Ενενήντα έργα έχουν επιλεγεί για τη μεγάλη, πρώτη στην Ισπανία, αναδρομική έκθεση της Τζόρτζια Ο Κίφι (1887-1986) στο Museo Nacional Thyssen-Bornemisca στη Μαδρίτη. Μια έκθεση που παρουσιάζει όλη την πορεία της αμερικανίδας καλλιτέχνιδας, από τις πιο σημαντικές της αμερικάνικης ζωγραφικής του 20ού αιώνα, και που αναπτύσσεται σε οκτώ ενότητες οι οποίες καλύπτουν τη βιογραφία της, κυρίως τα ταξίδια της από τα οποία είχε εμπνευστεί πολλά από τα έργα της.

 

Η Τζόρτζια Ο Κίφι έκανε το ντεμπούτο της στο χώρο της τέχνης, το 1916, συμμετέχοντας σε μια ομαδική έκθεση στη Νέα Υόρκη, ενώ μερικά χρόνια αργότερα, στα μέσα της δεκαετίας του ’20, είχε ήδη αναγνωριστεί ως ιδρυτικό μέλος του αμερικάνικου μοντερνισμού και στη συνέχεια υπήρξε η πρώτη γυναίκα που παρουσίασε αναδρομική έκθεση στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της ΝΥ (MOMA). Η στρατευμένη φεμινίστρια, επίσης καλλιτέχνις, Τζούντι Σικάγο, με αφορμή την αναδρομική της Ο Κίφι στην Tate του Λονδίνου, το 2019, είχε υπενθυμίσει ότι οι γυναίκες για αιώνες δεν είχαν πρόσβαση στις σπουδές, δεν επιτρεπόταν να έχουν πρόσβαση σε ατελιέ, κυρίως στη μελέτη γυμνού. Επίσης, ότι η έλευση της αφηρημένης τέχνης άλλαξε καταλυτικά τις αντιλήψεις, επηρεάζοντας πολύ τους νέους καλλιτέχνες, που για πρώτη φορά επινόησαν τη δική τους γλώσσα με τρόπους που πριν θα ήταν αδιανόητοι. Οι καλλιτέχνιδες εκμεταλλεύτηκαν αυτήν την πρωτόγνωρη ελευθερία και η Ο Κίφι ήταν από τις πρώτες που μετέφρασε τη γυναικεία αίσθηση του εαυτού σε οπτική φόρμα.

H Ο Κίφι γεννήθηκε (1887) και μεγάλωσε στο Ουισκόνσιν, σε μια φάρμα, κάνοντας μαθήματα ζωγραφικής στο σπίτι. Σπούδασε στο Art Institute στο Σικάγο και στη συνέχεια στη δημιουργημένη από φοιτητές, κυρίως γυναίκες, σχολή Art Students League στη Ν. Υόρκη. Γρήγορα εγκατέλειψε τον ρεαλισμό ακολουθώντας τη μοντερνιστική ιδέα, ότι το αντικείμενο των καλλιτεχνών πρέπει να είναι οι προσωπικές ιδέες και τα συναισθήματά τους και ότι αυτά θα πρέπει να οπτικοποιούνται μέσα από την αρμονική συνύπαρξη των γραμμών, του χρώματος, αλλά και των φωτοσκιάσεων, σύμφωνα με μια ιαπωνική τεχνική. Το 1915 διδάσκει στο Κολούμπια αναπτύσσοντας το προσωπικό της εκφραστικό ιδίωμα και δημιουργώντας με κάρβουνο το πρώτο της αφηρημένο έργο No. 3–Special. Το 1918 θα συναντήσει τον πρωτοποριακό φωτογράφο και γκαλερίστα Άλφρεντ Στίγκλιτζ, τον οποίο αργότερα θα παντρευτεί και θα μείνουν μαζί μέχρι το θάνατό του το 1946. Ο Στίγκλιτζ ήταν ο μόνος που υποστήριζε ότι η αμερικάνικη τέχνη ήταν ίσης αξίας με την ευρωπαϊκή και ότι οι γυναίκες δημιουργούν τέχνη ίσης αξίας με αυτήν των αντρών. Χαρακτήρισε εξαρχής τους πίνακες της Ο Κίφι ως έργο μιας σεξουαλικά απελευθερωμένης γυναίκας ενώ ο ίδιος πολλές φορές, με το βλέμμα του αυτό, είχε φωτογραφίσει το σώμα της μπροστά από τους πίνακές της. Η Ο Κίφι, που είχε γίνει μέλος του National Woman’s Party, της πιο ριζοσπαστικής φεμινιστικής οργάνωσης των αρχών του 20ού αιώνα στις ΗΠΑ, είχε αρνηθεί αυτήν τη σεξουαλικοποιημένη δημόσια εικόνα της που ο Στίγκλιτζ είχε δημιουργήσει γι’ αυτήν. Πάντως χωρίς να έχει αρνηθεί ποτέ την αφηρημένη τέχνη με τις φόρμες που είχε γίνει γνωστή, όπως στον πρώτο της πίνακα, τις καμπύλες, τα οβάλ σχήματα και τα σπιράλ, από τα μέσα της δεκαετίας του ’20, άρχισε να δημιουργεί τα πιο χαρακτηριστικά έργα της, τα υπερμεγέθη λουλούδια της που μοιάζουν σαν να τα κοιτάζεις μέσα από το μεγεθυντικό φακό. Στους πίνακες αυτούς, που αποτέλεσαν για τους κριτικούς απόδειξη ότι η γυναικεία φύση ήταν η βάση του έργου της Ο Κίφι, στο κέντρο τους διακρίνει κανείς μια ανδρόγυνη μορφή, που «χαλάει» την πρώτη εντύπωση.

 

 

Σε αυτή τη δεκαετία, φιλοτέχνησε μερικά από τα πιο γνωστά έργα της όπως το Black Iris, αλλά και τους ουρανοξύστες της Ν. Υόρκης καθώς και έργα φύσης, ανακλήσεις από την παιδική της ζωή στο Ουισκόνσιν. Το ταξίδι της στο Νέο Μεξικό, το 1929, που 20 χρόνια αργότερα θα γίνει η μόνιμη κατοικία της, η επαφή της με την ισπανική κουλτούρα και το άγριο τοπίο, τόσο αντίθετα με την αστική καθημερινότητα του Μανχάταν, δίνουν νέες κατευθύνσεις στη δουλειά της κι από εκεί εμπνέεται τα έργα με την εκπληκτική γλυπτική απόδοση των τοπίων, τα νεκρά ζώα και τα «τοτέμ» κρανία, ενώ τότε ξεκινούν και οι εξερευνήσεις σε άλλες χώρες: Στις βουνοκορφές του Περού, στο όρος Φούτζι στην Ιαπωνία, μεταξύ άλλων. Αυτά τα ταξίδια τής εμπνέουν ένα νέο θέμα: εικόνες ουρανού με σύννεφα, που τις παρατηρούσε από το παράθυρο του αεροπλάνου. 75 χρονών, πάσχοντας από εκφύλιση ωχράς κηλίδας, σταμάτησε να ζωγραφίσει. Πέθανε στη Σάντα Φε, το 1986, σε ηλικία 98 χρονών.

 

Εξαιρετική η   ξενάγηση στον ιστότοπο του Μουσείου: www.museothyssen.org/en/thyssenmultimedia/virtual-tours/immersive/georgia-okeeffe

Άλλες πηγές: www.okeeffemuseum.org/about-georgia-okeeffe www.britannica.com/topic/Britannica-Online

ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet