Φεύγοντας ο καυτός Αύγουστος, άφησε τις τελευταίες μέρες του χρήσιμο υλικό για τους πολιτικούς οιωνοσκόπους: μια πρώιμη δημοσκόπηση, που προσπαθούσε να διαβλέψει τις επιπτώσεις των καταστροφικών πυρκαγιών, και τα πρώτα αποτελέσματα ενός ανασχηματισμού, με τον οποίο η κυβέρνηση επιχείρησε να απαντήσει στα πλήγματα που δέχτηκε πρόσφατα.

Η δημοσκόπηση παρουσιάζει ενδιαφέρον, γιατί καταγράφει μια αισθητή μείωση του ποσοστού της ΝΔ σε αντίθεση με την ως τώρα ανεπαίσθητη διολίσθησή του. Οσοι θέλουν να βλέπουν το ποτήρι μισογεμάτο, συμπεραίνουν ότι μια μείωση της τάξης του 2% είναι μάλλον μικρότερη της αναμενόμενης. Οσοι τείνουν να βλέπουν το ποτήρι μισοάδειο, μπαίνουν στον πειρασμό να συμπεράνουν ότι άρχισε η αντίστροφη μέτρηση για τον κ. Μητσοτάκη και τη ΝΔ.

 

Η κυβέρνηση δεν μένει πια αλώβητη

 

Μπορεί η τελευταία αυτή εκτίμηση να είναι υπερβολική, η αλήθεια, όμως, είναι πως υπάρχει ισχυρή πιθανότητα αυτό το αποτέλεσμα να επιβεβαιώνει την τάση που είχε ήδη διαφανεί στις μετρήσεις για τα αποτελέσματα της κυβερνητικής πολιτικής στο πεδίο της πανδημίας. Δηλαδή, την αύξηση της κριτικής διάθεσης απέναντι στην κυβέρνηση και της δυσπιστίας για την αποτελεσματικότητα της κυβερνητικής πολιτικής. Στοιχεία που οδήγησαν και στη σταδιακή αποδόμηση της σχεδόν καθολικής αποδοχής της στη διάρκεια του πρώτου πανδημικού κύματος.

Αν έχει βάση η εκτίμηση αυτή, τότε επιβεβαιώνεται ο αργός αλλά σταθερός περιορισμός της δυνατότητας της κυβέρνησης της ΝΔ να περνάει αλώβητη μέσα από τις σοβαρές δυσκολίες, που η πολιτική της δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσει – όταν δεν τις επιδεινώνει ή και τις προκαλεί. Μέχρι τώρα, αξιοποιώντας τη δυναμική τής μεταρρυθμιστικής επαγγελίας της, δυσαρέσκειες για την προηγούμενη κυβέρνηση, την προστατευτική ασπίδα του μιντιακού συστήματος και του καλοστημένου προπαγανδιστικού μηχανισμού της, ακόμα και την κοινωνική ανοχή που ευνοούσε η πανδημία, κατάφερνε να μένει σε μεγάλο βαθμό στο απυρόβλητο. Φαίνεται ότι το πλεονέκτημα αυτό αρχίζει να αδυνατίζει. Κι αυτό κρίνεται αρκετά σοβαρή εξέλιξη ακόμα και στους κυβερνητικούς κύκλους.

 

Ασφαιρος ανασχηματισμός

 

Αυτό τουλάχιστον δείχνει η βιαστική προσπάθεια να αμβλυνθούν τα αρνητικά σημάδια με το εύρημα του ανασχηματισμού. Μόνο που, και με τον ανασχηματισμό, επιβεβαιώθηκαν. Επιβεβαιώθηκε ότι έχουν στενέψει τα περιθώρια ελιγμών και τα αποθέματα στελεχών του κ. Μητσοτάκη, με αποτέλεσμα να μην μπορεί να διατηρήσει το προφίλ μιας τεχνοκρατικής και επιτελικής κεντροδεξιάς κυβέρνησης των αρίστων. Οι αντικατάσταση όσων διαχειρίστηκαν καυτές πατάτες, δεν μπόρεσε να μεταμφιεστεί σε αυτοκριτική για «τυχόν λάθη», από τη στιγμή που παραμένουν στην κυβέρνηση. Η θυσία του κ. Χρυσοχοΐδη μένει χωρίς αντίκρισμα με τη συνέχιση της ίδια πολιτικής. Και η τοποθέτηση του κ. Πλεύρη στο υπουργείο Υγείας χρωματίζει με ακόμα πιο ακροδεξιούς τόνους το κυβερνητικό σχήμα, ενώ προϊδεάζει για μια πολιτική σκληρή για τους εργαζόμενους στον κλάδο και φιλική προς τα ιδιωτικά συμφέροντα που καραδοκούν. Οσο για το «κόλπο» με τον κ. Αποστολάκη –έτσι το χαρακτήρισαν φιλικά προς την κυβέρνηση μέσα– σηματοδότησε τις δυσκολίες που έχουν πια ακόμα και τα τελευταία να διατηρήσουν την εικόνα της σοβαρής κυβέρνησης. Μαζί με το επιτελικό μοιάζει να κλυδωνίζεται και το επικοινωνιακό κράτος.

 

Σημείο καμπής;

 

Θα μπορούσε εύλογα να υποστηριχθεί ότι βρισκόμαστε σε ένα σημείο καμπής. Γίνεται ορατή η δυνατότητα αποτελεσματικότερης απόκρουσης της κυβερνητικής πολιτικής που προσκρούει στις ανάγκες και τις προσδοκίες των λαϊκών τάξεων και η δημιουργία προϋποθέσεων για την απόρριψή της από την πλειονότητα. Παρότι η κυβέρνηση συνεχίζει επιθετικά την αντιλαϊκή πολιτική της, διαμορφώνονται προϋποθέσεις υποχρέωσής της σε αμυντική, απολογητική θέση. Για την αντιπολίτευση, και ιδίως την αξιωματική, διαμορφώνονται δυνατότητες για ενίσχυση της αξιοπιστίας και της επιρροής του λόγου της σε ευρύτερα λαϊκά στρώματα.

Μιλάμε για δυνατότητες γιατί στην πολιτική δεν υπάρχουν αυτοματισμοί. Η πτώση του ενός δεν σημαίνει άνοδο για τους άλλους. Όπως σωστά παρατηρούσε ένας σύντροφος, όσο κι αν κλυδωνίζεται μια κυβέρνηση, δεν πέφτει αν δεν αναδειχτεί η πολιτική δύναμη που θα μπορέσει να την ρίξει. Οι δυνατότητες χρειάζεται να αξιοποιηθούν. Για τον σκοπό αυτό δεν αρκούν κινήσεις τακτικής, πολύ λιγότερο απαντήσεις στο επικοινωνιακό πεδίο. Ο αγώνας αυτός δεν γίνεται να κερδηθεί στα σημεία, αλλά με μια νίκη - επαγγελία ριζικής αλλαγής.

 

Στρατηγική αντιπαράθεση

 

Χρειάζεται, με άλλα λόγια, μια στρατηγική αντιπαράθεση, με την προβολή και εκλαΐκευση ενός εναλλακτικού προγράμματος, που δεν μπορεί να υπονομευτεί σαν σχέδιο εναλλαγής, διαδοχής απλώς μιας κυβέρνησης. Χωρίς αυτό, χωρίς τη διεκδίκηση της εκλογικής επικράτησης με βάση αυτό και τη συνθηματοποίηση της ανάγκης για αλλαγή, η σύγκριση θα γίνεται σε διαχειριστικό επίπεδο, με βάση το δίπολο ικανότητα-ανικανότητα. Δηλαδή, σε ένα πεδίο όπου η διαφορετικότητα και η ανάδειξή της δεν ευνοείται, ενώ η σημασία της δεν συνειδητοποιείται. Η σύγκριση γίνεται χωρίς την αμφισβήτηση της κυριαρχίας του νεοφιλελεύθερου ιδεολογήματος, με αποτέλεσμα να διατηρεί την πλεονεκτική θέση που κατέχει σήμερα. Η εκλογική νίκη δεν διεκδικείται με επιτυχία χωρίς τη διεκδίκηση της ιδεολογικής ηγεμονίας. Χωρίς την επικράτηση των αξιών της αλληλεγγύης έναντι του ανταγωνισμού, της ισοτιμίας έναντι των ανισοτήτων, της δημοκρατίας και της συμμετοχής έναντι του αυταρχισμού και της επιβολής, του δημόσιου και του συλλογικού έναντι του «νόμου» της αγοράς, της προστασίας του περιβάλλοντος έναντι της παράδοσής του στην κερδοσκοπική εκμετάλλευση. Δηλαδή, χωρίς την απαξίωση των συνταγών που μας οδήγησαν και μας οδηγούν στην κρίση και τη χρεοκοπία, τη στιγμή που μας υπόσχονται αγοραίους παραδείσους.

Ο προσεκτικός αναγνώστης θα εντοπίσει στην πρόσφατη συνέντευξη του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ Αλ. Τσίπρα στην «Εφημερίδα των Συντακτών» αναφορές στην ανάγκη μιας τέτοιας στρατηγικής. Από τον υπαινιγμό για το πρόβλημα ως την επίλυσή του υπάρχει για τον ΣΥΡΙΖΑ πολύς δρόμος και πολλή δουλειά ακόμα. Οχι τόσο στο πεδίο των επεξεργασιών, όσο μέσα στο λαό.

ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet