γεννιούνται ερωτήματα.

Ιδιαίτερα για τον ΣΥΡΙΖΑ που ανέλαβε την πρωτοβουλία να φέρει το θέμα στη Βουλή. Μερικές ημέρες πριν, το τμήμα εργατικής πολιτικής του ΣΥΡΙΖΑ ύστερα από πρωτοβουλία της Συσπείρωσης (παράταξης στο ΣΕΤΑΠ) κατέθεσε επίκαιρη κοινοβουλευτική ερώτηση για τη τράπεζα Πειραιώς με θέμα τη «Συνεχιζόμενη συρρίκνωση του δικτύου καταστημάτων των τραπεζών – Παραβίαση της Κλαδικής Σύμβασης της ΟΤΟΕ – Υπονόμευση των εργασιακών σχέσεων – Απολύσεις και εξαναγκασμός σε αποχώρηση των εργαζομένων στις τράπεζες.»

Σε αυτήν οι 39 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ ζητούν απαντήσεις τόσο για τη συρρίκνωση του δικτύου των τραπεζών «αφήνοντας ολόκληρες γεωγραφικές περιοχές χωρίς τραπεζικά υποκαταστήματα», όσο και για τους εργαζομένους αφού «τα προγράμματα εθελουσιών συνοδεύονται με ένα πρωτοφανές κύμα εκβιαστικών διλημμάτων, κυρίως στους εργαζόμενους των υπό κατάργηση υποκαταστημάτων, όταν ουσιαστικά τους διαμηνύεται να κάνουν χρήση της εθελούσιας, γιατί δεν θα έχουν δουλειά την επόμενη μέρα του κλεισίματος του υποκαταστήματος που εργάζονται.»

Τη στιγμή μάλιστα που είναι διακηρυγμένος πλέον στόχος της τράπεζας η μείωση του προσωπικού κατά 2.400 άτομα (!), οι εργαζόμενοι περιμένουν να ακούσουν συγκεκριμένες δεσμεύσεις και όχι κυβερνητικές αοριστίες και χρηματοπιστωτικές αναλύσεις.

 

Να συναντηθεί η κοινωνία με την οικονομία.

 

Παρότι από την αρχή της κρίσης το δημόσιο χρήμα ρέει άφθονο στις τράπεζες οι πολίτες βιώνουν τις αρνητικές συνέπειες των εφαρμοζόμενων τραπεζικών πολιτικών. Τα αυστηρά τραπεζικά κριτήρια χρηματοδότησης αφήνουν απέξω χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις που χωρίς βοήθεια δεν πρόκειται να ορθοποδήσουν. Υψηλές προμήθειες, πιέσεις για αγορά ασφαλιστικών προϊόντων, κλείσιμο και υποστελέχωση τραπεζικών καταστημάτων δημιουργούν έντονη δυσαρέσκεια στη κοινωνία.

Η «τεχνολογική και ψηφιακή επανάσταση» που ευαγγελίζονται οι τραπεζίτες όπου σταθούν και όπου βρεθούν έχει (και) σημαντικές αρνητικές κοινωνικές συνέπειες, με βασική τον αποκλεισμό πολλών ομάδων πολιτών (π.χ. ηλικιωμένοι) από την τραπεζική εξυπηρέτηση.

Η συζήτηση για τις τράπεζες και το ρόλο τους στην ελληνική οικονομία και κοινωνία δεν θα σταματήσει εδώ. Το θέμα θα μας απασχολήσει και στο μέλλον, αν λάβουμε υπόψη την κατάσταση των ελληνικών τραπεζών, με ορατό το ενδεχόμενο σύντομα το Δημόσιο να κληθεί να τις ξανασώσει.

Μια συζήτηση κατεξοχήν πολιτική και ας θέλουν κάποιοι να θάβεται κάτω από τόνους αριθμών και οικονομικών αναλύσεων. Στη συζήτηση αυτή δεν μπορεί να μην υπάρχει ένα συνεκτικό σχέδιο δράσης, μία προοδευτική εναλλακτική πρόταση που στο κάδρο θα περιλαμβάνει την κοινωνία την οικονομία και τους εργαζόμενους.

Σταμάτης Μπούκας Ο Σταμάτης Μπούκας είναι εκλεγμένος διοικητικός σύμβουλος στο Σύλλογο Εργαζομένων Τράπεζας Αγροτικής-Πειραιώς (ΣΕΤΑΠ) με την παράταξη της Συσπείρωσης. Περισσότερα Άρθρα
Πρόσφατα άρθρα ( Εργασία )
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet