H δίκη για τον φόνο της Ελένης Τοπαλούδη στο Εφετείο

 

Είναι πραγματικά εξοργιστικό το γεγονός πως η δίκη για την άγρια δολοφονία της φοιτήτριας του πανεπιστημίου Αιγαίου Ελένης Τοπαλούδη, στο Εφετείο της Αθήνας, διακόπηκε για 4η φορά μέσα σε έναν μήνα. Και απάνθρωπο, καθώς οι γονείς της υποχρεώνονται για τέταρτη φορά στο διάστημα αυτό να ταξιδέψουν από το Διδυμότειχο αναίτια, με μεγάλο οικονομικό κόστος (αν σκεφθούμε την εκτόξευση του μεταφορικού κόστους, τα κόστη διατροφής, παράβολων κ.λπ.), σε συνδυασμό με τη συνεχή εγκατάλειψη ενός δεκαπεντάχρονου αγοριού στη φροντίδα μιας υπερήλικης γιαγιάς, για να μην αναφερθούμε στο ψυχολογικό στρες των γονιών του θύματος, στα αισθήματα απογοήτευσης και ματαίωσης που την/τον κατακλύζουν κάθε φορά που ανακοινώνεται η αναβολή. Η μητέρα της Ελένης διαμαρτυρόταν για άλλη μια φορά τη Δευτέρα 28/3 κι είχε απόλυτο δίκιο: «Τι, δηλαδή θα κάνουμε πάλι το ταξιδάκι Διδυμότειχο και πίσω; Κανείς δεν νοιάζεται για μας. Τι να πω…». Τα αισθήματα αυτά τα μοιράζονται κάθε φορά με τις μανάδες των άλλων κοριτσιών, της Ερατώς, της Γαρυφαλιάς κ.ά. που δίνουν κάθε φορά το παρών στο δικαστήριο, στο πλευρό του Γιάννη Τοπαλούδη και της Κούλας Αρμουτίδου.

Αξίζει να θυμηθούμε πως η πρώτη αναβολή έγινε στις 14/2 και ορίστηκε η 10/3, γιατί ο διορισμένος από το δικαστήριο συνήγορος του νεότερου κατηγορούμενου, ο οποίος δεν εμφανιζόταν στο δικαστήριο, ζήτησε και έλαβε χρόνο προκειμένου να προετοιμαστεί για τη δίκη. Ωστόσο, ο ίδιος συνήγορος δεν εμφανίστηκε στο δικαστήριο τη συγκεκριμένη ημερομηνία δηλώνοντας ασθένεια, χωρίς να καταθέσει τις προβλεπόμενες ιατρικές βεβαιώσεις, με αποτέλεσμα η δίκη να αναβληθεί για τις 15/3. Στις 15/3 ο ίδιος πάντοτε συνήγορος υπεράσπισης, υπέβαλε αίτημα να του χορηγηθεί παράταση του χρόνου μελέτης της υπόθεσης και αναβολής της δίκης. Στην άρνηση του δικαστηρίου να του χορηγήσει άλλον έναν μήνα, ο συνήγορος παραιτήθηκε. Μετά την παραίτηση, όσες/οι βρισκόμασταν στην αίθουσα γίναμε μάρτυρες μιας ιδιαίτερα φορτισμένης κατάστασης, όταν το δικαστήριο ξεκίνησε διαδικασία αυτεπάγγελτου διορισμού νέων συνηγόρων, από τον κατάλογο του Δικηγορικού Συλλόγου Αθήνας, και τρεις στη σειρά δικηγόροι αρνήθηκαν να αναλάβουν την εκπροσώπηση του κατηγορούμενου επικαλούμενες/ος λόγους συνείδησης. Η πρώτη επικαλέστηκε τη ροδίτικη καταγωγή της και τη μητρική της ιδιότητα, για να τεκμηριώσει την άρνησή της, η δεύτερη τη θηλυκή της ταυτότητα και την προσωπική της άποψη για τις γυναικοκτονίες, ενώ ο τρίτος δικηγόρος που ορίστηκε, ανάφερε χαρακτηριστικά: «Ως άνδρας που σέβεται τη γυναίκα δεν μπορώ να αναλάβω αυτή την υπόθεση». Η στάση των τριών νομικών προκάλεσε τα δυνατά χειροκροτήματα των παραβρισκόμενων, αλλά και σε κάποιες/ους, όπως εγώ, τη γνωστή -και συχνά επαναλαμβανόμενη σε ανάλογες περιπτώσεις- εσωτερική σύγκρουση ανάμεσα στην πεποίθησή μου για την ιερότητα των δικαιωμάτων των κρατουμένων και την έμφυλη συνείδησή μου, που καθοδηγεί τον αγώνα μου κατά των γυναικοκτονιών. Σε κάθε περίπτωση, βρέθηκε συνήγορος και η δίκη διακόπηκε, καθώς υπήρξε και ένορκος με κόβιντ, για 21, 28, 29, 30/3. Κι ενώ ξεκίνησε κανονικά την πρώτη ημέρα, στις 28/3 διακόπηκε ξανά για 6/4, λόγω ασθένειας δικαστή αυτή τη φορά με κόβιντ, προκαλώντας την οργή και την αγανάκτηση της οικογένειας της Ελένης και όλων όσοι βρισκόμασταν στην αίθουσα και έξω από αυτή. Κατά τη διάρκεια μάλιστα της συζήτησης περί διακοπής, υπήρξαν καταγγελίες πως ο πατέρας του μεγαλύτερου κατηγορούμενου απειλούσε μάρτυρες της πολιτικής αγωγής.

Ύστερα από τα προαναφερόμενα, είναι εύλογο, κατά τη γνώμη μου, να αναρωτιέται κάποιος/α για τον τρόπο που λειτουργεί το σύστημα απονομής δικαιοσύνης στη χώρα μας. Για το πόσο ανθρωποκεντρικό είναι, για το πώς μεριμνά για τις ανάγκες των ανδρών και, κυρίως, των γυναικών προς τους οποίους και τις οποίες είναι -ή θα έπρεπε να είναι- ταγμένο να προσφέρει τις υπηρεσίες του. Χωρίς να είμαι νομικός, θεωρώ λ.χ. πως σε συνθήκες πανδημίας όφειλαν τουλάχιστον να υπάρχουν αντικαταστάτριες/ες τόσο των δικαστριών/ών όσο και των ενόρκων. Η εικόνα που έχω είναι πως το σύστημα αυτό στήθηκε πάνω σε ταξικά και σεξιστικά θεμέλια, γεγονός που επιβεβαιώνει τόσο ταξικά όσο και έμφυλα η υπόθεση Τοπαλούδη. Μακάρι να κάνω λάθος. Με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, άλλωστε, αποτελεί κρίσιμο μέρος του ευρύτερου νομικού συστήματος, εκείνου που οι φεμινίστριες ισχυρίζονται ότι συντελεί με τον τρόπο του στη διαιώνιση των δομών και των ακούσιων/εκούσιων πρακτικών που επιτρέπουν τη γυναικοκτονία. Αρνείται ή δεν είναι σε θέση να επικεντρωθεί στον μισογυνισμό των εγκλημάτων, μεταφέρει την ενοχή στα θύματα, αποδέχεται το διπλό πρότυπο ηθικής, δεν λαμβάνει υπόψη τις συνέπειες του εγκλήματος στις οικογένειες των θυμάτων, αδιαφορεί για τη διάρκεια του χρόνου απονομής δικαιοσύνης και όχι μόνο, και τελικά αναδεικνύει και επιβεβαιώνει την αποτυχία του κράτους να προστατέψει τον μισό του πληθυσμό.

 

Μαρία Γκασούκα Η Μαρία Γκασούκα είναι ομότιμη καθηγήτρια Πανεπιστημίου Αιγαίου Περισσότερα Άρθρα
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2022 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet