joyganatos

Με αφορμή τα υπαρκτά και δυσεπίλυτα προβλήματα που αντιμετωπίζει το δημόσιο σύστημα ασφάλισης στη χώρα μας, έχουν δρομολογηθεί, μέσω «μνημονίων», μέτρα που σταδιακά οδηγούν σε μετασχηματισμό του. Από αναδιανεμητικό μετατρέπεται σε ένα σύστημα ασφάλισης το οποίο θα έχει συμμετοχή και η ιδιωτική ασφάλιση.
Σύμφωνα με την αρχιτεκτονική του νέου συστήματος, ένα τμήμα της δημόσιας σύνταξης θα είναι εγγυημένο – ελάχιστο δίχτυ ασφαλείας – το οποίο θα συνδέεται με την πορεία της εθνικής οικονομίας, και το άλλο τμήμα θα είναι συμπληρωματικό και το ύψος του θα εξαρτάται από την ανταποδοτικότητα και το προβλεπόμενο ποσοστό αναπλήρωσης.
Η νέα αρχιτεκτονική του συστήματος αφορά κυρίως τους νέους εργαζομένους, που σαν μελλοντικοί συνταξιούχοι θα προσανατολισθούν στην αναζήτηση πρόσθετων πόρων, έτσι ώστε να συμπληρώσουν τη χαμηλή σύνταξη που θα παρέχει το δημόσιο σύστημα Κοινωνικής Ασφάλισης.
Το σύστημα θα ενθαρρύνει την ανάπτυξη της ιδιωτικής ασφάλισης με έμφαση στα επαγγελματικά ταμεία (δεύτερος πυλώνας) και των ατομικών – ομαδικών συντάξεων (τρίτος πυλώνας). Ο πυλώνας της δημόσιας ασφάλισης θα δέχεται συνεχώς πίεση (νεοφιλελεύθερη πολιτική), έτσι ώστε η συμμετοχή του στο σύστημα να μειώνεται προς όφελος των δύο άλλων πυλώνων, οι οποίοι θα στοχεύουν σε μεγαλύτερη συμμετοχή τους, παρέχοντας συνταξιοδοτικά προγράμματα.
Με άλλα λόγια το σύστημα της κοινωνικής ασφάλισης στην χώρα μας εισέρχεται σε νέα εποχή, με κύριο χαρακτηριστικό το άνοιγμα του συστήματος στην αγορά και συγκεκριμένα στην αγορά της ιδιωτική ασφάλισης.

Ανεδαφικό σύστημα

Στο νέο σύστημα, ο εργαζόμενος καλείται να χρηματοδοτήσει (υποχρεωτικές εισφορές) τον πρώτο πυλώνα και σαν μελλοντικός συνταξιούχος, αποταμιεύοντας, να χρηματοδοτήσει τους άλλους δύο πυλώνες. Αυτό, όμως, στις σημερινές οικονομικές συνθήκες, που το διαθέσιμο εισόδημα έχει μειωθεί δραματικά, φαίνεται τουλάχιστον ανεδαφικό.
Η ανάπτυξη του κεφαλαιοποιητικού συστήματος ευνοείται κυρίως σε περιόδους οικονομικής προόδου και όχι σε περιόδους πτώσης του βιοτικού επιπέδου των εργαζομένων και υψηλής ανεργίας, όπως συμβαίνει αυτή την εποχή στη χώρα μας.
Οι δανειστές, ίσως, σε μελλοντικό χρόνο αναγνωρίσουν ένα ακόμη «λάθος» τους, όπως έπραξαν και σε άλλες περιπτώσεις εφαρμογής μέτρων με υφεσιακά ανεπιθύμητα αποτελέσματα.
Στο άμεσο μέλλον η ελληνική κοινωνία θα αρχίσει να προβληματίζεται αναφορικά με τη φερεγγυότητα και το επίπεδο αξιοπιστίας στη λειτουργία των ασφαλιστικών επιχειρήσεων.
Η ιδιωτική ασφάλιση είναι κυρίως γνωστή στη χώρα μας από τη συμβολή της στην ασφάλιση της περιουσίας (σπίτια , αυτοκίνητα, επιχειρήσεις κλπ) των Ελλήνων. Τα ασφάλιστρα ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι υποπολλαπλάσιο του μέσου όρου του αντίστοιχου ποσοστού των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η υστέρηση αυτή προέρχεται μεταξύ άλλων και από το ικανοποιητικό επίπεδο συντάξεων που παρείχε, μέχρι την εφαρμογή των μνημονίων, το δημόσιο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης.
Ο ετήσιος κύκλος του συνόλου των εργασιών του κλάδου (περιουσίας και ζωής- υγείας) φθάνει περίπου τα 4 δισ. ευρώ και οι αποζημιώσεις προς τους έλληνες πολίτες ξεπερνούν τα 3 δισ. ετησίως. Οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις είναι πηγή επενδυτικών κεφαλαίων, συμβάλλοντας στην προαγωγή της ελληνικής οικονομίας, επενδύοντας 12 δισ. ευρώ.
Επίσης, σημαντική είναι η προσφορά του κλάδου και στην απασχόληση. Ο συνολικός αριθμός εργαζομένων που αποκτά εισόδημα έχοντας πλήρη ή μερική απασχόληση εκτιμάται ότι υπερβαίνει σήμερα τις 30.000 θέσεις εργασίας. Σε συνθήκες ανάπτυξης, ο κλάδος διαθέτει τη δυναμική να δημιουργήσει περισσότερες θέσεις εργασίας.
Στα θετικά του κλάδου πιστώνεται η αντοχή και η αξιοπιστία που έδειξε, συμβάλλοντας να μετριάσει τις επιπτώσεις της εξαετούς πτώσης της οικονομικής δραστηριότητας στους ασφαλισμένους του κλάδου. Επίσης ο κλάδος ανακεφαλαιοποιήθηκε σε μεγάλο βαθμό από ίδια κεφάλαια, μετά τις απώλειες που υπέστη από το P.S.I. Στα πλαίσια του νέου συστήματος της κοινωνικής ασφάλισης, η ιδιωτική ασφάλιση θα αποκτήσει σημαντικό ρόλο στην παροχή συντάξεων μέσω του συμπληρωματικού της ρόλου.

Παράγοντες αποδιάρθρωσης

Οι πολέμιοι του δημόσιου χαρακτήρα της κοινωνικής ασφάλισης προβάλλουν σαν κύρια αιτία των δεινών του συστήματος το δημογραφικό και το προσδόκιμο ζωής, υποβαθμίζοντας ή αγνοώντας άλλους παράγοντες που επηρέασαν αρνητικά την πορεία του συστήματος στη χώρα μας.
Η αναποτελεσματική οργάνωση και η πελατειακή λειτουργία των ταμείων, η δυσμενής, για τα συμφέροντα των ασφαλισμένων, επενδυτική πολιτική (άτοκη δέσμευση αποθεματικών, πτώση Χ.Α.Α., δομημένα ομόλογα, P.S.A. κ.λ.π.), καθώς και η ανεργία, που διατηρείται για πολλά χρόνια σε πολύ υψηλά επίπεδα, ήταν οι βασικές αιτίες που έφεραν το σύστημα δημόσιας ασφάλισης σε αδιέξοδο.
Όμοια με την περίπτωση της κοινωνικής ασφάλισης, που ανεπαρκείς πολιτικές συνέβαλλαν στο αδιέξοδο του συστήματος, το ίδιο ισχύει, ίσως και σε μεγαλύτερο βαθμό, και για την αγορά της ιδιωτικής ασφάλισης.
Η έλλειψη επαγγελματισμού εκ μέρους των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, αλλά και αποτελεσματικής κρατικής εποπτείας σε μία αγορά ευάλωτη σε χρηματοοικονομικές αλλαγές, όχι μόνο σε εθνικό, αλλά και διεθνές επίπεδο, και ειδικότερα σε ασφαλίσεις ζωής- συντάξεων και υγείας, εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για την τύχη των ασφαλιστηρίων.

Οι κίνδυνοι της ιδιωτικής ασφάλισης

Η διαχείριση των ασφαλιστικών εργασιών ζωής – υγείας ασκείται ξεχωριστά από τις άλλες ασφαλιστικές εργασίες, εντός αυστηρού πλαισίου κανόνων.
Τα ιδιωτικά συνταξιοδοτικά προγράμματα ασφάλισης είναι από την φύση τους συμβόλαια μακροχρόνιας διάρκειας. Στην λήξη τους οι πάροχοι πρέπει να είναι σε οικονομική θέση να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους προς τους ασφαλισμένους και ήδη πλέον συνταξιούχους. Ο κεφαλαιοποιητικός πυλώνας εξαρτάται άμεσα από την απόδοση των επενδύσεων.
Οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν πιστωτικό κίνδυνο (credit Risk), που σχετίζεται με την πολιτική επενδύσεων και τον κίνδυνο αγοράς ( market Risk), ο οποίος σχετίζεται με τις μεταβολές χρήματος και κεφαλαίων.
Η κρατική εποπτεία υπαγορεύεται αφενός από την ανάγκη διασφάλισης της φερεγγυότητας των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, αλλά και από την ανεπαρκή γνώση που έχουν οι καταναλωτές σχετικά με τη λειτουργία και τους πολλαπλούς κινδύνους που διατρέχει η ιδιωτική ασφαλιστική αγορά.
Η εποπτεία του κλάδου έχει ανατεθεί στην Τράπεζα της Ελλάδος.
Από την 1/1/2016 έχει τεθεί σε εφαρμογή νέο αυστηρότατο ευρωπαϊκό νομικό καθεστώς Solvency II, το οποίο θέτει αυστηρούς κανόνες σχετικά με τις κεφαλαιακές απαιτήσεις, αλλά και ποιοτικές αλλαγές στον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας των ασφαλιστικών εταιρειών, με στόχο τη θωράκιση της φερεγγυότητας του κλάδου.
Ευθύνη της πολιτείας και των εποπτικών αρχών του κράτους είναι με την ενεργή συμμετοχή τους να διασφαλίζουν τη σταθερότητα και την εύρυθμη λειτουργία της ασφαλιστικής αγοράς.
Προστατεύοντας τους ασφαλισμένους και ενισχύοντας τον κλάδο παρέχεται ικανό περιθώριο, ώστε η ιδιωτική ασφάλιση να λειτουργήσει προς όφελος των πολιτών και της εθνικής οικονομίας.

Ν. Τζουγανάτος
M.Sc Οικονομολόγος
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2021 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet