Η σύντομη, αλλά λαμπρή παρουσία του Ραφάελ Αρανθάρντι στην Αθλέτικ Μπιλμπάο

 
Το πάθος των Βάσκων για το ποδόσφαιρο άρχισε γύρω στο 1890, όταν Βρετανοί εργάτες στα διαλείμματα της εργασίας τους χωρίζονταν σε ομάδες και έστηναν τα πρώτα ποδοσφαιρικά ματς. Με λίγους θεατές στην αρχή, η πρώτη καταγεγραμμένη ποδοσφαιρική αναμέτρηση, σε εφημερίδα της εποχής, είναι αυτή ανάμεσα σε μια ομάδα πλούσιων βάσκων φοιτητών, που είχαν επιστρέψει απ’ το Κέιμπριτζ, και σε μια ομάδα βρετανών εργατών. Το παιχνίδι έλαβε χώρα στην περιοχή Λαμιάκο του Μπιλμπάο και οι «ξένοι» εργάτες επικράτησαν των φοιτητών με διαφορά 5 τερμάτων. Το ακριβές σκορ δεν έγινε ποτέ γνωστό, καθώς οι τοπικές εφημερίδες στη προσπάθεια τους να «προστατεύσουν» τους φοιτητές, έγραψαν για διαφορά των 5 γκολ, καθώς οι ντόπιοι φοιτητές δεν είχαν σκοράρει και οι εφημερίδες δεν ήθελαν να γράψουν αυτό το πολύ βαρύ 5-0. Τον Μάιο του 1898 μερικοί φοιτητές από αυτούς που είχαν πάρει μέρος σε εκείνη την αναμέτρηση, θα ιδρύσουν την Αθλέτικ Μπιλμπάο, την «εθνική ομάδα» των Βάσκων. Σ’ αυτή την ομάδα, 16 χρόνια θα εμφανιστεί ένας μικρός το δέμας νεαρός με όνομα Ραφαέλ Μορένο Αρανθάρντι.

Ο Αρανθάρντι γεννήθηκε το 1892 στο Μπιλμπάο και ήταν γιος του δημάρχου της πόλης και ανιψιός του Μιγκέλ ντε Ουναμούνο, σπουδαίου ποιητή, συγγραφέα και φιλόσοφου της εποχής. Ο Αρανθάρντι από πολύ μικρός, δεν έδειξε ιδιαίτερη αγάπη για το διάβασμα και προτιμούσε να περνά τον ελεύθερο χρόνο του στα μέρη που σύχναζαν και έπαιζαν ποδόσφαιρο οι βρετανοί εργάτες και ναύτες της περιοχής. Πολύ γρήγορα, μάλιστα, ξεκίνησε να παίζει ποδόσφαιρο μαζί τους, προσπαθώντας να ξεπατικώσει τις περίτεχνες ενέργειές τους. Τότε ήταν που του κόλλησαν και το παρατσούκλι που τον ακολούθησε όλα τα χρόνια που έπαιξε ποδόσφαιρο. Το ονόμασαν «μικρή πάπια», «Πιτσίτσι» στα βασκικά, και αυτό γιατί το ύψος του μετά βίας έφτανε το 1.50, ενώ είχε πολύ αδύνατο σώμα.
Και όμως ο Αρανθάρντι θα γίνει ο πρώτος σούπερ σταρ του ισπανικού ποδοσφαίρου, καθώς εκατοντάδες άνθρωποι τον ακολουθούσαν στα γήπεδα που έπαιζε μπάλα. Ο «Πιτσίτσι] αγωνιζόταν με ένα λευκό μαντήλι στο κεφάλι. Είχε κάνει αυτή την επιλογή, όχι για κάποια στιλιστική παραξενιά, αλλά ως δείγμα σεβασμού ως προς αυτούς που του δίδαξαν το άθλημα που αγάπησε, καθώς εκείνη την εποχή πολλοί εργάτες δούλευαν φορώντας μπαντάνες, στο κεφάλι, για να προστατεύουν τα μαλλιά τους. Παράλληλα, ο Αρανθάντι είχε εκμυστηρευθεί σε συμπαίκτες του ότι η μπαντάνα στο κεφάλι μείωνε το πόνο από τις πολύ βαριές μπάλες της εποχής στις (πολλές) κεφαλιές που έκανε στη διάρκεια του αγώνα. Το παράδοξο βέβαια είναι πως αν και υπερβολικά κοντός, είχε σκοράρει πολλά γκολ με φοβερές κεφαλιές.

Τη δεκαετία 1910-1920 δεν διοργανώθηκε πρωτάθλημα Ισπανίας, αλλά παρόλα αυτά ο Πιτσίτσι κατάφερε να γίνει ο κορυφαίος παίκτης, και πρώτος σκόρερ της εποχής, μέσα απ’ το Κύπελλο Ισπανίας και τα διάφορα ανεπίσημα τουρνουά –και πρωταθλήματα– που έπαιρνε μέρος η Αθλέτικ Μπιλμπάο, φορτώνοντας τα δίχτυα των αντιπάλων με ένα σωρό τέρματα σπάνιας ομορφιάς και ζαλίζοντας τους αμυντικούς της εποχής με τις απίστευτες ντρίμπλες που έκανε.
Τη δεκαετία που έπαιξε ποδόσφαιρο, κατάφερε να κερδίσει το Κύπελλο Ισπανίας 4 φορές (σε 6 συμμετοχές σε Τελικό). Ήταν μάλιστα ο πρώτος παίκτης που σκόραρε χατ-τρικ σε τελικό του ισπανικού κυπέλλου (Κόπα Ντελ Ρέι) το 1915, με μόλις 5 παίκτες να έχουν καταφέρει κάτι παρόμοιο από τότε. Σκόραρε -σχεδόν- τόσα γκολ όσες και οι συμμετοχές του, κατακτώντας μάλιστα και το ασημένιο μετάλλιο με την Ισπανία στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1920, σε μια διεθνή καριέρα που είχε κρατήσει δύο εβδομάδες, έχοντας 1 γκολ σε 5 συμμετοχές. Το 1922 είχε πάρει την απόφαση να κρεμάσει τα παπούτσια του και να συνεχίσει ως διαιτητής στα ισπανικά γήπεδα. Όμως θα προσβληθεί από τύφο και θα χάσει τη ζωή του, βυθίζοντας στο πένθος τη χώρα των Βάσκων, αλλά και όλη την ισπανική φίλαθλη κοινότητα. Έτσι σε ηλικία μόλις 29 ετών πέθανε ένας τόσο χαρισματικός ποδοσφαιριστής.

Έξω από το γήπεδο της Αθλέτικ Μπιλμπάο, το θρυλικό «Σαν Μαμές» υπάρχει άγαλμα του Αρανθάρντι το οποίο συχνά πυκνά γίνεται τόπος συνάντησης, αλλά και μνήμης για τους φιλάθλους που επισκέπτονται το ιστορικό γήπεδο για να δουν έναν αγώνα της Αθλέτικ. Ο βάσκος ζωγράφος Αουρέλιο Αρτέτα δημιούργησε πίνακα για τον σπουδαίο ποδοσφαιριστή με τίτλο (τι άλλο;) «Πιτσίτσι». Σε αυτό τον πίνακα ο Μορένο τεμπελιάζει, κάπως προκλητικά, και λίγο ανήσυχα, πάνω στον άσπρο φράχτη του παλιού εδάφους Γιολασέτα, με τον λαιμό του να γέρνει προς το (φωτεινό) αντικείμενο του πόθου του, τη μέλλουσα γυναίκα του.
Το 1953 η Ισπανική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία θα δώσει το όνομά του –ως δείγμα υψίστης τιμής– στο βραβείο του πρώτου σκόρερ των δύο μεγάλων κατηγοριών. Για να μάθουν οι νεότερες γενιές την ιστορία του «Πιτσίτσι» τον Σεπτέμβρη του 2018 ανέβηκε σε κεντρικό θέατρο στο Μπιλμπάο μιούζικαλ με τη ζωή του σπουδαίου ποδοσφαιριστή. Έτσι νέες γενιές (ποδοσφαιρόφιλων και θεατρόφιλων) ήρθαν σε πρώτη επαφή με τη ζωή του, ενός πραγματικού θρύλου του βασκικού ποδοσφαίρου.

ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2024 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet