«Στο σχολείο του παιδιού μου υπάρχουν πολλά μεταναστάκια. Στην τράπεζα της λεωφόρου δουλεύει ταμίας ομοφυλόφιλος, τον ξέρω καλά. Στο ταχυδρομείο πιάνουν θέσεις στην ουρά μουσουλμάνοι».

Ο  φασισμός μεγαλώνει όταν ο απλός άνθρωπος της διπλανής πόρτας δίνει το όνομα του απλού ανθρώπου της παραδιπλανής πόρτας. Όταν ο μικρασιάτης πρόσφυγας γινόταν δαχτυλοδειχτούμενος. Ο φασισμός δυναμώνει με τον φόβο του καλού χριστιανού γιατί είναι πολλά τα παιδιά των προσφύγων, πολλοί οι μετανάστες, πολλοί οι μουσουλμάνοι, πολλοί οι Εβραίοι. Ο φασισμός τρέφεται με την στοχοποίηση. Να γιατί μασάει ανθρώπους και φτύνει ονόματα.

Ο φασισμός τρέφεται με την διεκτραγώδηση της κρίσης,  της φθοράς, της αλλοίωσης. Κοιτάει από τα παράθυρα τα τραπεζάκια του νηπιαγωγείου και βλέπει εχθρούς. Βλέπει στα πρόσωπα των παιδιών κίνδυνο αλλοίωσης. Βλέπει αφελληνισμό στα καρεκλάκια του νηπιαγωγείου. Μόνο αντίδοτο βλέπει την καθαρότητα, μόνη αυτή μπορεί να αντισταθεί στην ανομία, την κοινωνική αταξία και την ανασφάλεια. Ο φασισμός θέλει μια πρόσληψη της καθαρότητας απλή, προσιτή, ορατή στον καθένα: έξω ακριβώς από την πόρτα του σπιτιού του, στη λαϊκή αγορά, στο πεζοδρόμιο, στην πλατεία, στο σχολείο της γειτονιάς. Να αγγίζει τις καθημερινές του λειτουργίες. Να παίρνει μορφή στο δικό του πεδίο αναφοράς, να επηρεάζει τον δικό του «ακάθαρτο βιόκοσμο». Ακόμα και αν δε φοβάται, να μάθει να φοβάται.

Οι «παραστάσεις καθαρότητας» της Χρυσής Αυγής στις λαϊκές αγορές, οι επιθέσεις στους αλλοδαπούς μικροπωλητές, η καταστροφή των πάγκων τους, ο έλεγχος των χαρτιών τους στο όνομα της καταπολέμησης του παραεμπορίου ήταν αυτή ακριβώς η αναπαράσταση του τελετουργικού της εκκαθάρισης. Αυτό ακριβώς επιχείρησε να αναπαραστήσει στο λεκτικό επίπεδο ο Μπογδάνος. Επιχείρησε μια επιτέλεση: η δημοσιοποίηση στοιχείων των νηπίων ήταν μια δημόσια τελετή καταδίκης του ξένου. Ήταν και μια συμβολική υπέρβαση. Ακόμα και η νηπιακή ηλικία είναι πλέον ελεγκτέα, δεν υπάρχει ηλικιακό ή άλλο όριο στην ανάγκη καθαρότητας.  Στην προηγούμενη περίοδο τη δημοσιοποίηση στοιχείων για σχολεία την επιδίωκαν οι χρυσαυγίτες, ο Λαγός κι ο Παναγιώταρος. Τώρα που αυτοί βρέθηκαν πίσω από της φυλακής τα σίδερα, κάποιος πρέπει να κάνει τη δουλειά. Τώρα ο Μπογδάνος θέλει να γίνει ο λαγός της νέας ακροδεξιάς, να μην πάνε οι ψήφοι χαμένες. Στόχος δεν είναι μόνο να ενεργοποιηθεί ο κοινωνικός αυτοματισμός. Στόχος είναι να δοκιμάζονται διαρκώς τα όρια της δημοκρατίας, να αγκομαχάνε αμήχανοι οι θεσμοί, μοιραίοι κι άβουλοι αντάμα. Στόχος να ζορίζονται οι άμυνές μας. Και στόχος δικός του ατομικός βέβαια, να προκαλεί για να μένει στον αφρό όπως επιπλέει ο φελλός.

Ο φασισμός έχει έμμονη προκατάληψη με την παρακμή της κοινωνίας, τον εξευτελισμό και τη θυματοποίηση (Paxton). Αυτό μάς θύμισε ο Μπογδάνος. Και μη νομίσει κανείς πως ο Μπογδάνος είναι ακίνδυνος επειδή είναι γραφικός. Ακόμα και μια γκροτέσκα φιγούρα, ένας μπουφόνος μπορεί να είναι επικίνδυνος. Ένας αυτάρεσκος κορδωμένος παλιάτσος που ξεστομίζει πομπώδεις βλακείες. Ένας σαλτιμπάγκος που φωτογραφίζεται κάνοντας μούτες, ένας καμαρωτός κλόουν που αποφάσισε να αναρριχηθεί τη σκάλα του δημόσιου γελωτοποιού. Μπορεί λοιπόν ο Μπογδάνος να προκαλεί γέλιο, οργή ή αηδία. Όμως είναι επικίνδυνος κι ας είναι γραφικός ή γκροτέσκος.

Εξάλλου, ο φασισμός φορούσε συχνά δυο πρόσωπα, σαν άλλος Ιανός. Δίπλα στον φανφαρόνο Μουσολίνι στέκονταν οι δολοφόνοι μελανοχίτωνες. Ο φασισμός είναι ένας Janus bifrons, ένας διπρόσωπος Ιανός. Το τέρας δεν βγάζει πάντα από το στόμα φωτιές σαν τους νεοναζί των ταγμάτων εφόδου, μπορεί να βγάζει και γλίτσα σαν τον βουλευτή που ζήλεψε τον Ηρώδη. Πάλι τέρας είναι. Ο φασισμός δεν έρχεται πάντα με το τρομακτικό πρόσωπο του θηρίου. Μπορεί να έρχεται και με το πρόσωπο του γελοίου.

Η γελοιότητα μπορεί να κρύβει τον μεταφασίστα όπως έκρυβε η κουκούλα τον μπόγια. Κάποιοι είπαν «Έλα μωρέ, ποιος τον παίρνει σοβαρά;». Να το ξαναπούμε: η δημοσιοποίηση ονομάτων των μαθητών και της νηπιαγωγού τους δεν είναι λιγότερο τρομακτική επειδή την έκανε ο Μπογδάνος. Όπως και καμιά δημόσια συγγνώμη προς το Ισραήλ και την εδώ εβραϊκή κοινότητα δεν μπορεί να αλλάξει το απίστευτο: πρώτη φορά στα χρονικά έχουμε τρεις πατεντάτους αντισημίτες πρωτοκλασάτους υπουργούς. Και κρατάμε και κάτι ακόμα. Καμιά συγγνώμη δεν αρκεί, ούτε του Μπογδάνου ούτε των τριών υπουργών του ΛΑΟΣ, για έναν λόγο: προσχηματικά ελίσσονται, πετάνε το έρμα που τους εμποδίζει αλλά κρατάνε το σκάφος. Σε καμιά περίπτωση δεν αρνούνται το ιδεολογικό και αξιακό πλαίσιο, τμήμα του οποίου είναι ο ρατσισμός, ο αντισημιτισμός, η ομοφοβία που κάποτε αποκηρύσσουν. Αμετανόητοι ακροδεξιοί, «μεταμελημένοι» αντισημίτες ή κυνηγοί νηπίων. 

Και πάνω από όλους, μοιραία φιγούρα, ο πρωθυπουργός. Στην καλύτερη περίπτωση, ανεπίγνωστος κι ανίκανος να καταλάβει. Στην χειρότερη, κυνικός εισαγωγέας του Βίζνεγκραντ στην Ελλάδα.

Κωστής Παπαϊωάννου Ο Κωστής Παπαϊωάννου είναι εκπαιδευτικός. Διευθύνει το Σημείο για τη Μελέτη και την Αντιμετώπιση της Ακροδεξιάς. Περισσότερα Άρθρα
Πρόσφατα άρθρα ( Κοινωνία )
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet