«Το ποδόσφαιρο σήμαινε πολλά για μένα, το αγαπούσα, και το αγαπάω. Η κοινωνία όμως σήμαινε και θα σημαίνει πάντα περισσότερα». Τα παραπάνω λόγια ανήκουν στον Βραζιλιάνο Αφόνσο Σέλσο Γκαρσία Ρέις, γνωστότερος ως Αφονσίνιο. Βετεράνος ποδοσφαιριστής που διέπρεψε, εντός και εκτός των γηπέδων, σε μια σκληρή περίοδο για την χώρα του, καθώς τα χρόνια που συνήθως μάγευε στον άξονα των ομάδων που είχαν την τιμή να φορά την φανέλα τους, ως ένα άκρως εγκεφαλικό «οχταροδεκάρι», η χώρα του καφέ, της σάμπα, και του Πελέ, διοικούταν από μια “σκληρή” στρατιωτική δικτατορία. Μία από τις πιο βίαιες της Λατινικής Αμερικής, που κατάφερε με έναν “περίεργο” τρόπο να μην έχει τη δημοσιότητα που είχαν οι χούντες της Αργεντινής ή της Χιλής. Και όμως ήταν ίσως η σκληρότερη με δολοφονίες, εξαφανίσεις και φρικτά βασανιστήρια κάθε είδους.

Γεννημένος στις 3 Σεπτεμβρίου του 1947 στην Μαρίλια, ένα προάστιο του χαοτικού Σάο Πάολο, ο Αφονσίνιο από πολύ μικρός μάγευε στις αλάνες, παίζοντας συνήθως ξυπόλητος, για να μη χαλάει τα παπούτσια του. Είχε ίνδαλμα τον μεγάλο Γκαρίντσα και στα 15 του άρχισε την  επαγγελματική του καριέρα στην XV de Jau (ομάδα του Σάο Πάολο) και στα 19 του, σε μια περίοδο που η χώρα βρισκόταν ήδη κάτω από την στρατιωτική δικτατορία, πήγε στη μεγάλη Μποταφόγκο. Ακριβώς την ίδια περίοδο ξεκίνησαν και τα προβλήματα. Ο Αφονσίνιο δεν φοβήθηκε τη χούντα και στεκόταν απέναντι σε κάθε μορφής αδικία που έβλεπε καθημερινά. Αριστερός και δημοκράτης δεν άργησε να γίνει το κόκκινο πανί για την Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία που έψαχνε να βρει τρόπους για  να τον «τιμωρήσει» σιωπηλά. Οι στρατιωτικοί έβλεπαν την λατρεία του κοινού προς το πρόσωπό του και επέλεξαν να μη τον κυνηγήσουν, αφήνοντάς τον να χαρίζει θέαμα κάθε Κυριακή στον κόσμο.

Όμως δεν τον άφησαν ατιμώρητο. Ο Αφονσίνιο παρ’ ότι ήταν ίσως ο κορυφαίος παίκτης της Μποταφόγκο δεν αγωνίστηκε ούτε μια φορά στην Εθνική Βραζιλίας. Ούτε καν σε φιλικό αγώνα. Όταν έβγαιναν οι κλήσεις για την εθνική ομάδα και οι δημοσιογράφοι ρωτούσαν τους εκάστοτε προπονητές γιατί δεν βρίσκεται κάπου εκεί και το δικό του όνομα εισέπρατταν πάντα περίεργες δικαιολογίες. Την μία «είχε ενοχλήσεις, όπως μας είπε ο γιατρός της ομάδας του». Την άλλη, «θέλουμε να δοκιμάσουμε ένα πιο αμυντικό σύστημα και αυτός είναι αρκετά φαντεζί βρε παιδιά». Την επόμενη, «φταίει η φόρμα του». Λίγο καιρό αργότερα σταμάτησαν να ρωτούν απογοητευμένοι. Ο ίδιος πάντως κατάφερε να πάρει την μεγαλύτερη «νίκη» τόσο για τον ίδιο, απέναντι σε ένα σάπιο σύστημα, όσο και για όλους τους ποδοσφαιριστές της χώρας του.

Το 1971 ο Αφονσίνιο ήρθε σε ρήξη με την Μποταφόγκο και ζήτησε να μείνει ελεύθερος για να συνεχίσει τη καριέρα του στη Σάντος. Όμως εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν συμβόλαια και οι ομάδες όριζαν τις τύχες των ποδοσφαιριστών. Φυσικά ο Αφονσίνιο με την στάση του ενάντια στη δικτατορία είχε μόνο εχθρούς τόσο στη διοίκηση της ομάδας, όσο και στην ομοσπονδία. Άρχισε τότε έναν δύσκολο δικαστικό αγώνα. Τα λόγια του στο δικαστήριο μνημονεύονται ακόμα: «Πλήρωσα με τον χειρότερο τρόπο επειδή με θεωρούσατε για χρόνια ως πιθανό υποκινητή μιας εξέγερσης χωρίς να έχετε στοιχεία. Με κρίνατε ακόμα και επειδή έχω μούσια και μακριά μαλλιά. Δώστε μου τουλάχιστον την επαγγελματική μου ελευθερία». Ο Αφονσίνιο κατάφερε και πήρε μεταγραφή στη Σάντος, ενώ στη συνέχεια αγωνίστηκε στην Αθλέτικ Μινέιρο, την Φλαμένγκο και τη Φλουμινένσε. Το 1974 και ενώ η βραζιλιάνικη χούντα “μετράει” τις τελευταίες μέρες της ο σκηνοθέτης Οσβάλντο Καλδέιρα θα κυκλοφορήσει το ντοκιμαντέρ «Passe Livre» στο οποίο κατέγραψε όλα όσα έζησε ο Αφονσίνιο και κατ’ επέκταση το βραζιλιανικό ποδόσφαιρο από τη δικτατορία. Το 2016, ο Αφονσίνιο βρέθηκε στο φεστιβάλ Thinking Football Film του Μπιλμπάο, όπου παρέλαβε το βραβείο κοινού, μαζί με τον σκηνοθέτη Πέδρο Άσμπεργκ, για το φιλμ του δεύτερου «Democracia em preto e branco», που αναφέρεται στην Δημοκρατία της ποδοσφαιρικής ομάδας της Κορίνθιανς του μεγάλου Σώκρατες. Εκεί ο Άσμπεργκ ανακοίνωσε ότι το χρηματικό έπαθλο για το ντοκιμαντέρ το χάρισε στην Ακαδημία ποδοσφαίρου για άπορα παιδιά που έχει ιδρύσει ο Αφονσίνιο στο νησί Πακέτα της Βραζιλίας.

Με την ιστορία του Αφονσίνιο ασχολήθηκε και ο μεγάλος Ερίκ Καντονά, στην εξαιρετική σειρά ντοκιμαντέρ «Football Rebels». Σε ένα βίντεο 26 λεπτών, που είναι εύκολο να βρεθεί στο διαδίκτυο για όποιον θέλει, μας μεταφέρει μοναδικά ένα μέρος της ιστορίας του Αφονσίνιο και τον αντίκτυπο που είχε στη Βραζιλία εκείνης της περιόδου.

 

Πηγή: El Sombrero, "Passe Livre".

ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2022 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet