Στις 18 Δεκεμβρίου, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Β. Αποστόλου, επαναφέρει με υπουργική απόφαση την αλιεία με χρήση βιντζότρατας για ερευνητικούς σκοπούς. Είχε προηγηθεί η ρουσφετολογική επαναφορά της, μετά από 4 χρόνια απαγόρευσης, από τον υπουργό της κυβέρνησης Σαμαρά, Γιώργο Καρασμάνη, τις τελευταίες μέρες του 2014 - προεκλογικά δηλαδή - και η ορθή ανάκληση της απόφασης αυτής από τον νυν υπουργό το Μάρτη του 2015, κατά την πρώτη περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ.

Επικίνδυνη για τα θαλάσσια οικοσυστήματα

Η βιντζότρατα είναι ένα παράκτιο συρόμενο εργαλείο αλιείας, αποτελούμενο από ένα σάκο τράτας που σύρεται από ένα σκάφος κοντά στην ακτή. Σκοπός του εργαλείου αυτού είναι η απόλυτη σάρωση του βυθού και η αλόγιστη συλλογή αλιευμάτων. Το εργαλείο αυτό είναι επιλεκτικό ως προς το αλιευτικό πεδίο, γδέρνοντας ουσιαστικά το βυθό και τα οικοσυστήματά του, αλλά μη επιλεκτικό ως προς το είδος. Αυτό σημαίνει ότι συμπαρασύρει και γόνους, δηλαδή μικρά σε ηλικία ψάρια που δεν έχουν αποκτήσει ακόμα αναπαραγωγική ικανότητα, με καταστροφικά αποτελέσματα για τους ιχθυοπληθυσμούς.
Ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός (ΕΚ) για την Αλιεία της Μεσογείου (Ε.Κ 1967/2006), υποχρεώνει τα κράτη μέλη να πάρουν κατάλληλα μέτρα για την προστασία και τη βιώσιμη διαχείριση των υδρόβιων οργανισμών. Για την Ελλάδα επιβάλει την προστασία, μεταξύ άλλων, και των λιβαδιών Ποσειδωνίας, ενός θαλάσσιου φυτού, σημαντικού για την αναπαραγωγή πολλών ιχθύων. Η Ελλάδα αξιοποιώντας όλες τις παρατάσεις που θα μπορούσε να πάρει, εναρμονίστηκε το 2010 με τις τεχνικές προδιαγραφές του ευρωπαϊκού κανονισμού, επιβάλλοντας ουσιαστικά την απαγόρευση του εργαλείου πάνω από τα λιβάδια αυτά.

Ήρθε για να μείνει

Η υπουργική απόφαση - σχεδόν πανομοιότυπη με αυτή του κ. Καρασμάνη - αναγνωρίζει την ύπαρξη ενός ανταγωνιστικού μειονεκτήματος, καθώς οι χωρικοί περιορισμοί στη χρήση του εργαλείου είχαν σαν αποτέλεσμα τη μετακίνηση των σκαφών αυτών στα αλιευτικά πεδία της μέσης αλιείας, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η αδυναμία άσκησης αλιείας σ’ αυτά τα βάθη από παρόμοια σκάφη. Για το λόγο αυτό, με βάση μελέτη του ΕΛΚΕΘΕ, στόχος είναι η ανάπτυξη ενός σχεδίου διαχείρισης για τη διενέργεια αλιείας με τη συγκεκριμένη τεχνική. Στο τεχνικό δελτίο που συνοδεύει την υπουργική απόφαση, καθίσταται σαφές ότι σκοπός της απόφασης είναι να χαρτογραφηθούν οι θέσεις άσκησης αλιείας του εργαλείου, όπου σύμφωνα με το σχέδιο διαχείρισης στο μέλλον θα είναι και οι θέσεις που θα επιτρέπεται η αλιεία με τη συγκεκριμένη τεχνική. Οι ερευνητικοί λόγοι, δηλαδή, αποσκοπούν στην καθιέρωση της τεχνικής.
Σ’ αυτό το πλαίσιο, λοιπόν, δίνεται άδεια σε 185 σκάφη για την εκπόνηση της μελέτης του ΕΛΚΕΘΕ, που διατηρούν το δικαίωμα εμπορικής διάθεσης του αλιεύματος, το οποίο θα πρέπει να περιορίζεται στην απαραίτητη ποσότητα για την αλιευτική έρευνα. Επιστημονική επίβλεψη θα υπάρχει μόνο στα 22 από τα 185 σκάφη, ενώ στα υπόλοιπα υπεύθυνοι για την συμπλήρωση των ερευνητικών πρωτοκόλλων θα είναι οι ίδιοι οι πλοιοκτήτες! Εξάλλου, όλα τα σκάφη θα πρέπει να διαθέτουν σύστημα GPS, ώστε να είναι γνωστό ανά πάσα στιγμή το σημείο που βρίσκονται σε σχέση με τις περιοχές των λιβαδιών, που παραμένουν, όμως, σε μεγάλο βαθμό αχαρτογράφητες.

Έωλη αξιοπιστία

Πλήθος περιβαλλοντικών οργανώσεων - τοπικών και μη - εκφράζουν την ανησυχία τους για το κατά πόσο αξιόπιστη είναι μια έρευνα, στην οποία μόνο στα 22 από τα 185 σκάφη θα υπάρχει επιστημονικό προσωπικό και πόσο αντικειμενικό θα είναι το αποτέλεσμα της καταγραφής των θέσεων άσκησης αλιείας από τους αλιείς, που έχουν ίδιον όφελος. Είναι αμφίβολο κατά πόσο θα τηρηθούν οι χωρικοί περιορισμοί σε ότι αφορά τα λιβάδια Ποσειδωνίας, ειδικά όταν επανειλημμένα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει πιστοποιήσει ότι η χαρτογράφηση των ελληνικών θαλασσών και ο καθορισμός των λειμώνων αυτών είναι από ελλιπής έως ανύπαρκτος. Εξάλλου, ακόμα και τεχνικές λεπτομέρειες, όπως η ύπαρξη GPS, φαίνεται ότι δεν μπορούν να ελεγχθούν ως προς την τήρησή τους.

Έντονη δυσφορία

Οι Οικολόγοι Πράσινοι, εταίρος της κυβέρνησης, έχουν εκφράσει με ανακοίνωσή τους την αντίθεσή τους στην απόφαση αυτή. Εκτιμούν ότι «ο υπουργός υπέκυψε στις συνεχείς πιέσεις των κατόχων των σκαφών με βιντζότρατα, αγνοώντας τις μη αναστρέψιμες επιπτώσεις στο θαλάσσιο οικοσύστημα, αλλά και στα συμφέροντα των αλιέων παράκτιας ήπιας αλιείας» και απαιτούν την άμεση ανάκληση της απόφασης, όπως και την οριστική απαγόρευση της βιντζότρατας. Άλλωστε, μεγάλη είναι και η απογοήτευση των παράκτιων αλιέων, καθώς σε μια περίοδο που οι θάλασσες αδειάζουν και το εισόδημά τους μειώνεται χρόνο με το χρόνο, βλέπουν να συνεχίζεται η εξυπηρέτηση συγκεκριμένων συντεχνιακών συμφερόντων υπεραλίευσης και όχι της βιωσιμότητας της αλιείας και του δημοσίου συμφέροντος. Έντονη δυσφορία, επίσης, υπάρχει και για το ρόλο του ΕΛΚΕΘΕ και της αξιοπιστίας των κατά παραγγελία μελετών του.
Τέλος, σύμφωνα με πληροφορίες της «Εποχής», προβληματισμός επικρατεί και στις τοπικές νησιωτικές οργανώσεις του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς δεν υπήρξε καμία προηγούμενη διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες - σε βουλευτικό και υπουργικό επίπεδο - ώστε να αποσοβηθεί μια απόφαση που εξυπηρετεί συμφέροντα μιας μερίδας αλιέων και βάζει σε περιπέτειες τη συνεργασία με τους Οικολόγους Πράσινους και τη σχέση του ΣΥΡΙΖΑ με τις τοπικές κοινωνίες και τα περιβαλλοντικά - οικολογικά κινήματα.

Πέτρος Κοντές
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet