Ο κόσμος μας γίνεται όλο και πιο περίπλοκος. Κρίσεις και πόλεμοι, στρατιωτικοί, οικονομικοί, διατροφικοί, περιβαλλοντικοί, αλλά πάντα πόλεμοι και κρίσεις. Ο ΟΗΕ εντοπίζει τα προβλήματα και προτείνει λύσεις, «σωστές». Το βασικό πρόβλημα, όμως, είναι ότι θεωρεί πως τα προβλήματα (φτώχεια, πείνα, ανισότητες, επισιτιστική ανασφάλεια, κλιματική αλλαγή και άλλα) θα λυθούν εντός του σημερινού πολυμερούς συστήματος, δηλαδή από τις υπάρχουσες δομές/παγκόσμιους οργανισμούς. Αλλά και ο ίδιος ο ΟΗΕ αποτελεί έναν από αυτούς τους παγκόσμιους οργανισμούς.

Ο ΟΗΕ, όπως και οι άλλοι οργανισμοί (Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου, Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, Παγκόσμια Τράπεζα και άλλοι), καθοδηγούνται από τα lobbies των πολυεθνικών εταιρειών της BIG AG (Αγροδιατροφικά), της BIG PHARMA (Φαρμακοβιομηχανίες μέσω της Συμφωνίας TRIPS για τις πατέντες των φαρμάκων και εμβολίων), της BIG TECH (Τεχνολογία), της BIG ED (Εκπαίδευση), της BIG ENERGY μέσω του ECT (Χάρτης Ενέργειας) και όλοι με την ενσωμάτωση ειδικών κεφαλαίων μέσα στις FTAs (Συμφωνίες Ελεύθερου Εμπορίου), στις οποίες εμπλέκονται όλες αυτές οι πολυεθνικές εταιρείες και βέβαια η Παγκόσμια Τράπεζα και το Διεθνές Χρηματοπιστωτικό Σύστημα.

 

Η «βοήθεια» των παγκόσμιων οργανισμών

 

Ο ΟΗΕ και τα ειδικά σώματα/ειδικοί οργανισμοί του ανά θέμα (π.χ. FAO για την Αγροδιατροφή, ή UNEP για το Περιβάλλον), εκδίδουν μελέτες, προειδοποιούν για κινδύνους και μελλοντικές κρίσεις, εντοπίζουν προβλήματα στις αναπτυσσόμενες χώρες και «βοηθούν». Το πρόβλημα βρίσκεται στα εισαγωγικά της βοήθειας. Η «βοήθεια» περιορίζεται στη φιλανθρωπία, σημαίνει εμπλοκή των μεγάλων πολυεθνικών και συνεπάγεται την πλήρη υποταγή των ντόπιων πληθυσμών στα συμφέροντα των εταιρειών με αντάλλαγμα ένα πιάτο φαΐ και μια στοιχειώδη υγειονομική προστασία.

Οι ΗΠΑ και η ΕΕ είναι πλήρως υποταγμένες σ’ αυτήν την αντίληψη και πρακτική, με τις ΗΠΑ να καθοδηγούν την ΕΕ, ως προτεκτοράτο τους. Για του λόγου το αληθές, ο πόλεμος στην Ουκρανία, ενώ η G7 και η G20 εμπλέκονται όλο και περισσότερο στα διεθνή προβλήματα επιβάλλοντας όχι τόσο τον λόγο των χωρών που συμμετέχουν σ΄ αυτές, αλλά κυρίως των πολυεθνικών εταιρειών που δραστηριοποιούνται σ’ αυτές τις χώρες και σε όλον τον κόσμο.

Αφορμή για τις παραπάνω σκέψεις, μας έδωσε η Έκθεση του γ.γ. του ΟΗΕ στις αρχές του Σεπτέμβρη 20221. Είχε προηγηθεί, ακριβώς έναν χρόνο πριν, τον Σεπτέμβριο 2021, μια Έκθεση του ΟΗΕ με τίτλο: Our Common Agenda – OCA2. Η έκθεση αυτή αποτελεί μια περαιτέρω ισχυρή ένδειξη του πόσο γρήγορα επιταχύνεται η «πολυμερής συμμετοχή» και η εταιρική σύλληψη του παγκόσμιου πολυμερούς συστήματος. Με τον όρο πολυμερής συμμετοχή ή πολυμέρεια νοείται η διευθέτηση των διεθνών σχέσεων μεταξύ κυβερνήσεων και διακυβερνητικών οργανισμών, που διεξάγεται στα πλαίσια διεθνών διασκέψεων.

Η Έκθεση OCA του ΟΗΕ προσδιορίζει σωστά ότι η διακυβέρνηση του Διαδικτύου κυριαρχείται από εμπορικά συμφέροντα και ότι οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας (BigTech) έχουν αναδειχθεί ως γεωπολιτικοί παράγοντες και διαιτητές δύσκολων κοινωνικών ζητημάτων, χωρίς ευθύνες ανάλογες με τα υπερμεγέθη κέρδη τους. Ωστόσο, παρά την προτροπή για πολυμερή ψηφιακή συνεργασία, οι συστάσεις του ΟΗΕ απλά ζητούν μια πολυμερή διαδικασία προς ένα Παγκόσμιο Ψηφιακό Σύμφωνο. Δηλαδή, η Έκθεση OCA καταργεί το ερώτημα πώς θα χαλιναγωγηθούν οι εταιρείες τεχνολογίας και τι είδους παγκόσμια δημοκρατική διακυβέρνηση μπορεί να σώσει τα παγκόσμια ψηφιακά κοινά από τα αχαλίνωτα εμπορικά συμφέροντα. Αντίθετα, υποστηρίζει, ότι η διακυβέρνηση των παγκόσμιων δημόσιων αγαθών δεν απαιτεί νέους θεσμούς, ολισθαίνοντας σε μια παράδοξη συνταγή για περισσότερα από τα ίδια: «Χρειαζόμαστε νέα αποφασιστικότητα και τρόπους συνεργασίας (εδώ δίνεται η έμφαση), που να ταιριάζουν στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε και στο ποικίλο τοπίο των παραγόντων (δημόσιων, πολιτών και ιδιωτικών) που έχουν την ικανότητα να συνεισφέρουν σε λύσεις», στη λογική της TINA (There Is Not Alternative). Ουσιαστικά απορρίπτει την ανάγκη νέων θεσμών για να διασώσουν τα ψηφιακά κοινά.


Αντίδραση της κοινωνίας των πολιτών

 

Στην Έκθεση του ΟΗΕ για το Κοινό μας Μέλλον, αντέδρασαν οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών σε παγκόσμιο επίπεδο, οργανώνοντας συζητήσεις παγκόσμια με τίτλο Our Future at Stake – Το Μέλλον μας σε Διακινδύνευση3 (με τηλεδιάσκεψη και συμμετοχές μερικών εκατοντάδων από τις περισσότερες χώρες του πλανήτη).

Σκοπός αυτών των συζητήσεων ήταν/είναι η ενημέρωση των πολιτών σε όλον τον κόσμο για όσα συμβαίνουν μακριά από μας, αλλά που έχουν επίδραση στις ζωές μας και στις κοινωνίες μας, σχετικά με την τροφή μας, την υγεία μας, το περιβάλλον που ζούμε, τα μέσα και τον τρόπο που ενημερωνόμαστε, τις αδικίες και τις ανισότητες που αντιμετωπίζουμε και επομένως την επείγουσα ανάγκη να αντιδράσουμε.

Είναι χαρακτηριστική η αντίδραση των επιστημόνων που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Climate Change τον Αύγουστο 2022 (το άρθρο γράφτηκε τον Απρίλιο 2022, στο οποίο δηλώνουν την πρόθεσή τους να προβούν σε πράξεις πολιτικής ανυπακοής για την απειλή από την κλιματική κρίση4).

Τι πρέπει και τι μπορούμε να κάνουμε

 

Το διεθνές δίκαιο που επιδιώκει να μας κρατήσει δεμένους ως παγκόσμια κοινότητα, υπηρετεί εδώ και καιρό τα πολιτικοοικονομικά συμφέροντα των πλούσιων χωρών και των διεθνικών εταιρειών που λειτουργούν ατιμώρητα. Αυτή η κατάσταση θα συνεχίζεται, γιατί το πολυμερές σύστημα ή αλλιώς το δόγμα της πολυμετοχικότητας των διεθνών οργανισμών και των πολυεθνικών/διεθνικών εταιρειών – Msism, μας θέλει υποκείμενα της αγοράς έτοιμα για δεδομένα (data).

 

  • Υπάρχει επείγουσα ανάγκη να αντισταθούμε στην αποκοινοποίηση, δηλαδή στην προσπάθεια των μεγάλων πολυεθνικών εταιρειών που προσδιορίζονται ως BIG… να μην μπορούν οι πολίτες να έχουν άποψη για όσα τους αφορούν και να μετατραπούν όλες οι υποδομές σε ιδιωτικές.
  •  
  • Υπάρχει επείγουσα ανάγκη να αποκατασταθούν οι δημοκρατικές αξίες στην παγκόσμια ψηφιακή και όχι μόνο διακυβέρνηση.
  •  
  • Υπάρχει επείγουσα ανάγκη να έλθουν στην ευθύνη του ελέγχου του δημόσιου τομέα τα δημόσια αγαθά, τροφή, στέγη, νερό, ψηφιακά δεδομένα, εκπαίδευση, υγεία, έδαφος, αέρας.
  •  
  • Απαιτείται η αναμόρφωση του ΟΗΕ ή η δημιουργία ενός άλλου ΟΗΕ (UN 2.0). Το ζήτημα είναι πάνω σε ποια αντίληψη, σε ποιες αρχές θα γίνει αυτό.
  •  

Το ψηφιακό κλειδώνει το εθνικό με το υπερεθνικό, το ατομικό με το κοινωνικό, την οικονομία με την οικολογία. Η τοπική διαβίωση και η επισιτιστική κυριαρχία σήμερα συνδέονται άμεσα με την ψηφιοποίηση της γεωργίας, η μοίρα των μικρών εμπόρων και επιχειρήσεων στο ηλεκτρονικό εμπόριο με την αλγοριθμική ρύθμιση, το δικαίωμα των γυναικών στη φωνή και τη συμμετοχή του κοινού στη διακυβέρνηση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και τη δημόσια υγεία στον τρόπο με τον οποίο οι πολιτικές δεδομένων διασταυρώνονται με τα υφιστάμενα παγκόσμια καθεστώτα στο εμπόριο, την υγεία και τη βιοποικιλότητα.

Δεν είμαστε αντίθετοι/ες στο πολυμερές σύστημα. Το κοινό μας μέλλον εξαρτάται από το να πάρουμε στα χέρια μας την κατάσταση και να ενισχύσουμε το πολυμερές σύστημα προς ένα ειρηνικό και ευημερούν συλλογικό μέλλον για όλους. Αυτή είναι η κοινή ατζέντα για την οποία πρέπει να εργαστούμε.

 

 

Σημειώσεις:

1. The future of the UN: Time to think big
https://www.un.org/en/desa/future-un-time-think-big-urges-guterres

2. Our Common Agenda https://www.un.org/en/content/common-agenda-report/assets/pdf/Common_Agenda.pdf

3. Our Future at Stake - the Corporate capture of Multilateralism
https://www.tni.org/en/event/our-future-at-stake-the-corporate-capture-of-multilateralism
και https://www.epohi.gr/article/42454/to-mellon-mas-se-diakindyneysh

4. Kλιματική κρίση–Οι επιστήμονες καλούν τους συναδέλφους τους παγκοσμίως σε πολιτική ανυπακοή

 

Πρόσφατα άρθρα ( Περιβάλλον )
ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΝΕΩΣΗ, 
ΓΙΑ ΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Copyright © 2022 - All rights reserved

 | 

Developed by © Jetnet