Αγαπητή Εποχή,

Στο φύλλο της 14ης/5/2022 δημοσιεύτηκε άρθρο με τίτλο «Τι είδε ο τηλεοπτικός φακός στη Γαύδο» το οποίο δυστυχώς αναπαράγει την πλήρως διαστρεβλωτική αφήγηση των ρεπορτάζ των τηλεοπτικών σταθμών Mega, Alpha και άλλων ΜΜΕ.

Τι είναι λοιπόν τα viral «καλυβάκια» των «ερημιτών» που προσπαθεί να απομακρύνει η «ανάλγητη» δημοτική αρχή και με τόσο πάθος υπερασπίστηκαν τα ίδια κανάλια που συνήθως απαιτούν τη δια ροπάλου εκκένωση καταλήψεων, αυτοδιαχειριζόμενων χώρων και στεκιών (βλ. Rosa Nera, Θέατρο Εμπρός κ.λπ.); Τα «καλυβάκια» είναι κατασκευές στην τοποθεσία Λαβρακάς στο μοναδικό παρθένο κεδροδάσος του νησιού το οποίο συμπεριλαμβάνεται στις ζώνες απόλυτης προστασίας Natura και ταυτόχρονα έχει κηρυχθεί αρχαιολογικός χώρος μινωικής περιόδου. Στη Γαύδο υπάρχουν και άλλα δύο κεδροδάση στις παραλίες Αη Γιάννης και Σαρακήνικο τα οποία όμως δεν είναι πλέον παρθένα, καθώς αποτελούν εδώ και δεκαετίες τόπους ελεύθερης κατασκήνωσης. Τα τελευταία χρόνια στον Αη Γιάννη και το Σαρακήνικο κατασκηνώνουν χιλιάδες παραθεριστές καθιστώντας την ελεύθερη κατασκήνωση ένα από τα διάσημα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ζωής του νησιού και συνεισφέροντας έτσι στο εισόδημα των ελάχιστων κατοίκων.

Οι κέδροι, σε αντίθεση με τα πεύκα και άλλα δέντρα, είναι πολύ ευαίσθητοι και αναγεννιόνται πάρα πολύ αργά. Ενώ η κατασκήνωση κάτω από ένα πεύκο συνήθως δεν βλάπτει την ανάπτυξη και την αναπαραγωγή του, δεν συμβαίνει το ίδιο με τον κέδρο. Οι σπόροι του κέδρου εάν πατηθούν δύσκολα επιβιώνουν. Τμήματα των κλαδιών ενός κέδρου που μπορεί να φαίνονται ξερά, εάν κοπούν εμποδίζουν την ισορροπία του, τη συγκράτηση της άμμου και κατ’ επέκταση του υλικού αναγέννησης. Το κλάδεμα και οι διαμορφώσεις δημιουργίας «καβάτζας» κάτω από ένα πεύκο γενικά δεν είναι πρόβλημα, όμως οι αντίστοιχες διαμορφώσεις ενός κέδρου εγκυμονούν τον κίνδυνο να ξεραθεί ένα δέντρο που κατόρθωσε να επιβιώσει εκατοντάδες χρόνια (στη Γαύδο η μέση ηλικία είναι 150 – 260 έτη ενώ έχουν βρεθεί και κάποιοι κέδροι 300 ετών!). Επίσης ο κέδρος δεν αναγεννιέται μετά τη φωτιά. Ένα κεδροδάσος εάν καεί δεν θα το γνωρίσουν οι επόμενες γενιές, ενώ το πευκοδάσος μπορεί και να «φρεσκαριστεί», φυσικά υπό την προϋπόθεση ότι μετά τη φωτιά δεν θα βοσκηθεί, αποσαρθρωθεί και δεν πέσει στα νύχια ιδιωτών. Σημειώνουμε ότι υπήρξε συμβάν φωτιάς τη χειμωνιάτικη περίοδο στον συνοικισμό των «ερημιτών» που έκαψε τουλάχιστον ένα στρέμμα (το συμβάν είναι καταγεγραμμένο στα αρχεία της αρμόδιας πυροσβεστικής).

Όπως επιβεβαιώνεται από τις ίδιες τις εικόνες που έκαναν τον γύρο των καναλιών, οι «καλύβες» των «ερημιτών» του Λαβρακά αποτελούν διδακτικό αντιπαράδειγμα για το πως δεν πρέπει να διαχειριζόμαστε το ευαίσθητο κεδροδάσος: συμπλέγματα κέδρων πετσοκομμένα για σκιά, τοποθέτηση πετρόκτιστων τοιχίων στο έδαφος εμποδίζοντας το ζωντάνεμα των κεδρόκοκκων και την ανάδυση των αρτίβλαστων, χρησιμοποίηση λίθων ενδεχομένως αρχαιολογικού ενδιαφέροντος (στην περιοχή έχουν βρεθεί τάφοι μινωικής περιόδου).

Βεβαίως δεν απαιτεί κανείς από τους διάσημους «ερημίτες» της Γαύδου εκ των προτέρων γνώση των οικολογικών της ιδιαιτεροτήτων, πόσο μάλλον όταν ο σύγχρονος άνθρωπος αποκτά εικόνα για τον διάλογο του ανθρώπου με τη φύση μέσα από τηλεσκουπίδια τύπου «survivor», δενδροφυτεύσεις τύπου Σκάι, που στην πράξη εμποδίζουν τη φυσική αναγέννηση των καμένων, βίαιες παρεμβάσεις αλλαγής του τύπου της χλωρίδας από «αναδόχους αναδάσωσης» τύπου «Τέρνα». Απαιτεί όμως από καθένα/καθεμία που επισκέπτεται το νησάκι με τη σπάνια ομορφιά, πριν «φυτέψει» την καλύβα του όπου του αρέσει, να διαβάσει τις πινακίδες που εξηγούν τα σχετικά με την ευαισθησία του κεδροδάσους και δίνουν οδηγίες κατασκήνωσης, να ενδιαφερθεί να εμπλουτίσει τις γνώσεις του/της και ακόμα και, εάν είναι φανατικός/ή οπαδός του «ατομικού φιλελευθερισμού» -που είναι πολύ «της μοδός» στην «εσπερία»-, ας σεβαστεί τους νόμους και κανόνες που η δημοτική αρχή οφείλει να εφαρμόσει. Στο κάτω - κάτω της γραφής ας ανοίξει μια ειλικρινή συζήτηση με όσους ζουν στο νησί για το πού μπορεί να στήσει καλύβα χωρίς να βλάπτει το οικοσύστημα χωρίς την προσφυγή στα «βοθροκάναλα» (υιοθετώ τον εξαιρετικά ακριβή χαρακτηρισμό του κ. Πολάκη). Υπάρχουν στη Γαύδο άλλα μέρη πλην του Λαβρακά που προσφέρονται για δημιουργία καλύβας και υπάρχουν «ερημίτες» σε άλλα σημεία (π.χ. τοποθεσία Κόρφου) που ο Δήμος και οι κάτοικοι τους έχουν βοηθήσει να εγκατασταθούν.

Η αρθρογράφος εκτός από τον σχολιασμό της κατεδάφισης των «καλυβών» δράττεται της ευκαιρίας να ρίξει άφθονη λάσπη στη δημοτική αρχή. Ανεξάρτητα από την άποψη που έχει καθένας/μια για διάφορους χειρισμούς, ουδείς μπορεί να αμφισβητήσει την ακάματη προσπάθεια των δημοτικών συμβούλων να αντιμετωπίσουν δύσκολα προβλήματα του νησιού με σχεδόν μηδενικά μέσα και πόρους, αλλά με σκληρή καθημερινή δουλειά (συμπεριλαμβανομένης της χειρωνακτικής).

Εάν κάποιος/α θέλει να βοηθήσει το νησί και τους ανθρώπους του καλό θα είναι να μην αναπαράγει νοσηρές παραταξιακές αντιθέσεις (οι οποίες σε ένα νησί 150 δημοτών λογικό είναι να αντανακλούν κυρίως προσωπικές αντιθέσεις) διανθίζοντας τες με πληροφορίες που ο αναγνώστης αδυνατεί να επιβεβαιώσει εάν δεν είναι βαθιά «μυημένος» στα τοπικά. Αν αγαπάμε το νησί, ας αφήσουμε τους ανθρώπους του να λύσουν οι ίδιοι τις αντιθέσεις τους και να βρουν τον κοινό τους βηματισμό χωρίς τις ποικίλες «έξωθεν» παρεμβάσεις. Ας αναδείξουμε τις πραγματικές του ανάγκες ζητώντας από αρμόδιους φορείς της Πολιτείας να στηρίξουν τον Δήμο ενδεικτικά για τα εξής:

  • την προστασία του φυσικού τοπίου (βλ. προγράμματα σαν το junicoast)
  • την κατασκευή στεγανών βόθρων και βιολογικού καθαρισμού στο Σαρακήνικο και την οριοθέτηση του ρέματος
  • τη διαχείριση του νερού (συντήρηση γεωτρήσεων και δικτύου)
  • την αναστήλωση των σπάνιων παραδοσιακών οικισμών του νησιού
  • την επίλυση του ενεργειακού ζητήματος
  • την στήριξη των κατοίκων και για άλλες δραστηριότητες πλην τουρισμού

 

Σημειώσεις:

1. Για ενημέρωση σχετικά με τις ιδιομορφίες των κέδρων:

www.junicoast.gr/documents/0000/0182/LIFE_07_NAT_GR_000296_Deliverable_D.6.2_GR.pdf

www.arxeion-politismou.gr/2020/08/Kedros-300-xronon-stin-Gavdo.html

2. Για το έργο και τους στόχους της δημοτικής αρχής:

gavdos.gr/

3. Για τις εξαιρετικές πρακτικές της δημοτικής αρχής στον τομέα της διαχείρισης απορριμμάτων:

gavdos.gr/diacheirisi-aporrimmaton/

 

 

Η απάντηση της Εποχής

 

Αγαπητή αναγνώστρια,

Σημαντικές οι πληροφορίες που εισφέρετε για τα κεδροδάση. Αν και μονομερής η επισήμανσή σας για τη ζημιά που προκαλεί στα δάση η κατασκήνωση, σε αντιπαραβολή με τη ζημιά από κτίσματα και κατασκευές σε περιοχές που αναφέρετε και τον κίνδυνο που απειλεί το νησί της Γαύδου, και όχι μόνο, από την αλλαγή του χαρακτήρα του τρόπου ζωής και του τουρισμού που το διακρίνει εδώ και δεκαετίες.

Όσον αφορά τον χαρακτηρισμό για επίρριψη «άφθονης λάσπης», δεν στοιχειοθετείται εφόσον ούτε εσείς η ίδια διαψεύδετε τα στοιχεία που αναφέρονται στο άρθρο της Εποχής. Η στοιχειοθετημένη αρθρογραφία δεν μπορεί να χαρακτηρίζεται «αμφισβήτηση» ή «έξωθεν παρέμβαση» και να απορρίπτεται ως τέτοια. Παραμένουμε πάντα ανοικτοί στον διάλογο διεκδικώντας τον σεβασμό του από όλους, πολλώ μάλλον από τη δημοτική αρχή, ως εργαλείο επίλυσης των όποιων προβλημάτων.

Βαγγελιώ Σωτηροπούλου Περισσότερα Άρθρα
Tags:
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2022 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet