Η κρίση στη Βόρεια Μακεδονία πρέπει να επιλυθεί με μεγάλη υποστήριξη και βοήθεια από τη διεθνή κοινότητα, λέει στην Εποχή η Σόνια Στογιαντίνοβιτς, καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο των Σκοπίων. Η συνέντευξη έγινε το βράδυ της Τετάρτης, και ενώ την Πέμπτη δεν προχώρησε στο κοινοβούλιο η πρόταση δυσπιστίας προς την κυβέρνηση, γιατί η αντιπολίτευση δεν κατάφερε να συμπληρώσει τον απαραίτητο αριθμό των 61 βουλευτών, αφού ο Κστριότ Ρετζέπ, βουλευτής του αλβανικού κόμματος Besa, δεν ακολούθησε την κομματική γραμμή και στήριξε τον Ζάεφ.

 

 

Μιλώντας για την πολιτική κρίση που δημιουργήθηκε μετά την αρχική απόφαση του Ζάεφ να παραιτηθεί, λόγω του καταποντισμού του SDSM στις δημοτικές εκλογές και της ταυτόχρονης ανόδου που είχε το VMRO-DPMNE, ποια είναι η εξήγησή σου για αυτά τα εκλογικά αποτελέσματα;

Τα αποτελέσματα αποτύπωσαν τη γνωστή πρακτική του εκλογικού σώματος της Βόρειας Μακεδονίας σε όλες τις εκλογικές αναμετρήσεις. Στόχος ήταν να τιμωρηθεί η κυβέρνηση και να εκφραστεί η οργή και η δυσαρέσκεια για την κυβερνητική πολιτική ψηφίζοντας την αντιπολίτευση, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη ότι ίσως εκλεγεί ένα μεγαλύτερο κακό. Αυτή η συμπεριφορά σε πολλές εκλογικές αναμετρήσεις έφερε το VMRO-DPMNE στην κυβέρνηση, ή το βοήθησε να εκλέξει δήμαρχους, ή διέλυσε την κυβέρνησή του και το αντίστροφο. Σε μια ευρύτερη εικόνα, πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη ότι το VMRO-DPMNE έχει ένα μακροχρόνιο και σταθερό εκλογικό σώμα και, σε σύγκριση με το SDSM, διατηρεί την επαφή του με τα μέλη και τους ψηφοφόρους του σε όλες τις περιόδους, ανεξάρτητα από τη θέση στην οποία βρίσκεται. Αντίθετα, οι Σοσιαλδημοκράτες έχουν μειώσει την επαφή και την επικοινωνία τους με το εκλογικό τους σώμα, ειδικά σε τοπικό επίπεδο, γεγονός που συνέβαλε στο τελικό αποτέλεσμα. Επίσης, το αποτέλεσμα των Σοσιαλδημοκρατών δεν προέρχεται μόνο από τις ανεκπλήρωτες υποσχέσεις τους σε τοπικό επίπεδο, αλλά και από τις αποφάσεις και τους ελιγμούς που έγιναν από την κεντρική κυβέρνηση. Αν και δεν συνηθίζεται στις προεκλογικές πρακτικές η ανάμειξη των τοπικών, κεντρικών και εθνικών προβλημάτων, αυτή τη φορά θέματα, όπως η διαμάχη με τη Βουλγαρία, αναμείχτηκαν στις εκστρατείες σχεδόν όλων των κομμάτων με τα εθνικά και τα τοπικά προβλήματα. Και αντί να επικεντρωθούν στις διαβρωμένες υποδομές της χώρας ή στην κακή παροχή νερού στις αγροτικές περιοχές, οι εκστρατείες τους έδωσαν έμφαση στα εθνικά προβλήματα και στην εξωτερική πολιτική.

 

Πώς βλέπεις την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί;

Η Βόρεια Μακεδονία βρίσκεται σε πολιτική κρίση σχεδόν από την ανεξαρτησία της το 1991. Η κατάσταση αυτή θα λυθεί, ανεξάρτητα από το αν θα έχουμε πρόωρες βουλευτικές εκλογές, μια παλιά νέα κυβέρνηση με τον Ζόραν Ζάεφ που άλλαξε ξανά την απόφασή του για την παραίτησή του ή μια νέα κοινοβουλευτική πλειοψηφία με επικεφαλής το VMRO-DPMNE. Οι ξένοι παράγοντες που διαδραματίζουν πάντα τον κύριο ρόλο πίσω από τις κουρτίνες για τη δημιουργία κυβερνήσεων, δεν θα επιτρέψουν τη διάλυση αυτού του κράτους, παρά μόνο εάν είναι προς το συμφέρον τους. Αν και είμαστε ανεξάρτητοι από τη Γιουγκοσλαβία από το 1991, θεωρούμαστε ακόμα ένα νέο κράτος χωρίς παράδοση στη σταθερή ανάπτυξη και στην πολιτική. Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος του προβλήματος δεν βρίσκεται εξ ολοκλήρου στα χέρια των Μακεδόνων πολιτικών. Η σταθερότητα που απαιτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και δόθηκε από τον Ζάεφ με την μορφή της υπογραφής της Συμφωνίας των Πρεσπών και με την ένταξη στο ΝΑΤΟ, είναι ο καθρέφτης της προσέγγισης που έχει η ΕΕ απέναντι στη Βόρεια Μακεδονία. Το δικαστικό σύστημα της χώρας την τελευταία δεκαετία σημειώνεται με χαμηλό επίπεδο ανάπτυξης στις αναφορές προόδου, ενώ ο δείκτης της διαφθοράς φτάνει στο 35 (σημ: άριστα είναι το 100) και δεν έχει παρουσιαστεί καμία σημαντική αλλαγή τα τελευταία χρόνια. Το όραμα για το μέλλον της Βόρειας Μακεδονίας είναι στενόμυαλο και αυτό που επαναλάμβανε ο Ζάεφ είναι ότι δεν έχουμε μέλλον χωρίς ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μετά τους τελευταίους αποκλεισμούς από τη Βουλγαρία και τη χλιαρή έως σχεδόν αδιάφορη αντίδραση της ΕΕ σχετικά με αυτό το ζήτημα, η κρίση πρέπει να επιλυθεί με μεγάλη υποστήριξη και βοήθεια από τη διεθνή κοινότητα.

 

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας που προσπάθησε να φτιάξει το VMRO-DPMNE;

Η πλειοψηφία αυτή αποτελεί μέρος της πραγματικής εικόνας της μακεδονικής κοινωνίας, στην οποία ο εθνικισμός και ο αντιδραστικότητα διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο. Η συμφωνία μεταξύ του VMRO-DPMNE, του αλβανικού κόμματος Besa, της Συμμαχίας των Αλβανών, και του αριστερού κόμματος Λέβιτσα αφήνει την εντύπωση μιας χίμαιρας, λόγω των αντίθετων πολιτικών, ιδεολογιών και θέσεων σχετικά με τη Συμφωνία των Πρεσπών, την εξωτερική πολιτική της χώρας, και τη θέση των Αλβανών στην κοινωνία. Το VMRO και η Λέβιτσα είναι κατά της Συμφωνίας των Πρεσπών, ενώ τα αλβανικά κόμματα είναι μεταξύ στήριξης και αδιαφορίας. Η Λέβιτσα αντιτίθεται ευθέως στη Συμφωνία της Οχρίδας (OFA) και ισχυρίζεται ότι θα επιδιώξει μια αναθεώρησή της όταν θα γίνει μέρος της κυβέρνησης, ενώ τα αλβανικά κόμματα είναι ισχυροί υποστηρικτές της OFA, η οποία εγγυάται τα δικαιώματά τους που αποκτήθηκαν μετά τη σύγκρουση του 2001. Ο κύριος στόχος τους είναι να κερδίσουν την κυβέρνηση, να στείλουν το SDSM και το DUI στην αντιπολίτευση και να μοιράσουν την τούρτα που λέγεται υπουργικές έδρες χωρίς καμία στρατηγική και κανένα όραμα για το πώς να οδηγήσουν τη χώρα. Είναι καιρός να σπρωχτεί το DUI στην αντιπολίτευση, γιατί αυτό το αλβανικό πολιτικό κόμμα είναι συνεχώς στην κυβέρνηση από το 2002 και βασίζεται στα θεμέλια της αλβανικής τρομοκρατικής οργάνωσης UCK που ξεκίνησε τη σύγκρουση το 2001. Το μόνο κοινό χαρακτηριστικό που μοιράζονται όλα αυτά τα κόμματα είναι ο προφανής εθνικισμός τους.

 

Πώς ερμηνεύεις την νέα απόφαση του Ζάεφ να μην παραιτηθεί από την ηγεσία του SDSM;

Η κυβέρνηση του Ζάεφ έχει εφαρμόσει τις μεγάλες αλλαγές που απαιτούνται από τη διεθνή κοινότητα, όπως την επίλυση της διαφοράς για το όνομα με την Ελλάδα και την ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ. Ωστόσο, ο ίδιος δεν έχει δείξει μια ισχυρή ηγεσία στην κυβέρνηση και στο κόμμα του, γιατί ήταν πολύ ευέλικτος στην πολιτική του συμπεριφορά, στις δηλώσεις του και στις κυβερνητικές αποφάσεις. Κάνει μια δήλωση το πρωί και το βράδυ την εντελώς αντίθετη, αφήνοντας την εντύπωση ενός αρκετά ασταθούς πολιτικού χωρίς ισχυρή ραχοκοκαλιά. Αυτή η συμπεριφορά ήταν πολύ ορατή όταν εμφανίστηκε το πρόβλημα με τη Βουλγαρία. Όσον αφορά την απουσία του από το SDSM, δεν είμαι απολύτως βέβαιη εάν είναι διατεθειμένος να εγκαταλείψει μια τόσο ισχυρή θέση. Είπε ότι θα αποσύρει την παραίτησή του από επικεφαλής του κόμματος, μια κίνηση πανομοιότυπη με τη μη υποβληθείσα ακόμα παραίτησή του από πρωθυπουργός. Εάν παραιτηθεί ποτέ από την ηγεσία του SDSM, αυτό θα δημιουργήσει τον πολύ αναγκαίο χώρο για την πλήρη ανασυγκρότηση στο εσωτερικό του κόμματος και μια νέα σύνδεση με τα μέλη και το εκλογικό σώμα. Οι Σοσιαλδημοκράτες είναι γνωστοί για την έλλειψη υποστήριξης στα μέλη τους απέναντι στα συμφέροντα των επιχειρήσεων και των εγκληματικών ελίτ.

 

Πώς βλέπεις την επόμενη μέρα στη Βόρεια Μακεδονία;                                                              

Σχεδόν 20 βουλευτές σήμερα απέσυραν τις υπογραφές τους από την πρωτοβουλία για την καταψήφιση της κυβέρνησης στην αυριανή συζήτηση στη Βουλή. Θα δούμε αν τελικά θα γίνει η ψηφοφορία. Σήμερα πραγματοποιεί επίσημη επίσκεψη στη Βόρεια Μακεδονία ο Ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε και η ολλανδική κυβέρνηση ανακοίνωσε την επίσκεψή του την περασμένη εβδομάδα όταν ξέσπασε η πολιτική κρίση. Αυτή η επίσκεψη εγείρει κάποια ερωτηματικά. Ίσως πρόκειται για ανεπίσημη στήριξη προς την κυβέρνηση του SDSM από τους δυτικούς συμμάχους και την ΕΕ. Η Βόρεια Μακεδονία δεν χρειάζεται μια πολιτική κρίση σε μια περίοδο που εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε την πανδημία του Covid-19, με τον πληθωρισμό να αυξάνεται, με την ασταμάτητη μετανάστευση του εργατικού δυναμικού και με τη χώρα να έχει γίνει ένας ανεπίσημος χώρος υγειονομικής ταφής για τα σκουπίδια που εισάγονται από την ΕΕ. Αυτές οι κρίσεις είναι πολύ πιο επικίνδυνες από το ποιος θα είναι στην κυβέρνηση ή ποιος θα είναι πρωθυπουργός. Χρειαζόμαστε μια κυβέρνηση που ο κύριος στόχος στην πολιτική της να είναι η ευημερία των πολιτών.

Δημήτρης Γκιβίσης Περισσότερα Άρθρα
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet